Złoto i uran z Afryki zwolnione z taryf. Druga twarz polityki celnej Trumpa

Od poniedziałku obowiązuje rozporządzenie prezydenta USA Donalda Trumpa z ubiegłego piątku, zgodnie z którym import złota, wolframu, uranu, grafitu i innych kluczowych minerałów nie podlega opłatom celnym nałożonym przez Biały Dom w kwietniu. Głównymi producentami tych surowców są kraje Afryki.

A worker displays a gold bar at the Elikhulu Tailings Retreatment Plant, which extracts traces of gold from old mine waste, in Evander, South Africa, on Friday, Aug. 4, 2023. In May 2022, fed up with the Eskom-imposed electricity rationing that forced the company to curtail its power use by as much as 20%, gold mining company Pan African decided to hire JUWI South Africa to build a 10-megawatt solar farm to power its treatment plant east of Johannesburg. Photographer: Guillem Sartorio/Bloomberg via Getty Images

Zztabka złota pozyskana w zakładzie utylizacji odpadów pokopalnianych Elikhulu Tailings Retreatment Plant, który wydobywa śladowe ilości złota ze starych odpadów kopalnianych, w Evander w RPA

Źródło zdjęć: © GETTY | Bloomberg

oprac. Przemysław Ciszak

9 września 2025, 06:32

Administracja USA uzasadniła tę decyzję koniecznością zabezpieczenia dostaw uznanych za niezbędne dla bezpieczeństwa gospodarczego Stanów Zjednoczonych.

Afryka jest po Chinach jednym z czołowych światowych dostawców złota. Jego największym producentem na kontynencie i szóstym na świecie jest Ghana, gdzie wydobycie kruszcu przekroczyło w 2024 r. 130 ton, a eksport osiągnął wartość 11,64 mld dolarów.

Mali, drugi co do wielkości producent złota w Afryce, odnotował w 2024 r. wydobycie na poziomie 67,7 ton.

Liczącymi się producentami są też Republika Południowej Afryki, Sudan, Burkina Faso, Zimbabwe i Namibia.

Złoto zwolnione z podatku VAT. Tak Rosja chce przyciągnąć firmy wydobywcze

Uran równie cenny co złoto

Namibia to również najważniejszy w Afryce i jeden ze światowych potentatów w wydobyciu uranu, niezbędnego w energetyce jądrowej. W 2022 r. produkcja rudy uranu w Namibii wyniosła łącznie 5613 ton. W tym samym roku Niger wydobył 2020 ton uranu.

Również zwolniony z cła wolfram, wykorzystywany do produkcji smartfonów i akumulatorów samochodowych, wydobywa się w Afryce przede wszystkim w Rwandzie.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

5 tys. zł za jeden dzień. Klientów nie brakuje. Ujawnia tajemnice swojego biznesu - Karol Myśliński

Według portalu BenchmarkMinerals Madagaskar, Mozambik i Tanzania będą odpowiadać za niemal połowę (47 proc.) światowej produkcji naturalnego grafitu niezbędnego przy produkcji między innymi baterii litowo-jonowych, również ulgowo potraktowanych przez prezydenta USA.

Nie wyrzyscy skorzystają

Nie wszystkie afrykańskie kraje, których budżety w dużej mierze zależą od sprzedaży minerałów i surowców, będą w równym stopniu korzystać z decyzji amerykańskiej administracji. Wysoką, bo sięgającą 50 procent, taryfą objęta pozostaje miedź, którą wydobywa się głównie w tzw. pasie miedziowym, na pograniczu Zambii i Demokratycznej Republiki Konga.

Nowe terytorium sporne. Unia szuka gazu w Afryce, a Rosja już działa

Utrzymanie wysokiego cła jest nie tylko bolesne dla gospodarek tych państw, ale i niezrozumiałe ze względu na zakrojone na szeroką skalę inwestycje USA w tzw. Korytarz Lobito, który ma między innymi ułatwić transport i eksport miedzi oraz innych kopalin z głębi kontynentu.

Według opublikowanego w sierpniu raportu brytyjskiego ODI Global kraje o niskich i średnich dochodach ryzykują stratę 89 mld dolarów rocznie z powodu spadku eksportu do Stanów Zjednoczonych. Think tank umieścił sześć krajów Afryki w pierwszej dziesiątce państw najbardziej narażonych na wyższe cła USA i cięcia oficjalnej pomocy rozwojowej; to: Burundi, Mozambik, Somalia, Sudan, Sudan Południowy oraz Wyspy Świętego Tomasza i Książęca.

Źródło artykułu: