Specjalna emerytura. Najstarsza Polka dostała ją w wieku 114 lat

W sumie świadczenie honorowe otrzymało w grudniu 4057 osób w Polsce, w tym niemal 150 osób było w wieku 105 lat i więcej. W marcu wysokość świadczenia honorowego z tytułu ukończenia 100 lat życia została zwaloryzowana i wynosi 6938,92 zł.

Od kilku dekad świadczenie dla stulatków było wypłacane na zasadzie świadczenia w drodze wyjątku. Dzięki ustawie, która zaczęła obowiązywać w 2025 roku, nie ma już wątpliwości, komu i na jakich zasadach powinno zostać wypłacone.

• Najwięcej osób otrzymujących to świadczenie miało 100 lat (1745 osób) oraz 101 lat (1068 osób).
• Osób w wieku 106 lat było 39.
•  107 lat i więcej miało 26 osób otrzymujących świadczenie honorowe.

Zgodnie z szacunkami liczba osób uprawnionych do świadczenia honorowego ma wzrosnąć w 2034 roku do około 13 tysięcy.

Świadczenie przysługuje niezależnie od prawa do świadczenia emerytalno-rentowego lub do uposażenia wypłacanego sędziom i prokuratorom pozostającym w stanie spoczynku, a także uposażenia rodzinnego. Natomiast w razie zbiegu u jednej osoby prawa do więcej niż jednego świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym, wypłacane jest jedno świadczenie honorowe.

Zgodnie z przepisami świadczenie przysługuje z urzędu, jeżeli:

• osoba uprawniona ma obywatelstwo polskie,

• skończyła 100 lat,

• w ostatnim dniu miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym skończyła 100 lat, miała prawo do świadczenia wymienionego w ustawie o świadczeniu honorowym, np. emerytury, renty.

W takim przypadku prawo do świadczenia honorowego otrzyma bez konieczności składania wniosku. Decyzję w tej sprawie osoba uprawniona otrzyma z właściwego organu emerytalnego lub rentowego (ZUS, Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, wojskowy organ emerytalny, Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA, Biuro Emerytalne Służby Więziennej lub jednostka organizacyjna wymiaru sprawiedliwości).

Jak wskazuje ZUS, w przypadku osób, które nie mają prawa do świadczenia wymienionego w ustawie o świadczeniu honorowym, np. emerytury, renty, ale mają obywatelstwo polskie, skończyły 100 lat, po ukończeniu 16. roku życia miały ośrodek interesów życiowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 10 lat i złożą wniosek o przyznanie takiego świadczenia, to ZUS przyzna świadczenie honorowe od miesiąca, w którym złożony został wniosek, ale nie wcześniej niż od miesiąca, w którym osoba uprawniona skończy 100 lat.

Świadczenie honorowe z tytułu ukończenia 100 lat życia jest finansowane z budżetu państwa i corocznie waloryzowane. Od dnia 1 marca 2026 roku jego kwota wynosi 6938,92 zł.

Oskar Sobolewski, ekspert emerytalny i rynku pracy w HRK Payroll Consulting