Przedsiębiorcy: najlepsze przed nami

W tym kwartale wskaźnik nastrojów KERNA wzrósł do minus 45,46 pkt. wobec minus 52,49 w minionym kwartale.

- _ Obecny odczyt wskaźnika nastrojów jest lepszy o 7,03 pkt. kwartał do kwartału, ale co istotniejsze, tak dużo optymizmu przedsiębiorcy mieli ostatnio w 2010 roku, kiedy to polska gospodarka osiągnęła wzrost PKB 3,9 proc., po słabym 2009 roku. – mówi Izabella Młynarczyk, analityk rynków Keralla Research, pierwszej w Polsce agencji badań B2B _. – _ To ożywienie w nastrojach jest też znacząco lepsze porównując do analogicznych okresów lat ubiegłych. Historycznie rzecz analizując, drugi kwartał zawsze charakteryzuje się 'skokiem' w nastrojach, ale tym razem rozmiar tej zwyżki, jest naprawdę krzepiący. _

Z badania wynika, że dobre nastroje to przede wszystkim optymizm przedsiębiorców związany z prognozowaniem lepszej kondycji własnej firmy. Aż 41,7 proc. przedsiębiorców spodziewa się poprawy sytuacji ekonomicznej własnej firmy w drugim kwartale (kwartał wcześniej optymistów było 27,2 proc.). Small biznes liczy, więc na odczuwalny wzrost zamówień i lepszą sprzedaż.

Za progresję w nastrojach odpowiedzialne są również lepsze noty wystawiane przez przedsiębiorców przyszłej kondycji krajowej gospodarki. 27,3 proc. firm rokuje poprawę sytuacji ekonomicznej Polski. To najwyższy taki odczyt biorąc pod uwagę kolejne cztery pomiary z rzędu. - _ Z jednej strony świadczy to o trwałości trendu, z drugiej wskazuje, na rozbudzone nadzieje przedsiębiorców, że najlepsze dopiero przed nami _ – dodaje Izabella Młynarczyk. - _ Small biznes oczekuje w tym kwartale dużo lepszej koniunktury gospodarczej, niż w ostatnich latach. _

Optymizm przedsiębiorców ma swoje oparcie również w twardych danych makroekonomicznych GUS-u, które wskazują na odbicie popytu krajowego: sprzedaż detaliczna wzrosła w lutym 7 proc. r/r, a w marcu 3,1 proc.r/r. Dodatkowo, w ujęciu miesięcznym, w stosunku do lutego sprzedaż wzrosła aż o 12,5 proc.. Spada też bezrobocie – według GUS w marcu wyniosło – 13,5 proc.

Co ważne badanie Keralla Research pokazuje, że więcej przedsiębiorców deklaruje zwiększanie liczby etatów, niż ich cięcie. W tym kwartale prawie 16 proc. firm zamierza zatrudniać nowych pracowników, a tylko 5 proc. będzie zwalniać. Równocześnie prawie 80 proc. firm ma zdolność do utrzymania etatów.

Udział firm deklarujących inwestowanie wyniósł 53,3 proc., co w praktyce oznacza, że co drugi przedsiębiorca MSP na drugi kwartał zaplanował wydatki firmowe.

Index ZAIR Keralla Research obrazujący decyzje zakupowe firm wyniósł w tym kwartale minus 61,2 pkt. i jest o 6,1 pkt wyższy, niż w poprzednim kwartale. Warto zauważyć, że Index ZAIR nie był tak wysoki od drugiej połowy 2011 roku.

Z badania Keralla Research wynika, że pesymistów, którzy nieprzychylnie oceniają miniony już, pierwszy kwartał roku, jeśli chodzi o sytuację gospodarki kraju, jest 33 proc., co oznacza lekki wzrost niezadowolonych wobec poprzedniego kwartału. Należy jednak pamiętać, że
w analogicznym okresie ubiegłego roku, źle oceniało rozwój wydarzeń
w krajowej gospodarce, aż 46,2 proc. badanych. W tym kontekście można mówić o generalnej zmianie 'na plus' w nastrojach przedsiębiorców. Dodatkowo, pozytywnie oceniających polską gospodarkę jest niemal tylu, ilu kwartał wcześniej: dziś 18,8 proc., trzy miesiące temu – 19,5 proc. badanych. Warto podkreślić, istotną progresję głosów pozytywnych w relacji do roku ubiegłego, kiedy to zaledwie 5 proc. firm (!), gospodarcze zmiany w kraju było skłonnych oceniać dobrze.

W odniesieniu do kondycji własnej firmy zanotowano również niewielki wzrost negatywnych opinii w relacji badanych. Ostatnie trzy miesiące tj. pierwszy kwartał b.r. 29,8 proc. przedsiębiorców zaliczyło raczej do słabych (wskazania pogorszyła się). W analogicznym okresie roku ubiegłego o pogorszeniu kondycji firmy informowało 36 proc. badanych. Stopniał też udział firm, których kondycja poprawiła się w ostatnich trzech miesiącach (21,2 proc. ankietowanych wskazuje, że sytuacja firmy polepszyła się w pierwszym kwartale).

Zdecydowana poprawa nastrojów przedsiębiorstw wynikająca z całego badania, ma jednak źródło, przede wszystkim w bardzo dobrych prognozach na kolejne miesiące roku, niż w wynikach za kwartał pierwszy.

