Nowy raport NBP. Tak polskie firmy poradziły sobie w pierwszym kwartale 2024 r. 

Narodowy Bank Polski w czwartek opublikował raport na temat wyników "Szybkiego Monitoringu NBP. Analiza sytuacji sektora przedsiębiorstw – kwiecień 2024 r. Jakie są wnioski?

"(…) wyniki Szybkiego Monitoringu NBP (SM NBP) sugerują, że w I kw. 2024 r. sytuacja ekonomiczna przedsiębiorstw nieco się poprawiła. Ankietowane firmy oczekują także jej dalszej poprawy w II kw. br. Sprzyjać temu będzie prognozowane przez przedsiębiorstwa ożywienie popytu obejmujące zarówno rynek krajowy, jak i rynki zagraniczne. Szczególnie wyraźny wzrost prognoz popytu – do poziomów przekraczających wieloletnią średnią - odnotowano w usługach konsumenckich i w budownictwie. Bardzo korzystne prognozy formułowały również przedsiębiorstwa świadczące usługi nierynkowe" – czytamy w raporcie NBP.

Bank centralny podał również, że oczekiwane ożywienie koniunktury nie przekłada się jednak na rewizje planów firm w zakresie zatrudnienia. Wskaźnik kwartalnych prognoz zatrudnienia, który nadal pozostaje wysoki, utrzymał się na poziomie zbliżonym do poprzedniego odczytu.

"Jednocześnie zmniejszyła się skłonność przedsiębiorstw do podnoszenia wynagrodzeń i to mimo nieznacznego nasilenia presji płacowej: udział podmiotów deklarujących wzrost wynagrodzeń w II kw. br. wyraźnie się obniżył, także wśród firm odczuwających presję na wzrost płac ze strony pracowników. Towarzyszył temu spadek skali planowanych podwyżek wynagrodzeń" – czytamy w raporcie NBP.

Bank centralny stwierdził, że zadłużenie kredytowe sektora przedsiębiorstw niefinansowych na koniec 2023 r. było niższe niż rok wcześniej. Dodał jednak, że wyniki Szybkiego Monitoringu NBP sugerują, że w I kw. br. nastąpiło ożywienie popytu na kredyt.

"(…) wyraźnie wzrósł bowiem odsetek podmiotów ubiegających się o kredyt, zarówno w grupie dużych firm, jak i w segmencie MSP. Ograniczająco na wzrostu akcji kredytowej dla sektora przedsiębiorstw mógł jednak oddziaływać spadek udziału firm, które otrzymały pozytywne decyzje kredytowe. Natomiast jakość obsługi zadłużenia kredytowego – mimo nieznacznego pogorszenia – pozostała wysoka" – informuje NBP.

W 2023 r. aktywność inwestycyjna podmiotów badaniem – mimo pogorszenia się ich sytuacji finansowej – wyraźnie wzrosła, a realna dynamika nakładów na środki trwałe była najwyższa od 2019 r.

"Wyniki SM NBP sugerują, że perspektywy inwestycji pozostają korzystne. Firmy od pięciu kwartałów stopniowo zwiększają zainteresowanie rozpoczynaniem nowych inwestycji i coraz częściej deklarują zamiar kontynuowania już rozpoczętych projektów. Osłabione pozostają jednak nastroje inwestycyjne największych przedsiębiorstw" – podał NBP w raporcie.

Bank centralny podał także, że badane przedsiębiorstwa wskazują na dalszy spadek skali planowanych w II kw. 2024 r. podwyżek cen własnych. Prognozy cen obniżyły się w większości analizowanych obszarów działalności gospodarczej, a ich spadek był związany z "wolniejszym (…) wzrostem jednostkowych kosztów produkcji".

W raporcie NBP przypomniał także, że sytuacja finansowa sektora przedsiębiorstw (w IV kw. 2023 r. pogorszyła się. Wynik finansowy netto sektora był wyraźnie niższy niż rok wcześniej. Bank centralny zwrócił uwagę, że spadek ten wynikał jednak z istotnego wzrostu strat niezwiązanych ze sprzedażą, notowanych głównie w branży energetycznej i paliwowej, natomiast wynik na sprzedaży sektora nieco wzrósł.

"Wyższy zysk na tej działalności został osiągnięty mimo niższych przychodów –wynikających z pogłębiającego się spadku sprzedaży zagranicznej oraz dalszego osłabienia wzrostu sprzedaży krajowej – i był efektem wzrostu rentowności sprzedaży. Do poprawy tej przyczynił się przede wszystkim spadek kosztów surowców i materiałów oraz wydatków na towary przeznaczone do dalszej odsprzedaży. Skala spadku kosztów operacyjnych była natomiast wciąż ograniczana przez rosnące koszty pracy, których udział w kosztach operacyjnych przekroczył wieloletnią średnią. Wzrostowi rentowności sprzedaży w IV kw. ub.r. towarzyszyło pogorszenie części innych miar efektywności i sprawności działania: spadła rentowność obrotu netto, wydajność pracy oraz płynność finansowa" – czytamy w raporcie NBP.