Podwyżka zasiłku pogrzebowego z kluczową zmianą. Oto szczegóły

Maciej Berek, przewodniczący Komitetu Stałego Rady Ministrów, przekazał, że 30 stycznia 2025 roku na posiedzeniu Stałego Komitetu Rady Ministrów po dyskusji akceptację uzyskał m. in. projekt ustawy, który przewiduje podwyżkę zasiłku pogrzebowego z 4 tys. zł do kwoty 7 tys. zł. Planowany termin wejścia w życie ustawy to 1 stycznia 2026 roku.

Poprzednia wersja projektu (z końca grudnia 2024 roku) przewidywała wprowadzenie mechanizmu weryfikacji wysokości zasiłku zamiast pierwotnie proponowanego mechanizmu waloryzacji.

Kwota zasiłku pogrzebowego miała podlegać corocznej weryfikacji, na podstawie wzrostu cen realnych wybranych usług pogrzebowych, uwzględnionych w zbiorze cen GUS. Wzrost tych cen miał badać i przedstawiać Instytut Pracy i Spraw Socjalnych w terminie do dnia 1 marca. Na tej podstawie Rada Ministrów miała uzyskać prawo do podwyższenia, w drodze rozporządzenia, w terminie do dnia 30 czerwca, kwoty zasiłku pogrzebowego - od dnia 1 lipca.

Propozycja z mechanizmem weryfikacji byłaby rozwiązaniem pośrednim i kompromisowym, nie miała być stosowana automatyczna waloryzacja, ale nie byłoby również konieczności nowelizacji ustawy, żeby dokonać podwyższenia wysokości zasiłku pogrzebowego. Dobrze jednak, że zdecydowano się na wariant, który przewiduje mechanizm waloryzacji.

Wysokość zasiłku pogrzebowego od marca 2011 roku wynosi w Polsce 4 tys. zł. Przez ostatnie lata, między innymi w związku ze wzrostem kosztów pogrzebu oraz wysoką inflacją, wartość realna tych środków mocno spadła. Jeszcze przed pandemią, w 2019 roku, wskazywałem, że należy rozważyć podwyżkę zasiłku pogrzebowego. Proponowałem, żeby wysokość zasiłku pogrzebowego powiązać np. z płacą minimalną, np. jako 150 proc. lub 175 proc. płacy minimalnej albo z równowartością przeciętnego wynagrodzenia.

Od początku, kiedy projekt podwyższający zasiłek pogrzebowy został opublikowany, dobrze oceniałem wprowadzenie mechanizmu waloryzacji tego świadczenia, brak jakiegokolwiek mechanizmu zmiany wysokości świadczenia byłby złym rozwiązaniem, dlatego dobrze oceniam i cieszę się, że zdecydowano się na powrót do mechanizmu waloryzacji.

Jest on dobrym rozwiązaniem, dzięki któremu nie trzeba nowelizować ustawy, a wartość świadczenia utrzymuje się na tym samym poziomie.

Według wstępnych danych GUS z 30 stycznia 2025 roku, w 2024 roku podobnie jak w 2023 roku zmarło ok. 409 tys. osób. Średnia tygodniowa w 2024 roku wyniosła ok. 7,7 tys., czyli również podobnie jak rok wcześniej. Prognozy GUS wskazują, że liczba zgonów będzie w Polsce rosła z ponad 428 tysięcy w 2026 roku do ponad 467 tysięcy w roku 2035.

Opracowanie własne na podstawie danych GUS zawartych w OSR do ustawy podwyższającej zasiłek pogrzebowy

Oskar Sobolewski, ekspert emerytalny i rynku pracy w HRK Payroll Consulting