Senat przeciwny wydawaniu poleceń firmom przez rząd w czasie pandemii

Za ustawą o zmianie ustawy w celu przeciwdziałania społeczno-gospodarczym skutkom COVID-19 wraz z poprawkami opowiedziało się 94 senatorów, nikt nie był przeciwny, dwóch wstrzymało się od głosu.

Wcześniej jednak senatorowie wprowadzili do niej 20 poprawek. Jedna z nich zakładała wykreślenie przepisu, dodanego w trakcie prac sejmowych, który zakładał, że w celu przeciwdziałania COVID-19 Rada Ministrów może przyjmować programy rządowe udzielania wsparcia finansowego skierowane do poszczególnych przedsiębiorców lub ich grup. Inna - skreślenie przywróconych w specustawie COVID-19 przepisów uprawniających wojewodów, ministra zdrowia i premiera do wydawania poleceń w stanach zagrożenia epidemicznego i epidemii COVID-19 i w czasie 3 miesięcy po ich odwołaniu.

Senatorowie poparli też wydłużenie czasu obowiązywania maksymalnej dopłaty (w wysokości 3 zł) z Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych (FRAP) do 1 wozokilometra przewozu o charakterze użyteczności publicznej do 31 grudnia 2021 r. (rozwiązanie wcześniej wprowadzone tzw. tarczą antykryzysową 3.0 miało obowiązywać tylko 2020 r.).

Akceptację znalazły też poprawki, zmierzające do tego, aby wobec pośredników, którzy uzyskali już licencję na wykonywanie transportu drogowego w zakresie pośrednictwa przy przewozach osób w terminie do 31 grudnia 2020 r. nie stosowało się części wymogów, wynikających z ustawy o transporcie drogowym, a także poprawka zmierzająca do wydłużenia okresu przejściowego na uzyskanie licencji na wykonywanie transportu drogowego w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób do 12 miesięcy.

Zmiany dotyczące transportu mają wejść w życie z mocą wsteczną od 1 października.

Wśród przyjętych poprawek znalazła się i ta, doprecyzowująca przepisy tarczy turystycznej w taki sposób, aby z postojowego i ZUS mogli skorzystać ci agencji turystyczni, którzy także już wcześniej korzystali z postojowego i zwolnień z ZUS w ramach poprzednich tarcz antykryzysowych.

Część poprawek miała charakter redakcyjny i doprecyzowujący.

Ustawa o zmianie ustawy w celu przeciwdziałania społeczno-gospodarczym skutkom COVID-19 zakłada dokapitalizowanie PKP kwotą 1,85 mld zł, zwiększenie budżetu Funduszu Dróg Samorządowych, a także zwiększenie kapitału zakładowego portów i częściowe pokrycie strat lotnisk.

Ustawa zakłada m.in. podwyższenie kapitału zakładowego PLK SA o 1,85 mld i przekazanie dodatkowych środków do funduszy: drogowego, kolejowego i dróg samorządowych, a także obniżenie od 2021 r. akcyzy od paliw silnikowych i podwyższenie opłaty paliwowej.

Dodatkową kwotą 3,8 mld zł jeszcze w roku 2020 ma zostać zasilony Fundusz Dróg Samorządowych (1,1 mld zł z roku 2021 na przyśpieszenie finansowania oraz 2,7 mld zł na modernizację dróg samorządowych, lokalnych, a także wojewódzkich dróg dojazdowych).

Porty mają zostać dokapitalizowane kwotą 1 mld zł, na zwiększenie kapitału zakładowego i budowę strategicznych elementów infrastruktury zapewniającej dostęp do portów (m.in. falochronów zewnętrznych), Port Gdynia S.A. ma otrzymać papiery wartościowe w wys. 150 mln euro. Natomiast 142 mln zł z Funduszu Przeciwdziałania COViD ma trafić na częściowe pokrycie strat lotnisk za okres od 15 marca do 30 czerwca 2020 r.

Zaplanowano także obniżkę od 2021 r. stawek podatku akcyzowego pobieranego od każdego rodzaju paliw silnikowych o 23 zł za 1 tys. l., przy podwyższeniu stawek opłaty paliwowej (o taką samą kwotę).

Opłata paliwowa stanowi przychód Krajowego Funduszu Drogowego, Funduszu Kolejowego oraz Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych. Wprowadzona zmiana spowoduje przesunięcie środków w wysokości 687,2 mln zł rocznie od 2021 r. na inwestycje infrastrukturalne.

W celu pobudzenia inwestycji w infrastrukturę kolejową, od 2022 r. zwiększone procentowo mają zostać nakłady na Fundusz Kolejowy do wielkości 19,45% wpływów z opłaty paliwowej (wobec 18,5%).

Nowelizacja wprowadza też przepis, który daje podstawę do wydania rozporządzenia stanowiącego, że wydatki z roku 2020 będą mogły być realizowane do 30 listopada przyszłego roku (bez tej regulacji byłoby to możliwe jedynie do 31 marca 2021 r.).

Zakłada też zwiększenie poziomu gwarancji i poręczeń Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK) ,,w szczególnie uzasadnionych przypadkach, w szczególności ze względu na ważny interes gospodarczy lub społeczny" do 90% pozostającej do spłaty kwoty kredytu lub innego zobowiązania. W przypadku, gdy poziom finansowania w ramach Krajowego Funduszu Gwarancyjnego będzie niewystarczający finansowanie ich realizacji będzie odbywać się po uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, ze środków własnych Banku Gospodarstwa Krajowego.

Ponadto w trakcie stanu zagrożenia epidemicznego lub epidemii z powodu COVID-19 organy kolegialne samorządów zawodowych, a także ich organy wewnętrzne będą mogły podejmować uchwały w trybie zdalnym lub obiegowym.