Notowania

wiadomości
13.03.2011 13:25

Kraków: Otwarto wystawę "Zygmunt Gruenberg - architekt i patriota"

W "Aptece pod Orłem" na terenie byłego getta w Krakowie otwarto w niedzielę wystawę prezentującą sylwetkę przedwojennego krakowskiego adwokata Zygmunta Gruenberga; w czasie wojny więźnia i naczelnego inżyniera budowy obozu w Płaszowie.

Podziel się
Dodaj komentarz

W "Aptece pod Orłem" na terenie byłego getta w Krakowie otwarto w niedzielę wystawę prezentującą sylwetkę przedwojennego krakowskiego adwokata Zygmunta Gruenberga; w czasie wojny więźnia i naczelnego inżyniera budowy obozu w Płaszowie.

Wystawę otwarto z okazji przypadającej w niedzielę 68. rocznicy likwidacji krakowskiego getta. Obecna była ocalała córka Ziuta Gruenhut z domu Gruenberg.

Jak poinformowała kurator wystawy Anna Pióro, Zygmunt Gruenberg (1896-1945) był znanym przed wojną i cenionym architektem, współautorem dwudziestowiecznego pejzażu nowoczesnych dzielnic Krakowa. W okresie okupacji niemieckiej doświadczył tragicznego losu Żydów krakowskich. Wraz z rodziną znalazł się w getcie, gdzie został mianowany przez komendanta obozu w Płaszowie naczelnym inżynierem budowy obozu.

Gruenberg był twórcą wielu znakomitych funkcjonalistycznych projektów architektury mieszkaniowej w latach trzydziestych ubiegłego wieku. W jego dorobku znajduje się 35 modernistycznych kamienic, głównie w rejonie Alei Trzech Wieszczów i Parku Krakowskiego.

Zawodową działalność kontynuował jeszcze w początkowym okresie okupacji niemieckiej, realizując wcześniej rozpoczęte projekty. Po utworzeniu getta został zmuszony, jak wszyscy krakowscy Żydzi, do przesiedlenia się do niego wraz z rodziną.

Nazwisko architekta często pojawia się w opracowaniach dotyczących historii obozu koncentracyjnego w Płaszowie. Na polecenie komendanta obozu Gruenberg pełnił funkcję głównego inżyniera bauleitungu - kierownictwa budowy obozu. Obarczony dramatyczną odpowiedzialnością za budowę, maltretowany przez komendanta Amona G"tha, uchronił od śmierci wielu współpracowników i współwięźniów. Z Płaszowa został wyprowadzony wraz z rodziną w ostatnim transporcie do KL Auschwitz-Birkenau, skąd wysłano go do obozu Flossenburg. Nieznane są bliżej okoliczności jego śmierci.

Na wystawie w "Aptece pod Orłem" zaprezentowano fotograficzną dokumentację zrealizowanych dzieł Zygmunta Gruenberga, a także zbiór starych fotografii, dokumentujących jego patriotyczną postawę (służbę w wojsku polskim, udział w walkach w obronie Lwowa, prace na rzecz budowy nowoczesnego miasta). Są również fotografie ukazujące rodzinę Gruenbergów podczas spotkań towarzyskich czy spacerów po przedwojennym Krakowie, oraz przedstawiające codzienne życie w getcie.

Fotografie nie były wcześniej publikowane, pochodzą one z albumu rodzinnego Ziuty Gruenhut z domu Gruenberg. (PAP)

hp/ mlu/

Tagi: wiadomości, pap
Źródło:
PAP
komentarze
+1
+1
ważne
smutne
ciekawe
irytujące
Napisz komentarz