Procent składany zamiast algorytmów z TikToka. Dlaczego Gen Z rusza jesienią do Poznania?

Szkoła od lat uczy nas wzorów matematycznych i dat historycznych, ale wciąż rzadko wyjaśnia, jak działa procent składany, dlaczego pierwsza pensja to najlepszy moment na start oszczędzania i jak odróżnić przemyślane inwestowanie od ryzykownej spekulacji. W efekcie przedstawiciele Generacji Z wiedzę o pieniądzach zdobywają metodą prób i błędów - najczęściej w mediach społecznościowych.

I nie jest to wrażenie na wyrost. Z raportu "Polak Inwestor 2025" wynika, że wśród osób, które nie inwestują, 58% jako powód wskazuje po prostu brak wiedzy - to druga najczęstsza bariera zaraz po braku pieniędzy. Co więcej, aż 53% osób dopiero zaczynających chce inwestować samodzielnie. A jeśli uczymy się na własną rękę, tym bardziej liczy się pewne źródło.

W odpowiedzi na te wyzwania podczas tegorocznej edycji Festiwalu Finansów Osobistych Invest Cuffs Poznań 2026 (5-6 października, Poznań Congress Center) powstanie dedykowana ścieżka Under26 - Generacja Z, stworzona z myślą o uczestnikach rynku finansowego w pierwszych latach dorosłości.

W sieci obok wartościowej edukacji finansowej nie brakuje skrótowych myśli, mitów i obietnic szybkiego wzbogacenia się. Ścieżka Under26 ma być przeciwwagą dla niezweryfikowanych porad z internetu - przestrzenią, w której młodzi ludzie spotykają rzetelną wiedzę przekazywaną przez doświadczonych praktyków rynkowych, bez sprzedażowego szumu i nierealnych obietnic.

Że młodzi wolą uczyć się z konkretów, a nie z przypadkowych treści w sieci, widać też w liczbach. Osoby jeszcze nieinwestujące jako najważniejsze źródło wiedzy o inwestowaniu wskazują specjalistyczny portal finansowy, a obok materiałów online cenią również szkolenia stacjonarne i konferencje - czyli dokładnie taki format, jaki daje festiwal na żywo.

Zanim w ogóle zacznie się inwestować, trzeba mieć co inwestować - i tu zaczynają się schody. Raport "Kupione 2025" (analiza 22,5 tys. koszyków zakupowych online) pokazuje, że przeciętny użytkownik wydaje w sieci 4 156 zł rocznie przy średnim koszyku 153 zł, a autorzy wprost piszą o podatności na efekt natychmiastowej gratyfikacji i impulsywne zakupy pod wpływem ceny.

Rośnie też rola płatności odroczonych (BNPL - "kup teraz, zapłać później"). Wśród osób w wieku 25-34 lata korzysta z nich regularnie aż 67%, a w grupie 18-25 lat BNPL to już 17% płatności. To wygodne narzędzie - ale sprawdza się dopiero wtedy, gdy to my panujemy nad budżetem, a nie odwrotnie. Strefa Under26 uczy właśnie tej różnicy.

Program Strefy Under26 zaprojektowano wokół wyzwań, przed którymi staje osoba wkraczająca w dorosłość:

• Pierwsza praca i budżet domowy: jak mądrze zarządzać pierwszymi własnymi pieniędzmi i nie dać się wciągnąć w pułapkę konsumpcjonizmu.

• Celowe oszczędzanie: jak planować większe wydatki, takie jak wkład własny na mieszkanie czy budowa poduszki finansowej.

• Długoterminowe nawyki: jak budować stabilność finansową na dekady do przodu, wykorzystując największy atut młodości - czas.

I to nie są abstrakcyjne tematy. W badaniu "Polak Inwestor 2025" to właśnie uzbieranie wkładu na mieszkanie okazało się motywacją inwestycyjną najsilniej wskazywaną przez pokolenie Z - wyraźnie mocniej niż u starszych roczników. Zetki chcą też najbardziej ze wszystkich uczyć się nowych umiejętności związanych z inwestowaniem. A czas naprawdę jest tu walutą: dane pokazują, że majątek inwestycyjny rośnie z wiekiem i kumuluje się latami - im wcześniej się zacznie, tym więcej pracy wykonuje procent składany.

Edukacja finansowa w ramach Under26 nie kończy się na teorii i oszczędzaniu. Ważnym elementem programu jest StartupHackathon, podczas którego młodzi uczestnicy wezmą udział w rywalizacji na tworzenie własnych projektów biznesowych.

Dla wielu przedstawicieli pokolenia Z to właśnie własny startup albo działalność gospodarcza - a nie praca na etacie - są główną drogą do niezależności finansowej. Hackathon pozwala sprawdzić pomysły w praktyce i zdobyć bezpośredni feedback od mentorów. Warto dodać, że niezależność finansowa jest jednym z najsilniejszych motywów inwestowania w ogóle (średnia ocena 4,22 na 5 w badaniu "Polak Inwestor 2025") - a dla młodych to często cel numer jeden. Sam StartupHackathon jest częścią szerszego projektu "STARTUP READY - edukacja finansowa i przedsiębiorczość młodych: od pomysłu do skalowania" realizowanego przez Fundację Invest Cuffs, dofinansowanego ze środków Funduszu Edukacji Finansowej, którego dysponentem jest Minister Finansów i Gospodarki.

Strefa Under26 to jedna ze specjalnych stref programowych tegorocznego Festiwalu - obok m.in. 10 ścieżek tematycznych oraz dedykowanego wydarzenia Women Invest Meetup. W Festiwalu weźmie udział ponad 200 prelegentów.

• Kiedy: 5-6 października 2026 r.

• Gdzie: Poznań Congress Center

• Bilety: ceny wejściówek zaczynają się od 119 zł i są dostępne na stronie investcuffs.pl, a dla uczniów i studentów jest możliwość bezpłatnej rejestracji. Dla uczestników StartupHacathon wstęp jest bezpłatny.

Źródła danych: raport "Polak Inwestor 2025" (iKsync we współpracy z Katedrą Teorii Ekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie; próba 1014 osób) oraz raport "Kupione 2025" (iKsync / When U Buy; analiza 22 500 koszyków i 47 034 produktów, IX 2024 - VIII 2025).