Nowy prezes Najwyższej Izby Kontroli. Senat zagłosował ws. szefa NIK

W ubiegły piątek na stanowisko prezesa Najwyższej Izby Kontroli Mariusza Haładyja powołał Sejm. Za jego kandydaturą głosowało 421 posłów, cztery głosy oddano przeciw, a sześciu wcale. Teraz nowego szefa NIK czeka złożenie przysięgi przy ul. Wiejskiej.

30 sierpnia upłynęła sześcioletnia kadencja dotychczasowego prezesa Najwyższej Izby Kontroli Mariana Banasia. Na jego następcę zgłoszone zostały dwie kandydatury.

Grupa posłów reprezentujących klub PiS zaproponowała byłego posła tego ugrupowania i byłego wiceprezesa NIK Tadeusza Dziubę. Jednak tuż przed głosowaniem w Sejmie prezes PiS Jarosław Kaczyński poinformował, że został upoważniony do wycofania tej kandydatury.

Z kolei kandydaturę prezesa Prokuratorii Generalnej Mariusza Haładyja zgłosił marszałek Sejmu Szymon Hołownia. Lider Polski 2050 zapewnił, że konsultował się w tej sprawie z przedstawicielami rządu.

W zeszłym tygodniu kandydaci na prezesa NIK zostali publicznie przesłuchani przez parlamentarzystów, ekspertów i przedstawicieli organizacji społecznych. Haładyj podkreślił, że Izba powinna być strażnikiem finansów publicznych i audytorem państwa pod kątem systemowym.

Wskazał też, że kontrole NIK koncentrują się obecnie raczej na stwierdzaniu nieprawidłowości o charakterze bardzo formalnym. Tymczasem uważa, że należy badać celowość, efektywność, wydajność czy oszczędność.

- Miarą skuteczności Najwyższej Izby Kontroli powinna być skuteczność w wykrywaniu poważnych nadużyć, a z drugiej strony taka zmiana funkcjonowania instytucji publicznych, żeby obywatel odczuwał te zmiany w codziennym życiu - powiedział Haładyj.

Postulował też wykorzystanie sztucznej inteligencji do zbudowania sytemu wczesnego ostrzegania.

Mariusz Haładyj urodził się w 1978 r. Jest absolwentem Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, ukończył też studia podyplomowe z zakresu prawa spółek na Uniwersytecie Warszawskim.

Od 2019 r. Haładyj pełnił funkcję prezesa Prokuratorii Generalnej, która reprezentuje Skarb Państwa i państwowe osoby prawne w najbardziej skomplikowanych procesach i negocjacjach oraz wydaje opinie w sprawach o istotnej wartości i znaczeniu dla interesów państwa. Na stanowisko został powołany przez ówczesnego premiera Mateusza Morawieckiego.

W zeszły wtorek premier Donald Tusk, komentując kandydaturę Haładyja podkreślał, że bardzo sobie ceni jego niezależność w całej karierze politycznej. Premier wskazał, że to właśnie dzięki niemu możliwe było m.in. postawienie zarzutów ws. tzw. wyborów kopertowych.

- (Haładyj) wykazał się także bardzo obywatelską postawą wtedy, kiedy usiłowano wprowadzić tzw. lex TVN - mówił. - Uwagi przygotowane przez Prokuratorię pozwoliły na ochronę niezależnych mediów w Polsce - zauważył premier.

Szef rządu dodał, że dotychczasowy prezes PG "był także tą osobą, która usiłowała zapobiec bardzo niekorzystnym z punktu widzenia polskich interesów zapisom w umowie, która dotyczyła budowy elektrowni jądrowej".