96 śmigłowców dla Polski. Nieoficjalnie: umowa przed Świętem Wojska Polskiego

W poniedziałek wiceszef MON Paweł Bejda podpisał dwie umowy offsetowe z firmami Boeing i General Electric, dotyczące m.in. serwisu i remontów niektórych części śmigłowców w polskich zakładach. Szef Agencji Uzbrojenia gen. Artur Kuptel podkreślił wówczas w rozmowie z dziennikarzami, że domknięcie negocjacji offsetowych z Boeingiem i GE pozwala na podpisanie umowy na same śmigłowce.

Zapowiedział wtedy również, że w "najbliższych dniach" można spodziewać się informacji, kiedy umowa zostanie podpisana. Pytany, czy planowana umowa przewiduje zakup wszystkich zapowiadanych 96 maszyn, generał odparł, że "ich liczba jest adekwatna do potrzeb Sił Zbrojnych i zagrożeń, przed którymi stoimy". - A zagrożenie w ostatnich czasie się nie zmieniło - dodał.

W piątek źródło zbliżone do MON przekazało nieoficjalnie PAP, że podpisanie umowy na dostawę nowych śmigłowców zaplanowane jest na przyszły wtorek, 13 sierpnia - przed Świętem Wojska Polskiego - wypadającym w czwartek.

Jak wynika z wcześniejszych zapowiedzi, zamówione dla Polski Apache mają trafić przed wszystkim do 56. Bazy Lotniczej w Inowrocławiu, gdzie stacjonuje 1. Brygada Lotnictwa Wojsk Lądowych. To właśnie ta jednostka wykorzystuje obecnie poradzieckie śmigłowce szturmowe Mi-24, które w przyszłości mają zostać zastąpione przez Apache.

Gen. Kuptel w poniedziałek odniósł się również do zapowiedzi leasingu ośmiu amerykańskich śmigłowców Apache do Polski, co pozwoliłoby polskim pilotom i obsłudze technicznej na szkolenie jeszcze przed dostawami polskich maszyn. Jak wskazał, decyzji w tej sprawie można spodziewać się w ciągu "kilku najbliższych tygodni". Z kolei pierwsze polskie Apache według planu miałyby trafić do Polski w 2028 r.

Zakup 96 śmigłowców szturmowych AH-64E Apache w wersji Guardian zapowiedział w 2022 r. ówczesny szef MON Mariusz Błaszczak; do tej pory nie podpisano jednak umowy na dostawę tych maszyn. W sierpniu 2023 r. zgodę na sprzedaż tych maszyn do Polski wyraził amerykański Departament Stanu, a następnie Kongres; wtedy podpisano też pierwsze umowy offsetowe z firmą Lockheed Martin, dotyczące m.in. serwisowania radarów do śmigłowców i systemów naprowadzania rakiet.

Śmigłowce AH-64E Apache, których producentem jest Boeing, to podstawowe śmigłowce uderzeniowe wykorzystywane przez armię amerykańską. Konstrukcja ta jest rozwijana nieustannie od czterech dekad. Apache były wykorzystywane m.in. podczas operacji "Just Cause" w Panamie - był to ich chrzest bojowy - a także podczas wojny w Zatoce Perskiej w 1991 r., gdzie zniszczyły dużą część irackich wozów bojowych. Poza USA śmigłowce Apache są wykorzystywane m.in. przez Wielką Brytanię, Izrael, Arabię Saudyjską, Koreę Południową, Japonię czy Tajwan.

Wersja AH-64E Guardian do służby weszła w 2011 r. W porównaniu do starszych modeli ma wzmocnione silniki, jest także wyposażona w system JTIDS zarządzający wymianą informacji na polu walki; ma zwiększone zdolności komunikacyjne - w tym np. zdolność do kontrolowania dronów.