Kto musi składać ZUS IWA?

Druk ZUS IWA mają obowiązek przekazać płatnicy, którzy spełniają łącznie następujące warunki:

• o byli zgłoszeni nieprzerwanie w ZUS jako płatnicy składek na ubezpieczenie wypadkowe od 1 stycznia do 31 grudnia roku, za który składana jest informacja (tj. od 1 stycznia do 31 grudnia 2008 r.). i co najmniej jeden dzień w styczniu następnego roku (2009 r.), a
  • o w roku, za który składana jest informacja, zgłaszali do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych,
  • o byli wpisani do rejestru REGON w dniu 31 grudnia 2008 r.

Przez nieprzerwane zgłoszenie w ZUS jako płatnika składek na ubezpieczenie wypadkowe należy rozumieć, iż w każdym z miesięcy roku, za który składana jest informacja, przynajmniej jeden ubezpieczony płatnika podlegał ubezpieczeniu wypadkowemu.

Obowiązku złożenia informacji ZUS IWA nie mają płatnicy, którzy choć w jednym miesiącu 2008 r. nie byli płatnikami składek na ubezpieczenie wypadkowe, tj. ani jeden ubezpieczony nie podlegał temu ubezpieczeniu.

Druku tego nie składa również płatnik, który działalność rozpoczął w trakcie roku. np. w lutym 2008 r.

Liczbę ubezpieczonych ustala się jako iloraz sumy ubezpieczonych podlegających ubezpieczeniu wypadkowemu w ciągu poszczególnych miesięcy roku kalendarzowego, za który składana jest informacja, i liczby miesięcy tego roku. Ze względu na wymóg nieprzerwanego zgłoszenia w ZUS, przy wyliczaniu liczby ubezpieczonych w każdym przypadku liczba miesięcy będzie wynosi 12.

Liczbę ubezpieczonych zaokrągla się do jedności w górę, jeżeli końcówka jest większa lub równa 0,5 albo w dół, jeżeli jest mniejsza od 0,5 (16,49 = 16; 14,51 = 15).

• Świadczenia z tytułu wypadku przy pracy
  • Znajdź oddział ZUS

Ustalając liczbę ubezpieczonych w poszczególnych miesiącach, należy uwzględnić tych ubezpieczonych, którzy w danym miesiącu podlegali ubezpieczeniu wypadkowemu przynajmniej przez 1 dzień. W liczbie ubezpieczonych nie uwzględnia się więc osób, które przez cały miesiąc nie podlegały ubezpieczeniu wypadkowemu. Przy ustalaniu liczby ubezpieczonych nie uwzględnia się więc osób:

• podlegających ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, ale nie podlegających ubezpieczeniu wypadkowemu, np. zleceniobiorcy wykonujący pracę poza siedzibą lub miejscem prowadzenia działalności przez płatnika, osoby pobierające zasiłek macierzyński, przebywające na urlopie wychowawczym
  • o podlegających z danego tytułu tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu, np. zleceniobiorca, który w innym zakładzie pracy jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę i otrzymuje wynagrodzenie równe co najmniej minimalnemu z wykonywanej równocześnie w innej firmie umowy zlecenia obowiązkowo podlega wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu, członek rady nadzorczej podlega tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu
  • o nie podlegających ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu, np. student, który nie ukończył 26 lat zatrudniony na podstawie umowy zlecenia. Nie ma wówczas znaczenia czy umowa zlecenia jest wykonywana przez studenta w siedzibie lub miejscu prowadzenia działalności zleceniodawcy czy też poza siedzibą i miejscem prowadzenia działalności. W obydwu przypadkach student nie podlega żadnym ubezpieczeniom w tym również wypadkowemu
  • o przez cały miesiąc przebywających na urlopie bezpłatnym, wychowawczym albo pobierających zasiłek macierzyński, zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub powołanych do odbywania zasadniczej służby wojskowej,
  • o za które za dany miesiąc są rozliczane składki lub wykazywane świadczenia po ustaniu tytułu do ubezpieczeń społecznych (tj. w miesiącu, za który składany jest imienny raport miesięczny za daną osobę, nie podlegała ona ubezpieczeniu wypadkowemu nawet przez jeden dzień).

Natomiast gdy dana osoba podlega ubezpieczeniu wypadkowemu w danym miesiącu z dwóch tytułów u jednego płatnika należy ją uwzględnić jako jednego ubezpieczonego.

Oprócz liczby ubezpieczonych (podlegających ubezpieczeniu wypadkowemu) na druku tym płatnik przekazuje również zestawienie danych do ustalenia kategorii ryzyka dla płatnika składki tj:

• o rodzaj przeważającej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), ujęty w rejestrze REGON w dniu 31 grudnia roku, za który składana jest informacja ZUS IWA (jest to 5-znakowy kod z zaświadczenia o nadaniu numeru identyfikacyjnego REGON, aktualnego na dzień 31 grudnia roku, za który składana jest informacja),
  • o liczbę poszkodowanych w wypadkach przy pracy, które miały miejsce w roku, za który składana jest informacja,
  • o liczbę (pracowników) zatrudnionych w warunkach, w których występują przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, według stanu na dzień 31 grudnia roku, za który składana jest informacja ZUS IWA.

Informację ZUS IWA płatnik składek przekazuje w takiej samej formie, jaka obowiązuje go w odniesieniu do dokumentów rozliczeniowych składanych do ZUS. Jeżeli płatnik składek zobowiązany jest do przekazywania dokumentów ubezpieczeniowych poprzez teletransmisję danych w formie dokumentów elektronicznych z aktualnego programu Płatnik, to również informacja ZUS IWA powinna być przekazana w tej formie.

Podstawa prawna:
o art. 28 ust. 2, art. 31 ust. 6 ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. nr 199, poz. 1673 ze zm.).

Autor jest specjalistą w zakresie ubezpieczeń społecznych