2010-07-01 06:00

fot: PAP/Jacek Turczyk

Nawet 7-letnie kolejki do operacji. PO i PiS nic nie zrobiły by je skrócić!

Autor: Andrzej Zwoliński

Wydatki na leczenie od 2005 roku wzrosły o ponad 40 procent. Mimo obietnic, ani za czasów rządów Jarosława Kaczyńskiego, ani za rządów Platformy Obywatelskiej, której program współtworzył Bronisław Komorowski, nie udało się rozładować kolejek do lekarskich gabinetów. W najgorszych przypadkach pacjenci czekają ponad 7 lat. Eksperci nie mają złudzeń - bez współpłacenia i swobody w wyborze ubezpieczyciela - zatorów nie uda się zredukować.

Na zdjęciu kandydat PO na prezydenta Bronisław Komorowski podczas wizyty w szpitalu, w Płocku.

Jarosław Kaczyński jest zdecydowanie przeciwny komercjalizacji służby zdrowia i wprowadzaniu współpłacenia za leczenie. Jego zdaniem dramatyczną sytuację, szczególnie z powodu kolejek do specjalistów i rosnącego ostatnio zadłużenia placówek zmieniłoby wdrożenie pakietu autorstwa byłego ministra zdrowia, nie żyjącego już Zbigniewa Religi. Plan zakłada m.in. utworzenie racjonalnej sieci szpitali, koszyka świadczeń gwarantowanych, oraz podniesienia wydatków na służbę zdrowia do 6 proc. wartości PKB.

Przy czym racjonalizacja sieci szpitali oznaczałaby likwidację lub łączenie zadłużających się placówek, a podniesienie wydatków nic innego jak także podniesienie składki zdrowotnej. Teraz płacimy 9 procent naszej pensji.

Bronisław Komorowski co prawda zaprzecza, że jest zwolennikiem prywatyzacji służby zdrowia, wygrał o to sądowy spór z Kaczyńskim, jednak w programie PO na który się powołuje, można znaleźć propozycje daleko idącej liberalizacji rynku.

Te postulaty to podział Narodowego Funduszu Zdrowia na kilka konkurujących funduszy publicznych oferujących ubezpieczenie w podstawowym zakresie. Musiałby też zostać utworzony koszyk świadczeń dostępnych w ramach tego ubezpieczenia.

Marszałek popiera przy tym dopuszczenie do funduszy publicznych prywatnych ubezpieczycieli. U nich też można by było wykupywać dodatkowe ubezpieczenia.

Przez minione cztery lata, żadnego z tych postulatów nie zrealizowano. Rządowi Tuska udało się jedynie stworzyć koszyk świadczeń bezpłatnych i częściowo odpłatnych, gwarantowanych w ramach powszechnego ubezpieczenia. Po wecie prezydenta Lecha Kaczyńskiego upadł pomysł powszechnej komercjalizacji placówek służby zdrowia. Zamiast tego dość opornie realizowany jest tzw. plan B.

Trwając przy obecnym systemie kolejek nie uda się zlikwidować

Od 2005 roku wydatki na leczenie w ramach NFZ wzrosły niemal dwukrotnie. Z poziomu 33 mld zł w 2005 roku urosły do 55,5 mld w ubiegłym. Znacznie urosły też kwoty wydawane na jednego pacjenta. Gdy startował rząd Jarosława Kaczyńskiego, było to 982 zł, w ubiegłym roku na jednego chorego wydano już 1484 zł. Związane jest to ze spadkiem bezrobocia, wzrostem pensji, a co za tym idzie, składek płynących do kasy NFZ.

źródło: GUS, NFZ

Koszty leczenia rozkładają się bardzo nierównomiernie. W przypadku połowy pacjentów w Polsce nie kosztuje więcej niż 148 zł na osobę, a co trzeci ubezpieczony kosztuje budżet NFZ mniej niż 50 zł.

Z drugiej strony na leczenie jednego procenta najciężej chorych NFZ wydaje rocznie aż 28 procent swojego budżetu. Oznacza to, że na ponad 260 tysięcy pacjentów wydanych zostało 7,7 mld złotych. Najdroższe procedury kosztowały ponad 250 tysięcy złotych.

Wśród najbardziej kosztownych pacjentów znalazłyby się osoby leczone za granicą na podstawie zgody Prezesa Funduszu.

W roku 2009 wydano 159 takich zgód, o przeciętnej wartości 75 tys. zł każda.

Mimo że wydajemy coraz więcej, to według danych NFZ, w kolejkach do szpitali i procedur zabiegowych czeka dziś w Polsce 650 tys. osób. Jednocześnie w szpitalach wykorzystuje się tylko 70 proc. miejsc.

Najwięcej pacjentów czeka na wykonanie zabiegów okulistycznych (szczególnie z zaćmą), na drugim miejscu chirurdzy urazowi i ortopedzi. W czołówce jeżeli chodzi o czas oczekiwania są też otolaryngolodzy, reumatolodzy i urolodzy.

Źródło: PIU, GUS, MZ i NFZ

Do wyżej wymienionych specjalistów czeka ponad 80 procent wszystkich chorych. Najtrudniej dostać się na oddziały zabiegowe szpitali. Dane w tabeli to średnie czasy oczekiwania ze wszystkich placówek. Są jednak rekordziści.

Najdłużej na zabieg - ponad 7 lat - trzeba odczekać w Szpitalu Klinicznym przy ulicy Borowskiej we Wrocławiu. Na endoprotezę czeka tam ponad 1,6 tys. osób. Podobnie długie kolejki ustawiły się do chirurga plastycznego w Specjalistycznym Centrum Medycznym w Polanicy Zdroju.

Po pięć lat czekają na endoprotezę, pacjenci Szpitala Specjalistycznego w Kościerzynie i Śląskiego Szpitala Reumatologiczno-Rehabilitacyjnego w Ustroniu. Tylko cztery i pół roku muszą poczekać na zabieg cierpiący na zaćmę pacjenci ZOZ-u MSWiA w Szczecinie.

Eksperci: obecny system nieefektywny, czas na zmiany

- Trzeba jasno powiedzieć, że długie oczekiwanie na zabieg nie wynika ze zbyt małej liczby lekarzy lub braku miejsc dla pacjentów. W Polsce nie mamy do czynienia z kolejkami do procedur. To są wyłącznie kolejki do publicznych pieniędzy - mówi Paweł Kalbarczyk, przewodniczący Komisji Ubezpieczeń Zdrowotnych i Wypadkowych Polskiej Izby Ubezpieczeń.