Europejski nakaz zapłaty – jak go uzyskać?

Europejski nakaz zapłaty wydawany jest dla przedsiębiorstw, które mają swoje siedziby w kraju należącym do Unii Europejskiej. Nie zalicza się w tym przypadku do nich Dania. Europejski nakaz zapłaty daje możliwość odzyskania należności od kontrahentów z zagranicy bez konieczności uzyskania tytułu wykonawczego. Istotne jest to, że europejski nakaz zapłaty dotyczy wyłącznie spraw transgranicznych (czyli między kontrahentami z różnych krajów) oraz spraw cywilnych.

Podstawową zaletą całego procesu uzyskiwania europejskiego nakazu zapłaty jest jego prostota. Charakter całej procedury jest maksymalnie uproszczony. Wystarczy wypełnić odpowiedni formularz. Wzory formularzy znaleźć można na stronie Europejskiego Atlasu Sądowniczego w Sprawach Cywilnych. Europejski nakaz zapłaty można uzyskać, kontaktując się wyłącznie w formie elektronicznej. To, w jaki sposób można się komunikować, określone jest na wspomnianej stronie internetowej w odniesieniu do konkretnego kraju członkowskiego.

Dlaczego procedura nie jest skomplikowana? Odpowiedź jest prosta. Sąd zajmuje się wyłącznie analizą pozwu, bez badania dowodu. Wystarczy, że dłużnik nie złoży sprzeciwu, a dokumentacja jest złożona prawidłowo, to nie ma przeciwwskazań, by sąd wydał europejski nakaz zapłaty. Jest on uznawany we wszystkich krajach, które należą do Unii Europejskiej (oprócz Danii).

Pozew trzeba złożyć do właściwego sądu. Ale skąd wiedzieć, do jakiego sądu złożyć pozew o wydanie europejskiego nakazu zapłaty? Określa to umowa między kontrahentami. Najczęściej będzie to sąd, który jest odpowiedni dla siedziby dłużnika. Wyjątkiem są umowy, w których ważniejsze od siedziby kontrahentów było miejsce, do którego został dostarczony towar lub usługa.

Zgodnie z przepisami unijnymi, państwa członkowskie są upoważnione, by przyjmować przesyłanie pozwów o wydanie europejskiego nakazu zapłaty w formie elektronicznej. Chodzi tu o faks lub pocztę e-mail. Trzeba jednak pamiętać, że korzystając z elektronicznej formy wysyłki, dokumenty muszą być podpisane przynajmniej podpisem elektronicznym. Nie są akceptowane np. skany odręcznie podpisanego formularza.

Pozew może być złożony w naszym imieniu przez przedstawiciela, np. prawnika.

Złożenie pozwu o wydanie europejskiego nakazu w sądzie zwykle jest obłożone opłatą sądową. Informację o tym, ile ona wynosi, można znaleźć w europejskim atlasie sądowym.

Jeśli sąd wyda europejski nakaz zapłaty, dłużnik może złożyć sprzeciw. Ma na to 30 dni. Wystarczy, że zakwestionuje sam dług. Nie musi podawać dokładnych powodów takiego stanu. Jeśli to zrobi, sprawa będzie prowadzona według zwykłego trybu w państwie, które wydało nakaz.

Może to powodować określony trudności i spore koszty, jeśli okaże się, że sąd jest za granicą. W takiej sytuacji wierzyciel powinien oświadczyć, że jeśli dłużnik wniesie sprzeciw, to on nie zgadza się na przekierowanie sprawy do postępowania prowadzonego w zwykłym trybie. Najważniejsze jednak, by taką deklarację złożyć jeszcze przed tym, jak nakaz zostanie wydany. Najlepiej zaznaczyć to już na etapie składania pozwu.