Odsetki za zwłokę. W jaki sposób są naliczane?

Jeśli należność wobec urzędu skarbowego nie zostanie uregulowana w terminie, wówczas naliczane są odsetki. Powstaje więc zaległość. Zaległością podatkową jest każdy podatek lub zaliczka albo rata podatku nieuregulowana w terminie.

Podatki mogą być rozliczane miesięcznie lub kwartalnie. Przedsiębiorca potem sumuje wartość sprzedaży towarów i usług. Obie kwoty wprowadza do specjalnej deklaracji, składanej do urzędu skarbowego i rozlicza podatek VAT. Podobnie z podatkiem dochodowym. Zaliczka obliczana jest też w regularnych okresach. Musi być odprowadzona do urzędu. A co jeśli tak się nie stanie?

Odsetki za zwłokę liczone są już od pierwszego dnia opóźnienia. W takim wypadku to podatnik musi samodzielnie obliczyć takie odsetki i wpłacić je na konto urzędu skarbowego. Urząd skarbowy sam raczej nie wyliczy odsetek. Dopiero gdy upomni się o zaległe pieniądze, podatnik może być zmuszony do uregulowania dużo wyższej sumy.

Wysokość odsetek za zwłokę zależy od:

• kwoty zaległości podatkowych,
• liczby dni opóźnienia,
• stopy odsetek za zwłokę.

Te wartości mnożymy przez siebie, a potem dzielimy przez 365 dni. Tak powstaje nam wysokość odsetek za zwłokę. Trzeba je zaokrąglić do pełnych groszy.

Trzeba pamiętać, że jeśli zapłacimy należność, ale nie wyrównamy odsetek, to zobowiązanie wciąż będzie widniało jako nieuregulowane i nadal urząd będzie naliczał odsetki.

Opóźnienie w zapłacie podatku powoduje naliczenie odsetek. Ordynacja podatkowa zakłada dwie stawki podatkowe. Podstawowa wynosi 8 proc. i jest to wartość 200 proc. podstawowej stopy lombardowej NBP. Druga to stawka obniżona. Wynosi ona 4 proc. i dotyczy zobowiązań, które powstały przez 1 stycznia 2017 roku.

Żeby można było zastosować obniżoną stawkę odsetek, muszą być łącznie spełnione następujące warunki:

• nie później niż 6 miesięcy po terminie złożona jest skuteczna korekta deklaracji;
• zaległość podatkowa jest uregulowana w ciągu 7 dni od złożenia korekty.

Nie można zastosować obniżonej stawki odsetek, jeśli rozpoczęła się kontrola skarbowa. Wtedy urzędnicy mogą nałożyć odsetki w wysokości 12 proc. Ta stawka dotyczy głównie zaległości związanych z VAT-em oraz akcyzą, jeśli podatnik zaniżył zobowiązanie albo złożył korektę po tym jak otrzymał zawiadomienie o kontroli podatkowej.

Jeśli podatnik złoży odpowiedni wniosek, to odsetki od zaległości albo sama zaległość z odsetkami mogą być umorzone. Stosowane jest to jednak w wyjątkowych sytuacjach. Chodzi tu przede wszystkim o tzw. interes publiczny albo ważny interes podatnika. Zanim urzędnicy wydadzą decyzję o umorzeniu, badają sytuację finansową firmy, stan materialny i perspektywy przychodów. Podatnik może być poproszony o przedłożenie dodatkowych dokumentów.

Jeśli decyzja o umorzeniu będzie pozytywna, podatnik nie musi wpłacać odsetek za zwłokę, które należne są do dnia złożenia wniosku. Nie zatrzymuje to jednak naliczania odsetek za zwłokę. Dalsze odsetki liczone są od dnia następnego po dniu złożenia wniosku.