Optymizm przedsiębiorców wyrażany na przyszłość jest bardzo wysoki. Na drugi kwartał br.
27,3 proc. firm rokuje poprawę sytuacji ekonomicznej Polski. To wzrost o 4 pkt. proc. wobec ocen z poprzedniego kwartału. Równocześnie najwyższy taki odczyt biorąc pod uwagę nawet kolejne cztery pomiary z rzędu. Odsetek prognozujących, że będzie gorzej w drugim kwartale wyniósł 16,4 proc. Również liczba sceptyków zmalała kolejny raz z rzędu.

Przedsiębiorcy bardzo dobrze prognozują też kondycji własnej firmy na najbliższe trzy miesiące. Optymistycznie patrzy w przyszłość 41,7 proc. badanych, to zdecydowanie więcej, niż kwartał wcześniej, kiedy polepszenia sytuacji ekonomicznej firmy spodziewało się 27,2 proc. (wzrost optymistów, aż o 15 pkt. proc.). Co ważne tylko 10 proc. przedsiębiorców obawia się przyszłości. W poprzednim kwartale w 17 proc. firm prognozowano pogorszenie sytuacji ekonomicznej. Odsetek pesymistów zmalał, więc o 7 pkt. proc.

*Wskaźnik nastrojów przedsiębiorstw KERNA wyniósł 45,46 pkt. *na minusie, co wobec odczytu z poprzedniego kwartału oznacza wzrost o 7,03 pkt., a porównując do analogicznego okresu roku 2013 wartość KERNA „skoczyła” o 12,85 pkt. Co warte podkreślenia, to najwyższy odczyt wskaźnika nastrojów od trzeciego kwartału 2010 roku. Oznacza, utrzymanie trendu wzrostowego w nastrojach zapoczątkowanego w ubiegłym roku. Wpływ ma na to ulegająca poprawie sytuacja w krajowej gospodarce, wzrost popytu wewnętrznego i stabilizacja na rynkach Europy, co skutkowało m.in. najlepszymi od lat wynikami eksportowymi polskich firm za 2013 rok. Po raz pierwszy osiągnęliśmy też nadwyżkę eksportu nad importem, a w grupach towarowych, nie dominują już surowce, a wyroby przemysłowe. Rosnące zamówienia powodują, że przedsiębiorcy MŚP są aktualnie w najlepszych nastrojach od czterech lat, szczególnie, jeśli chodzi o prognozy. Pomimo bardzo dobrych rokowań, należy pamiętać, że dobry odczyt
w drugim kwartale to również efekt wahań cyklu koniunkturalnego, występuje, zatem sezonowo.

Index ZAIR obrazujący skalę zakupów prowadzonych przez firmy MŚP oparty jest na wskazaniach o wydatkach na inwestycje i rezygnacji z planów zakupowych na dany kwartał w firmie. W tej edycji badania odczyt INDEXU ZAIR to 61,2 pkt. na minusie, co oznacza większą, niż w poprzednim kwartale skłonność inwestycyjną firm MŚP (o 6,1 pkt. więcej wobec ubiegłego kwartału). Warto odnotować, że w odniesieniu do analogicznego okresu roku 2013, INDEX ZAIR jest korzystniejszy o 2,9 pkt. (r/r). Aktualny, najwyższy od dwóch lat odczyt tego faktora wskazuje, że przedsiębiorcy powoli, ale zwiększają inwestycje, choć należy podkreślić, że wciąż jest to ostrożne inwestowanie, szczególnie, jeśli chodzi o ich kapitałochłonność. Mimo relatywnie dobrych nastrojów firm, zwiększanie puli środków finansowych na zakupy jest kontrolowane. W pewien sposób też z równie ostrożnym 'luzowaniem' polityki kredytowania prowadzonym dość konsekwentnie przez same banki, które dopiero na początku bieżącego roku korygowały kryteria przyznawania
środków zewnętrznych, czyniąc tym samym kredyty czy leasing łatwiejszym do otrzymania, niż jeszcze rok czy dwa lata temu.

Próba: uczestnicy badania to mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa, losowane z bazy danych GUS oraz branżowych zestawień bazodanowych. Próba jest ogólnopolska, reprezentatywna, wynosi N = 600. Błąd pomiaru +-4 proc., poziom ufności 95 proc. Próba oddaje strukturę firm MŚP; badanie uwzględnia reprezentację firm mikro - zatrudniających do 9 osób.

W badaniu biorą udział wyłącznie firmy prywatne, prowadzące aktywną działalność zarobkową (firmy niepaństwowe, nie w stanie likwidacji).

*Respondent: *osoba odpowiedzialna lub współodpowiedzialna za zarządzanie firmą. Najczęściej właściciel, współwłaściciel firmy, dyrektor zarządzający, wspólnik, prezes, wiceprezes, członek zarządu, dyrektor finansowy, główny księgowy, osoba na stanowisku dyrektora lub inne osoby wskazane, jako odpowiedzialne za rozwój, zakupy, inwestycje. Jeden respondent - reprezentował jedną firmę.

Technika: wywiady telefoniczne wspomagane komputerowo (CATI). Realizacja: kwiecień 2014.

Badanie prowadzone jest, co kwartał od 2009 roku.