Odrzucenie spadku. Kiedy będzie dobrym rozwiązaniem?

Osoby, które nie mają doświadczenia jako pożyczkobiorcy i całe życie uważają, żeby nie mieć żadnych długów, bardzo obawiają się sytuacji, w której po śmierci osoby z rodziny, nawet dalszej, staną się spadkobiercami i odziedziczą po tej osobie długi. Niejednokrotnie można było usłyszeć lub przeczytać o sytuacjach, kiedy nieświadoma niczego rodzina sprowadziła na siebie kłopoty. Czy jest jakiś sposób, żeby tego uniknąć? Jest nim odrzucenie spadku w porę.

Jeżeli spadkobierca wraz z majątkiem dziedziczy długi, wyjściem z sytuacji może się okazać odrzucenie spadku
Źródło zdjęć: © iStock.com
Marlena Kostyńska

W jaki sposób dziedziczy się spadek?

Zgodnie z przepisami prawa, dziedziczy się majątek tylko po najbliższej rodzinie, do której zalicza się małżonek, rodzice oraz dzieci. Jednak wcale nie wyklucza to sytuacji, w której otrzymuje się go również po dalekich krewnych, takich jak kuzyni, ciotki, wujkowie. Dzieje się tak wówczas, kiedy wszyscy w bliższej linii pokrewieństwa go odrzucą albo po prostu nie ma bliższej rodziny. Wówczas najczęściej dochodzi do odziedziczenia długu.

Rodzina może bowiem nie wiedzieć o kłopotach finansowych zmarłej osoby. W takiej sytuacji odrzucenie spadku polega na złożeniu odpowiedniego oświadczenia w formie notarialnej, przez co zabezpiecza się swoje interesy.

Co to jest spadek?

Spadek składa się z aktywów i pasywów. Do tej pierwszej grupy zalicza się majątek, na przykład nieruchomości, gotówkę, samochód, biżuterię, kolekcje przedmiotów. Pasywa to długi. Nie ma możliwości na przyjęcie jedynie aktywów, a odrzucenie pasywów.

Spadek dotyczy tylko więzów krwi. Jeżeli umiera ktoś z rodziny męża, spadek i odrzucenie spadku dotyczy tylko męża, nie żony.

Każda osoba należąca do danej rodziny nawet w dalekim stopniu ma czas sześciu miesięcy na odrzucenie spadku u notariusza. Termin ten zaczyna być liczony od momentu otrzymania informacji, także ustnej, o zgonie. Po dokonaniu tego aktu, w sposób niepodważalny jest się wyłączonym z dziedziczenia.

Co można zrobić ze spadkiem?

Osoba, której dotyczy spadek, do wyboru ma dwie ścieżki. Każdy należący się spadek można przyjąć albo następuje odrzucenie spadku w całości. Przyjęcie spadku następuje w sposób prosty, czyli po prostu otrzymuje się wszystko, co należało do zmarłego i całe długi, które trzeba spłacić albo z dobrodziejstwem inwentarza. 2015 rok to zmiana przepisów dotyczących spadków. Obecnie dziedziczenie z dobrodziejstwem inwentarza polega na tym, że odpowiedzialność za zadłużenie zmarłego ogranicza się do wysokości jego aktywów.

Jeżeli chodzi o małoletnie dzieci, je także obowiązuje odrzucenie spadku. Zajmują się tym jego rodzice za pośrednictwem zgody wydanej przez sąd rodzinny. Z sądową zgodą można sprawę załatwić notarialnie. W procesie uczestniczą oboje rodzice, chyba że pozbawieni są oni praw.

Po odrzuceniu spadku poszukiwani są kolejni zstępni, aż do skutku.

Długi dziedziczy się nie tylko po bliskich, ale także dalszych krewnych, nawet takich, z którymi od wielu lat nie było kontaktu albo nawet nie wiedziało się o ich istnieniu. Nie zna się wówczas zupełnie finansowej sytuacji tej osoby, co jest dużym utrudnieniem. Rozwiązaniem jest prawodawstwo ograniczające dziedziczenie długów do wielkości majątku. Wówczas dokonywany jest spis inwentarza.

Zadłużenie to nie zawsze tylko kredyty bankowe, ale także inne pożyczki, na przykład w firmach pożyczkowych. Trudniej jest sprawdzić wielkość tych roszczeń. Odrzucenie spadku najlepiej zrobić po kontakcie z prawnikiem.

Wybrane dla Ciebie
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 19.01.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 19.01.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 19.01.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 19.01.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 19.01.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 19.01.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 19.01.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 19.01.2026
"Szok" na rynku gazu. Ceny wzrosły 30 procent w tydzień
"Szok" na rynku gazu. Ceny wzrosły 30 procent w tydzień
KSeF bez opóźnień. Minister finansów stawia sprawę jasno
KSeF bez opóźnień. Minister finansów stawia sprawę jasno
"Może sparaliżować rynek". Firmy ostrzegają przed rządowym planem
"Może sparaliżować rynek". Firmy ostrzegają przed rządowym planem
Czynsz i opłaty za media w górę. Oto co czeka najemców w 2026 roku
Czynsz i opłaty za media w górę. Oto co czeka najemców w 2026 roku
Dosadny głos z Rady Polityki Pieniężnej o Glapińskim. "Jest tchórzem"
Dosadny głos z Rady Polityki Pieniężnej o Glapińskim. "Jest tchórzem"
Grenlandia za cła? Kreślą scenariusze dla globalnej gospodarki
Grenlandia za cła? Kreślą scenariusze dla globalnej gospodarki
Rosyjska inflacja oficjalnie hamuje. Nie wszyscy wierzą w spadek
Rosyjska inflacja oficjalnie hamuje. Nie wszyscy wierzą w spadek
Nie tylko handel. Dino stawia na nowy biznes. Obok swoich marketów
Nie tylko handel. Dino stawia na nowy biznes. Obok swoich marketów