2006-09-14 13:00

Zanim pozwiesz bank do sądu

Autor: Małgorzata Szafarz

Jeżeli na wyciągu znaleźliśmy dane, których się nie spodziewaliśmy, na przykład wypłaty z bankomatu, których nie było, opłaty bezprawnie obciążające nasz rachunek, źle naliczone odsetki lub prowizje itp., albo bank nieprawnie wszczął przeciwko nam egzekucję komorniczą, pracownik źle obsługuje nasz kredyt wykonując czynności niezgodne z postanowieniami zawartymi w umowie kredytowej, a bank nie liczy się z naszymi racjami, wtedy musimy dochodzić swoich praw, ale niekoniecznie od razu w sądzie.

Pierwszą drogą jest zawsze próba polubownego załatwienia sprawy za pomocą ustnej rozmowy z dyrektorem oddziału banku lub kierownikiem odpowiedniego pionu.

Gdy to nie pomoże, wysyłamy do banku pismo reklamacyjne, zawierające opis problemu i nasze żądania.

Bank powinien odpowiedzieć na taką reklamację w terminie 30 dni.

Od 5 lat istnieje w Polsce instytucja, która pomaga w rozwiązywaniu sporów z bankami. Jest to Bankowy arbitraż Konsumencki, działający przy Związku Banków Polskich. Arbitraż stworzyły banki, więc można mieć zastrzeżenia, czy rozstrzygnięcia są obiektywne. Jednak sporo spraw rozstrzyganych jest na korzyść klientów, tak więc warto skierować tam swoją sprawę, tym bardziej, że do stracenia jest niewiele, a zyskać można dużo.

Rola arbitra Bankowego

Arbiter Bankowy rozstrzyga sporne sprawy finansowe powstałe w relacjach między bankami a klientami indywidualnymi z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania przez bank czynności bankowych lub innych czynności na rzecz konsumenta.

Ważne: arbiter zajmuje się wyłącznie skargami składanymi przez osoby fizyczne, dotyczącymi spraw niezwiązanych z działalnością gospodarczą.

Arbiter rozpatruje jedynie sprawy dotyczące banków należących do Związku Banków Polskich. Może on rozstrzygnąć spór także wówczas, gdy bank nie jest członkiem ZBP, a obie strony złożą oświadczenie, że poddają się arbitrażowi.

Przedmiotem postępowania przed arbitrem bankowym mogą być wyłącznie spory powstałe po dniu 1 lipca 2001 r. (data rozpoczęcia działalności arbitra bankowego). Przed arbitrem możemy dochodzić roszczeń, których wartość nie jest wyższa niż kwota 8 tys. zł, przy czym do kwoty tej nie wlicza się odsetek i innych kosztów ubocznych. Jeżeli dochodzimy kilku roszczeń jednocześnie, ich wartość się sumuje.

Arbiter nie zajmuje się natomiast sprawami związanymi ze świadczeniami Skarbu Państwa, szczególnie zaś książeczkami mieszkaniowymi i kredytami z dopłatami ze środków budżetowych.

Skierowanie wniosku do arbitra musi być poprzedzone wcześniejszym postępowaniem reklamacyjnym w banku. Wymaganie to jest spełnione, gdy na nasze pismo bank nie odpowie przez 30 dni.

Wnosząc sprawę pod osąd arbitra zapłacimy 50 złotych (gdy roszczenie jest niższe niż 50 zł, wówczas koszt wynosi 20 zł.). Jeżeli bank sprawę przegra, zwraca nam opłatę.

I rzecz bardzo ważna: orzeczenie arbitra jest ostateczne dla banku, natomiast nie dla konsumenta. Niezadowolony z orzeczenia klient może zawsze skorzystać jeszcze z drogi sądowej, bankowi natomiast nie pozostaje nic innego, jak tylko wykonać, w ciągu 14 dni, orzeczenie arbitra.

