Prawo indywidualnej kontroli wspólnika spółki z o.o.
Wspólnik nie ma obowiązku angażować się w bieżącą działalność spółki.
Wspólnik nie ma obowiązku angażować się w bieżącą działalność spółki. Zarówno zarządzanie spółką jak i nadzór nad działalności spółki wspólnicy mogą w całości powierzyć profesjonalistom. Nie wyłącza to jednak uprawnień kontrolnych przysługujących indywidualnie każdemu wspólnikowi.
Prawo kontroli służy każdemu wspólnikowi, niezależnie od ilości posiadanych udziałów. Wspólnik samodzielnie, lub w towarzystwie upoważnionej przez siebie osoby może przeglądać księgi i dokumenty spółki, sporządzać bilans dla swego użytku lub żądać wyjaśnień od zarządu. Nie ma natomiast możliwości aby prawo kontroli realizowała upoważniona osoba pod nieobecność wspólnika.
Prawo indywidualnej kontroli wspólnika może zostać wyłączone lub ograniczone wyłącznie pod następującymi warunkami:
- w spółce zostanie ustanowiona rada nadzorcza lub komisja rewizyjna,
- wyłączenie lub ograniczenie wynika z treści umowy spółki.
art. 212 § 1 KSH _ Prawo kontroli służy każdemu wspólnikowi. W tym celu wspólnik lub wspólnik z upoważnioną przez siebie osobą może w każdym czasie przeglądać księgi i dokumenty spółki, sporządzać bilans dla swego użytku lub żądać wyjaśnień od zarządu _.Zarząd może odmówić wspólnikowi wyjaśnień oraz udostępnienia do wglądu ksiąg i dokumentów spółki, jeżeli istnieje uzasadniona obawa, że wspólnik wykorzysta je w celach sprzecznych z interesem spółki i przez to wyrządzi spółce znaczną szkodę. Wspólnik może w takim przypadku zwrócić się o zwołanie zgromadzenia wspólników, które rozstrzygnęłoby uchwałą o słuszności takiej odmowy.
Dopiero po wyczerpaniu procedury załatwienia sprawy w ramach spółki, wspólnik może złożyć wniosek do sądu rejestrowego o zobowiązanie zarządu do udzielenia wyjaśnień lub udostępnienia do wglądu dokumentów bądź ksiąg spółki. Sąd rejestrowy rozstrzygnie w takim wypadku, czy istnieje uzasadniona obawa, że wspólnik wykorzysta informacje w celach sprzecznych z interesem spółki i przez to wyrządzi spółce znaczną szkodę. Na tej podstawie sąd zadecyduje o udostępnieniu danych, bądź odmowie.
Swoje prawo wspólnik musi wykonywać z rozwagą, gdyż nadużycie prawa indywidualnej kontroli, może w pewnych przypadkach uzasadniać żądanie wyłączenia wspólnika. Wykonywanie prawa kontroli wspólnika nie może zatem przybierać form wpływających negatywnie na pracę spółki (np. codzienne kontrole) czy też być rodzajem szykany członków organów spółki.
Autor jest aplikantem radcowskim z Kancelarii BSO Prawo & Podatki
