Inflacja bazowa w Polsce spada. NBP podał najnowsze dane

Paweł Gospodarczyk
Prezes NBP Adam GlapińskiPrezes NBP Adam Glapiński
Źródło zdjęć: © East News | Andrzej Iwanczuk/REPORTER

Inflacja bazowa w Polsce ponownie wyhamowała. W październiku wskaźnik, który nie uwzględnia cen żywności i energii, spadł do 2,9 proc. rok do roku, z 3,1 proc. we wrześniu – poinformował Narodowy Bank Polski. Spadek odnotowano również w przypadku dwóch innych miar inflacji bazowej.

Narodowy Bank Polski opublikował w poniedziałek najnowsze dane dotyczące inflacji bazowej. W październiku 2026 r. najczęściej analizowany wskaźnik, czyli inflacja po wyłączeniu cen żywności i energii, wyniósł 2,9 proc. w ujęciu rocznym. To spadek o 0,2 pkt proc. w porównaniu z wrześniem, kiedy wskaźnik wynosił 3,1 proc.

W ujęciu miesięcznym inflacja bazowa wyniosła 0,0 proc., podobnie jak we wrześniu. Oznacza to, że ceny towarów i usług uwzględnianych w tym wskaźniku pozostały przeciętnie na poziomie z poprzedniego miesiąca.

Inflacja bazowa w Polsce. Trzy wskaźniki spadły

NBP oblicza cztery miary inflacji bazowej, które pozwalają lepiej ocenić charakter zmian cen w gospodarce. W październiku trzy z nich odnotowały spadek w ujęciu rocznym.

Inflacja po wyłączeniu cen administrowanych, czyli podlegających kontroli państwa, obniżyła się z 4,1 proc. we wrześniu do 3,5 proc. w październiku.

Z kolei wskaźnik nieuwzględniający cen najbardziej zmiennych spadł z 4,0 proc. do 3,3 proc.

Bez zmian pozostała jedynie tzw. 15-proc. średnia obcięta. Wskaźnik ten, eliminujący wpływ 15 proc. koszyka cen o najniższej i najwyższej dynamice, wyniósł 2,8 proc., tyle samo co miesiąc wcześniej.

Dane NBP wpisują się w obserwowany w październiku spadek inflacji konsumenckiej. Według Głównego Urzędu Statystycznego wskaźnik CPI, obejmujący cały koszyk towarów i usług konsumpcyjnych, obniżył się z 4,1 proc. we wrześniu do 3,5 proc. w październiku.

Dlaczego inflacja bazowa jest ważna?

Inflacja bazowa jest jednym z istotnych wskaźników wykorzystywanych przez ekonomistów i bank centralny do oceny procesów cenowych. W przeciwieństwie do głównego wskaźnika CPI pozwala ograniczyć wpływ wybranych kategorii cen, które mogą podlegać gwałtownym, krótkotrwałym wahaniom.

"Narodowy Bank Polski co miesiąc wylicza cztery wskaźniki inflacji bazowej, co pomaga zrozumieć charakter inflacji w Polsce" – wyjaśnia bank centralny w komunikacie.

Jak wskazuje NBP, analiza poszczególnych segmentów koszyka konsumpcyjnego pozwala lepiej identyfikować źródła inflacji, prognozować jej przyszłe tendencje oraz oceniać, na ile wzrost cen ma charakter trwały.

Największe znaczenie dla analityków ma inflacja bazowa po wyłączeniu cen żywności i energii. Wynika to z faktu, że na ceny tych dwóch kategorii w dużej mierze oddziałują czynniki niezależne od krajowej polityki pieniężnej.

"Ceny energii (w tym paliw) są bowiem ustalane nie na rynku krajowym, lecz na rynkach światowych, czasem również pod wpływem spekulacji. Ceny żywności w dużej mierze zależą m.in. od pogody i bieżącej sytuacji na krajowym i światowym rynku rolnym" – tłumaczy NBP.

Spadek inflacji bazowej oznacza, że tempo wzrostu cen również w pozostałych kategoriach towarów i usług osłabło w porównaniu z ubiegłym rokiem. To istotna informacja z punktu widzenia oceny presji inflacyjnej w polskiej gospodarce oraz perspektyw polityki pieniężnej.

Wybrane dla Ciebie