Auta z kratką w leasingu - niższy VAT przez trzy lata

Od stycznia samochody z homologacją najprawdopodobniej nie będą już dla firm tak atrakcyjne. Planowany zakaz odliczania VAT od ich zakupu to koszty wyższe o co najmniej 13 procent. Dla tych, którzy nie zbiorą do końca roku kwoty wystarczającej, by skorzystać z ulgi pozostaje jednak inna możliwość wykorzystania odliczenia.

Pełne odliczenie podatku od towarów i usług, czyli VAT, od samochodów ciężarowych poniżej 3,5 tony z końcem roku ma być zawieszone na dwa lata. Sposobem na tańszy zakup auta może być jednak dla przedsiębiorcy podpisanie przed 1. stycznia umowy leasingowej.

Według przedstawianych przez rząd planów po tej dacie VAT-owcom nie będzie już przysługiwała możliwość zmniejszenia przekazywanego fiskusowi podatku o kwotę VAT zapłaconą przy zakupie aut z kratką. Podatnicy będą jednak mogli skorzystać z praw nabytych w czasie, gdy obowiązywały wcześniejsze zapisy. Dlatego przy wykorzystaniu ulgi istotna jest data podpisania długotrwałej umowy – takiej, jak umowa leasingu.

Prawa nabyte, które z takiej umowy wynikają, pozostają także w mocy, gdy zmienią się na niekorzyść firm zapisy ustawowe. Z taką sytuacją mieliśmy już do czynienia w 2005 roku, gdy ówczesny rząd wprowadził pierwsze niekorzystne dla firm zmiany w rozliczaniu VAT od samochodów osobowych.

W nowej ustawie, ograniczającej możliwość odliczania tego podatku od aut z kratką, wprowadzono wtedy przepisy przejściowe. Firmy, które w chwili wejścia w życie zmian miały już podpisane umowy najmu, dzierżawy lub leasingu zachowywały zdobyte preferencje podatkowe.

W przypadku samochodów wykorzystywanych na podstawie umów zawartych przed 1.czerwca 2005 roku podatnicy zachowali prawo do odliczenia podatku naliczonego w takim zakresie, w jakim wynikało to z przepisów ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie nowelizacji.

Takie rozwiązanie wymusza na rządzie system prawny: nie można dopuścić, by prawo działało wstecz a niestabilność systemu podatkowego zakłócała kalkulację ekonomiczną w umowach handlowych.

Na najbliższe dwa lata Europejski Trybunał Sprawiedliwości wstrzymał dostosowanie polskiego prawa dotyczącego samochodów z kratką do regulacji unijnych. Zrobił to na, motywowaną trudną sytuacją finansów publicznych, prośbę rządu. Dzięki decyzji ETS Ministerstwo Finansów może teraz ponownie wprowadzić niekorzystne dla firm rozwiązania dotyczące odliczeń podatku od towarów i usług od samochodów innych niż osobowe, których ładowność nie przekracza 3,5 tony. Jeśli to zrobi, od stycznia odliczenie wróci do zasad sprzed wyroku Trybunału z 2008 roku.

Takie rozwiązanie uderzy w płatników VAT, którzy zamierzają kupić samochód z homologacją, o ładowności między 500 kg a 3 500 kilogramów. Jeśli plany rządu wejdą w życie, podatek od takich aut, w tej chwili odliczany w całości, od stycznia można będzie odliczać tylko do wysokości 60 procent, nie więcej niż 6 tysięcy złotych.

Dla wielu, zwłaszcza niewielkich – firm, oznacza to 13-procentową podwyżkę cen przy zakupie nowych aut. W takiej sytuacji, planując rozbudowę floty samochodowej, warto ponieść związane z leasingiem dodatkowe koszty.

Całkowity koszt trzyletniej umowy leasingowej w Skodzie to 108 procent, przy 1-procentowej wartości wykupu samochodu po upływie okresu umowy. Oznacza to, że w rezultacie koszt zakupu auta zamknie się w kwocie o 3 do 4 procent ceny niższej, niż obciążenia związane z likwidacją odliczenia VAT-owskiego.

Raty leasingowe, zgodnie z polskim prawem podatkowym, przedsiębiorca wpisywać będzie mógł przy tym w koszty. W przypadku, gdy firma zdecyduje się na skredytowanie zakupu auta, by uciec przed niekorzystnymi zmianami wchodzącymi w życie 1 stycznia, jej kosztem są jedynie odsetki bankowe i odpisy amortyzacyjne.

Nowe przepisy nie będą wymagały korekt w deklaracjach ani zmian w księgach podatnika. W przypadku samochodu leasingowanego do momentu wykupu nie jest on ujmowany w ewidencji środków trwałych.

Najprawdopodobniej jednak od nowego roku czeka nas jeszcze jedna zmiana dotycząca samochodów „z kratką”. Na prośbę polskiego rządu ETS zgodził się bowiem na zawieszenie obowiązywania drugiego swojego wyroku w sprawie takich pojazdów. Chodzi o odliczanie VAT od paliwa. Obecnie firmy mają prawo do odliczania pełnego VAT od kupionej na „auto z kratką” benzyny, czy oleju napędowego. Jeśli rząd wprowadzi zmiany, po tym terminie na dwa lata prawo do tego odliczenia stracą. Kwota brutto z faktury za paliwo stanowić będzie natomiast koszt podatkowy.

Nie ma jeszcze wprawdzie zmian w przepisach, uwzględniających zawieszenie obu decyzji ETS, jednak najprawdopodobniej minister Jacek Rostowski wykorzysta tę okazję „łatania” chwiejącego się budżetu. Decydując się na leasing po 1 stycznia 2011 podatnik będzie więc najprawdopodobniej mógł odliczyć nie całość – jak obecnie – a jedynie 60 procent kwoty podatku naliczonego od czynszu (raty) lub innych płatności wynikających z zawartej umowy, udokumentowanych fakturą.

Suma tych kwot w całym okresie użytkowania, dotycząca jednego samochodu lub pojazdu, nie będzie mogła jednak przekroczyć kwoty 6 000 złotych.