Rewolucyjna zmiana w finansach samorządów. "Zrywamy z uznaniowością"

- Wdrażamy system, w którym dochody JST będą ściśle związane z tym, co wypracują mieszkańcy tych konkretnych samorządów. Zrywamy z uznaniowością. Zamiast centralnie sterowanych rządowych subwencji JST oprą się na dochodach własnych, wynikających z lokalnej bazy podatku dochodowego od osób fizycznych i podatku dochodowego od osób prawnych – powiedział we wtorek minister finansów Andrzej Domański podczas odbywającej się w Warszawie konferencji organizowanej przez Bank Gospodarstwa Krajowego "Dwie dekady w Unii Europejskiej. Przeszłość i przyszłość finansowania JST".

Szef resortu finansów podkreślił, "żelazną zasadą będzie obiektywność i apolityczność podziału środków". Zapewnił też, że samorządy zostaną "uodpornione na modyfikacje polityki podatkowej".

Możemy to osiągnąć w relatywnie prosty sposób – dochody samorządów z tytułu PIT i CIT będą liczone jako procent od dochodów podatników danego podatku z terenu danej JST, czyli inaczej niż obecnie. Dzisiaj dochód JST z tytułu CIT i PIT naliczany jest od podatku należnego – powiedział Domański.

- W mojej ocenie to nie jest kosmetyczna zmiana, to jest rewolucja. Uniezależni samorządy od skutków zmian w systemie podatkowym. Mówiąc wprost – żadne odliczenie od dochodu, wprowadzone ulgi czy zwolnienia podatkowe, czy podwyższenie kwoty wolnej od podatku w przyszłości nie zakłóca finansowania JST – podkreślił szef MF.

Stwierdził, że w nowym systemie dochody będą stabilne, a żaden samorząd nie straci na wprowadzanych zmianach.

- Zarazem w nowym systemie finansowania JST zachowamy solidarność – najbogatsi nadal będą pomagać pozostałym. Wiemy, jak bardzo zróżnicowana jest struktura polskich samorządów. Nowy system, który wprowadzimy, będzie uwzględniał nie tylko dysproporcje dochodowe, ale także zróżnicowanie potrzeb wydatkowych – powiedział Andrzej Domański.

Dodał, że reforma finansów samorządów zabezpieczy je na "lata, a mam nadzieję na dekady" i zostanie "wkomponowana w cały odnowiony system finansowy państwa".

Andrzej Domański odczytał także list premiera Donalda Tuska do uczestników konferencji. Premier napisał w nim, że samorządy są jednym z największych sukcesów polskiej transformacji i tak dobrze wpisały się w rzeczywistość społeczną i gospodarczą, że "trudno sobie wyobrazić, że kiedyś ich nie było".

Szef rządu stwierdził, że "poprzednie 8 lat nie było łatwe dla samorządów", a "rząd poprzedników dążył do centralizacji kraju" oraz "chciał zawłaszczyć decyzje, na co i jak są wydawane publiczne pieniądze".

"Odbudowa tego, co zostało zniszczone, jest jednym z głównych zadań tego rządu, bo samorządność jest w naszym DNA" – napisał premier Donald Tusk.