Przyszli emeryci kontra Skarb Państwa. Będzie proces zbiorowy

Warszawski Sąd Okręgowy dopuścił pozew zbiorowy przeciw Skarbowi Państwa, ZUS i towarzystwom emerytalnym w związku z reformą OFE. Zdaniem pozywających reforma doprowadziła do wywłaszczenia obywateli.

Do pozwu przystąpiły 52 osoby. Pozew w czerwcu trafił do I Wydziału Cywilnego Sądu Okręgowego w Warszawie.

Roszczenie dotyczy ustalenia nieważności dwóch czynności prawnych: umorzenia jednostek i przeniesienia środków na rachunki w ZUS. Ponadto powodowie żądają ustalenia odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa w związku z wykonaniem tych czynności.

Klienci OFE wychodzą z założenia, że Otwarte Fundusze Emerytalne dysponowały środkami obywateli na zasadzie powiernictwa. _ Skoro udziały umorzono i środki przekazano do ZUS, to naszym zdaniem doszło do naruszenia konstytucyjnego prawa własności _- czytamy w przesłanym do nas komunikacie. Pozwane są towarzystwa emerytalne i ZUS, gdyż działania tych podmiotów były konieczne do umorzenia jednostek i przeniesienia środków przyszłych emerytów.

Efektem ustawy o zmianach w systemie emerytalnym, która (z pewnymi wyjątkami) weszła w życie 1 lutego 2014 r., było m.in. przeniesienie ponad połowy emerytalnych składek Polaków z OFE do ZUS. Aktywa te były warte ok. 153,15 mld zł. Od lutego OFE umorzyły 51,5 proc. jednostek rozrachunkowych zapisanych na rachunku każdego członka otwartego funduszu emerytalnego na 31 stycznia 2014 r. Fundusze przekazały do ZUS aktywa o wartości odpowiadającej sumie umorzonych jednostek rozrachunkowych.

W opinii pozwanych pozew zbiorowy powinien zostać odrzucony. Wskazywali, że zgodnie z ustawą o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym, w tym trybie dochodzone mogą być roszczenia jednego rodzaju - co najmniej 10 osób - oparte na tej samej lub takiej samej podstawie faktycznej.

W końcu sierpnia do TK trafił wniosek Rzecznik Praw Obywatelskich dotyczący tej ustawy. RPO zarzuciła przepisom naruszenie zasad: zaufania obywateli do państwa oraz niedziałania prawa wstecz. _ Treścią wniosku jest teza o naruszeniu przez zakwestionowaną regulację prawną swoistej umowy społecznej pomiędzy państwem a ubezpieczonymi w OFE, rządzącej się zasadą pacta sunt servanda, czyli umowy obowiązują w sposób stały _ - oceniła RPO.

TK połączył oba wnioski do wspólnego rozpoznania, na razie nie został jeszcze wyznaczony termin rozprawy w Trybunale.