Jak nie dopuścić do doszacownia dochodu przez urząd skarbowy?

Przedsiębiorcy często obawiają się, że organy skarbowe zakwestionują rozliczenia z kontrahentami powiązanymi. Obawy te najczęściej wzrastają u osób, które brały udział w badaniu cen transferowych przez władze podatkowe. Poniżej radzimy, jak zabezpieczyć się przed doszacowaniem dochodu na podstawie badania cen transferowych.

Nasze doświadczenie wskazuje, że, pomimo jak na razie umiarkowanego poziomu intensywności kontroli cen transferowych, władze podatkowe - o ile zdecydują się przeprowadzić szczegółową kontrolę transakcji z podmiotami powiązanymi - są w stanie skutecznie kwestionować przyjęte przez firmy powiązane rozwiązania i doprowadzić do doszacowania dochodu.

• Bazę wiedzy Money.pl o szacowaniu wartości świadczeń niematerialnych i prawnych

Dlaczego tak się dzieje? Należy podkreślić, że w praktyce podstawową przyczyną sporów z władzami podatkowymi jest nie tyle niezgodność zasad wzajemnych rozliczeń przyjętych w grupach kapitałowych z polskimi przepisami o cenach transferowych, co niemożność przedstawienia kontrolującym racjonalnych, przekonujących argumentów potwierdzających prawidłowość polityki cen transferowych. Wynika to w dużej mierze z tego, że przez wiele lat sporządzenie standardowej, prostej dokumentacji podatkowej (spełniającej wyłącznie wymogi formalne) wystarczała.

Chcesz zadać pytanie o ceny transferowe?Zapraszamy do udziału w Webcastach z ekspertami z Deloitte

Wzrost kwalifikacji pracowników organów podatkowych sprawił, że standardowa dokumentacja podatkowa, która nie chroni podatnika przed próbami doszacowania dochodu przez fiskusa Polecamy:

Jak porównać ceny transferowe z cenami kontrahentów niepowiązanych?Na co muszą zwrócić uwagę przedsiębiorstwa powiązane?Co skontroluje skarbówka w 2009 roku?Jak zarządzać ryzykiem podatkowym?(lecz której sporządzenie zapobiega opodatkowaniu oszacowanego przez organa podatkowe dochodu karną 50-procentową stawką podatkową), stała się narzędziem zbyt słabym.

Właściwe przygotowanie do kontroli cen transferowych może znacznie zmniejszyć, jeśli nie wyeliminować, ryzyko cen transferowych. Stąd też istotne znaczenie właściwego przygotowania do kontroli cen transferowych: poprzestanie na przygotowaniu dokumentacji cen transferowych zgodnej z wymogami formalnymi będzie w wielu przypadkach działaniem niewystarczającym.

Skuteczne ograniczenie ryzyka cen transferowych wymaga sięgnięcie po bardziej zaawansowane narzędzia niż standardowa dokumentacja.

| Zalecenia: |
| --- |
| * aktywne planowanie/analizę istotnych transakcji zawieranych z podmiotami powiązanymi: opracowania (w przypadku grup z centralą w Polsce) lub uzyskanie opracowanego przez grupę (w przypadku grup z centralą za granicą) polityki cen transferowych dla tych transakcji, wraz ze wspierającymi ją analizami; polityka ta musi odzwierciedlać faktyczną rolę firmy w tych transakcjach, * wykazanie powyższego w formie zgodnej z polskimi przepisami o dokumentacji podatkowej; elementami niewymaganymi wprost przez przepisy, które są jednak niezbędne dla skutecznej obrony cen transferowych są m.in.: o analizy ekonomiczne wskazujące na zgodność transakcji z zasadą ceny rynkowej, o zbiory dowodów świadczenia usług, * aktywne uczestnictwo w kontroli podatkowej. Zdecydowanie doradzamy śledzenie zagadnień, które szczególnie interesują kontrolujących i przedstawienie w odpowiedniej formie argumentów wskazujących na zgodność przyjętych rozwiązań z praktyką rynkową, działaniami podmiotów niepowiązanych, itd. Zdecydowanie
odradzamy czekanie na kontrolę podatkową a następnie wykorzystywanie wyłącznie argumentów formalnych np. kwestionowanie możliwości zastosowania przepisów o cenach transferowych do określonego zdarzenia gospodarczego jest taktyką niezwykle ryzykowną. Podobnie ryzykowne jest przekazywanie kontrolującym wybiórczych, nie opatrzonych komentarzem danych ekonomicznych, nieuwzględniających całości relacji podatnika z firmami z grupy. |

Aby szybko ocenić poziom przygotowania do kontroli cen transferowych, należy sprawdzić materiały, jakimi dysponujemy. Jeżeli zawierają one wyłącznie opis transakcji, w razie agresywnej kontroli ryzykujemy doszacowaniem dochodu. W cenach transferowych podstawą są dane z rynku i analiza ekonomiczna.

W przypadkach szczególnych, kiedy mamy do czynienia z transakcjami o bardzo dużej wartości lub związanymi ze szczególnie dużym poziomem ryzyka - właściwym rozwiązaniem może być wystąpienie o porozumienie cenowe z Ministrem Finansów.

Autorka jest Partnerem zarządzającym Zespołem Cen Transferowych Deloitte w Polsce i Europie Centralnej