Unikanie podatków. Bruksela chce walczyć z optymalizacją podatkową firm

Komisja Europejska rozpoczęła prace nad przepisami, które mają zapobiegać unikaniu opodatkowania przez firmy. W marcu ma przedstawić pakiet rozwiązań na rzecz przejrzystości podatkowej, w tym projekt w sprawie automatycznej wymiany informacji o orzeczeniach podatkowych.

Walka z uchylaniem się od płacenia podatków i unikaniem opodatkowania jest jednym z priorytetów politycznych Komisji Europejskiej kierowanej przez Jean-Claude'a Junckera. Kolegium komisarzy przeprowadziło pierwszą orientacyjną debatę na ten temat.

Według komunikatu uzgodniono, że głównym celem jest zagwarantowanie, by firmy podlegały opodatkowaniu tam, gdzie ich działalność gospodarcza generuje zysk, i nie mogły uniknąć płacenia sprawiedliwej części podatków na skutek agresywnego planowania podatkowego. Wśród komisarzy panuje zgoda co do tego, że należy przede wszystkim dążyć do poprawy przejrzystości opodatkowania osób prawnych.

Jak powiedział wiceprzewodniczący Valdis Dombrovskis, który w KE odpowiada za euro i dialog społeczny, kwestie podatkowe wprawdzie należą do kompetencji państw członkowskich, ale potrzebne są zdecydowane działania na poziomie europejskim ze względu na przedsiębiorstwa międzynarodowe, które płacą podatki transgranicznie.

_ - Trzeba opodatkować zyski tam, gdzie one powstają. To jest bardzo ważne, ponieważ musimy uspokoić obywateli, że obciążenia podatkowe są rozłożone sprawiedliwie zarówno dla przedsiębiorstw, jak i obywateli. Musimy też dać przedsiębiorcom jasne i przewidywalne, przejrzyste systemy podatkowe _ - podkreślił Dombrovskis na konferencji prasowej.

W ciągu miesiąca KE ma zaproponować przepisy dotyczące automatycznej wymiany danych i decyzji podatkowych, co ma zapewnić większą przejrzystość. Obecnie bowiem - tłumaczył Dombrovskis - urzędy podatkowe mają trudności z oceną, gdzie odbywa się działalność gospodarcza przedsiębiorstwa, by zastosować odpowiednie przepisy.

Teraz obowiązujące regulacje dotyczą przekazywania tylko niewielkiej części informacji na temat orzeczeń dotyczących nieraz bardzo skomplikowanych systemów podatkowych dotyczących osób prawnych.

Przedstawienie drugiego pakietu przepisów dotyczących opodatkowania osób prawnych KE zapowiada na lato 2015 r. Mają w nim zostać uwzględnione inicjatywy dotyczące rozwiązania problemu unikania płacenia podatków przez osoby prawne realizowane w ramach G20 i OECD.

Według Dombrovskisa KE ma się zastanowić nad krokami, które mają zapewnić ujawnianie informacji podatkowej dzięki już istniejącym instrumentom. Chodzi o narzędzia, które wymagają od niektórych rodzajów przedsiębiorstw, np. banków, publikowania pewnych informacji o podatkach, które zapłaciły. - _ Zastanawiamy się, czy nie należałoby tych zasad rozszerzyć, aby objąć również inne przedsiębiorstwa transgraniczne _ - powiedział Dombrovskis.

KE zapowiada też, że jest gotowa do wznowienia prac nad wprowadzeniem wspólnej podstawy opodatkowania przedsiębiorstw. W 2011 r. Komisja przedstawiła projekt dyrektywy o wspólnej podstawie opodatkowania unijnych firm (Common Consolidated Corporate Tax Base - CCCTB), ale kraje członkowskie nie były nią zainteresowane. _ Teraz jesteśmy gotowi, aby dogłębnie przedyskutować z państwami członkowskimi te wszystkie kwestie _ - zapowiedział wiceszef KE.

Obecnie transeuropejskie firmy muszą stosować zasady 28 różnych systemów podatkowych. W propozycji dyrektywy o wspólnej podstawie opodatkowania chodzi o to, by przedsiębiorstwa mogły składać jedną deklarację podatkową oraz konsolidować zyski i straty osiągnięte w różnych krajach. Następnie państwa, gdzie firmy prowadzą interesy, dzieliłyby się między sobą podstawą opodatkowania według aktywów, sprzedaży i siły roboczej. Potem każde z nich stosowałoby własną stawkę podatkową.

W ostatnich miesiącach 2014 r. Brukselą wstrząsnęły doniesienia na temat wieloletnich kontrowersyjnych praktyk podatkowych Luksemburga. Stosowano je, gdy premierem tego kraju był obecny szef KE Jean-Claude Juncker. Po wybuchu afery, nazwanej Luxembourg Leaks, Juncker oceniał, że to różnice w systemach podatkowych państw UE pozwalają na wykorzystywanie ich przez międzynarodowe koncerny. Zaproponował więc wprowadzenie obowiązku wymiany informacji na temat decyzji podatkowych.