Składamy wniosek

Wniosek o wszczęcie postępowania przez arbitra musi mieć formę pisemną. We wniosku musimy zwięźle opisać problem, wskazać dowody, podać wartość sporu oraz swoje żądania z tym związane.

Do wniosku musimy dołączyć dokument potwierdzający zakończenie postępowania reklamacyjnego w banku - jest to np. odpowiedź banku nieuznająca naszych roszczeń lub nasze oświadczenie, że w ciągu 30 dni nie otrzymaliśmy od banku odpowiedzi na swoją reklamację. Jeżeli tego nie będzie, arbiter może wezwać nas do uzupełnienia wniosku lub dołączenia do niego potrzebnych załączników.

Arbiter ma także prawo zwrócić nam wniosek, jeśli jego treść będzie niezrozumiała oraz w przypadku, gdy sprawa wymaga postępowania sądowego, albo gdy sprawa już jest prowadzona przed sądem lub została osądzona.

Zwracając wniosek, arbiter zarządza zwrot połowy uiszczonej opłaty.

My natomiast, jako konsumenci, również możemy w każdym czasie wycofać swój wniosek od arbitra. Wówczas całe postępowanie podlega umorzeniu, opłata nie jest jednak zwracana.

Odpowiedź banku

Jeżeli nasz wniosek jest kompletny i został przyjęty przez arbitra, następuje wówczas następny etap postępowania: arbiter przesyła odpis wniosku do banku wraz z załącznikami i wzywa bank do udzielenia odpowiedzi w ciągu 14 dni.

W odpowiedzi bank musi wskazać, czy uznaje żądanie w całości lub w części, czy też wnosi o jego oddalenie. ZOBACZ TAKŻE:

Ofertę banków: konta, lokaty, kredyty, karty

Do odpowiedzi bank powinien dołączyć posiadane przez siebie dowody w danej sprawie w postaci odpowiednich dokumentów bankowych.

Tymczasem, nawet jeśli bank nie odpowie na wniosek, sprawa i tak może zostać przez arbitra rozpoznana.

Co ważne, jeżeli nie mamy czasu lub z jakichś powodów nie chcemy tego robić, podczas całego postępowania nasze interesy może reprezentować wyznaczony przez nas pełnomocnik.

Orzeczenie

Arbiter ma obowiązek nakłaniać obie strony do zawarcia ugody oraz wyjaśnić konsumentowi przystępnym językiem wszystkie wątpliwości prawne związane ze sprawą.

Jeśli do ugody nie dojdzie, wówczas arbiter rozstrzyga sprawę na posiedzeniu niejawnym. W szczególnych przypadkach arbiter może wezwać na rozprawę zarówno bank, jak i konsumenta. Odbywa się ona nawet wtedy, gdy któraś ze stron nie pojawi się na niej - wówczas arbiter rozstrzyga sprawę na podstawie posiadanych dokumentów.

Po rozpatrzeniu całej sprawy arbiter wydaje orzeczenie. Zawiera ono wskazanie stron, Biuro arbitra Bankowego przechowuje akta spraw przez 5 lat. W tym czasie bank
i konsument mają możliwość otrzymania odpisów dokumentów.oznaczenie przedmiotu sprawy, rozstrzygnięcie (również co do kosztów postępowania) oraz uzasadnienie.

W uzasadnieniu powinny być wymienione fakty, które arbiter uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł. Powinien on również wskazać, dlaczego inne dowody zostały przez niego odrzucone oraz podać podstawę prawną swojego orzeczenia (wraz ze wskazaniem konkretnych przepisów).

Wypis orzeczenia doręczany jest listem poleconym zarówno konsumentowi, jak i bankowi.

Tak, jak wspomnieliśmy wyżej, orzeczenie arbitra bankowego jest dla banku ostateczne - powinien je wykonać w ciągu 14 dni od otrzymania wypisu orzeczenia. Konsument ma natomiast prawo - jeśli jest niezadowolony z orzeczenia arbitra - skierować sprawę do sądu.