Spółka z zagranicznym kapitałem w Rosji. Jakie prawo?

Gdy polska firma decyduje się na założenie spółki córki w Rosji, wówczas należy się zastanowić czy możemy poddać prawu polskiemu zasady funkcjonowania spółki rosyjskiej i relacje wewnątrzkorporacyjne?

Co do samej spółki, jako osoby prawnej, to oczywiście procedura jej inkorporacji oraz zasady prowadzenia przez nią działalności gospodarczej będą podlegać prawu rosyjskiemu, na zasadzie art. 1202 KC FR, jako prawu właściwemu z uwagi na kraj siedziby spółki. Powyższe oznacza, iż prawu rosyjskiemu m. in. podlegać będą zasady ustalenia formy prawnej spółki, zasady jej utworzenia i likwidacji, możliwość przyjmowania zobowiązań przez spółkę, kwestii odpowiedzialności wspólników i inne.

_ Jednakże, co do zasad wewnątrzkorporacyjnych, w tym przypadku możliwym jest poddanie niektórych kwestii prawu obcemu, na przykład prawu polskiemu. _ Powyższa możliwość została wprowadzona ponad pół roku temu na mocy przepisów rozdziału 6 części III Kodeksu Cywilnego Federacji Rosyjskiej (dalej – KC FR) dotyczących prawa prywatnego międzynarodowego. Wskazane zmiany m.in. regulują stosunki korporacyjne i wprowadzają pewne korzyści dla przedsiębiorców zagranicznych, prowadzących działalności w Rosji w formie spółek kapitałowych.

Na mocy wspomnianych powyżej przepisów prawa prywatnego międzynarodowego, a mianowicie art. 1214 KC FR pkt. 1, założyciele osoby prawnej mogą dokonać wyboru prawa, mającego zastosowanie do _ umowy o utworzeniu osoby prawnej _(uwaga, w prawie rosyjskim nie jest to statut spółki ani też umowa spółki! ) oraz _ do umowy o wykonywaniu praw przez wspólników osoby prawnej _. Niemniej jednak, na mocy powyższych przepisów, zastosowanie do wskazanych umów prawa obcego, nie może naruszać imperatywnych (wiążących bezwzględnie) norm prawa rosyjskiego.

Co do _ umowy o utworzeniu osoby prawnej, _ to na przykład dla spółek z ograniczoną odpowiedzialnością umowa ta reguluje zasady wykonywania przez wspólników obowiązków z zakresu założenia spółki, ustala wysokość kapitału zakładowego, wysokość udziałów przysługujących każdemu ze wspólników oraz procedurę wniesienia wkładów na pokrycie kapitału zakładowego.

W sytuacji, gdy poddamy powyższą umowę prawu polskiemu (lub innemu prawu obcemu), z uwagi na postanowienia art. 1214 KC FR będziemy musieli dopilnować, aby imperatywne normy prawa rosyjskiego nie zostały naruszone. W przypadku zaś kwestii nieuregulowanych wprost przez imperatywne normy prawa rosyjskiego będziemy zastosować prawo obce.

Na przykład, możemy ustalić zasady zapłaty odszkodowania lub kary umownej z tytułu naruszenia przez wspólnika obowiązku wniesienia wkładu na pokrycie kapitału zakładowego spółki, lub też określić szczegółowy sposób uiszczenia przez wspólnika rekompensaty z tytułu przedterminowego wygaśnięcia prawa do używania przez spółkę majątku wniesionego przez niego na pokrycie kapitału zakładowego.

Z kolei, co do _ umowy o wykonywaniu praw przez wspólników osoby prawnej _, to w przypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością jest to umowa zawierana na życzenie wspólników zgodnie z art. 8 Ustawy o spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością.

Na mocy powyższej umowy wspólnicy zobowiązują się w określony sposób wykonywać swoje prawa w spółce lub powstrzymywać się od ich wykonywania, w tym głosować w określony sposób na zgromadzeniu wspólników spółki, sprzedawać udziały w spółce po określonej w statucie cenie, lub powstrzymywać się od sprzedaży udziałów, w przypadku wystąpienia wskazanych w ww. umowie okoliczności.

Z uwagi na to, iż prawa przysługujące wspólnikom oraz zasady ich wykonywania w dużej mierze są uregulowane przez imperatywne normy prawa rosyjskiego, będziemy mogli uregulować tylko niektóre elementy tejże umowy na podstawie prawa obcego . Na przykład, w _ umowie o wykonywaniu praw przez wspólników spółki _będziemy mogli, na gruncie prawa obcego, ustalić procedurę sprzedaży udziałów w spółce po określonej w statucie cenie lub zasady powstrzymywania się od sprzedaży udziałów, w przypadku wystąpienia określonych w umowie okoliczności.

Podsumowując, należy wskazać, iż wykaz kwestii wewnątrzkorporacyjnych, które możemy poddać prawu obcemu dla spółki rosyjskiej (na przykład prawu polskiemu) jest aktualnie dosyć ograniczony. Niemniej jednak zmiany rosyjskiego Kodeksu cywilnego dot. prawa prywatnego międzynarodowego należy uznać za pozytywne dla zagranicznych inwestorów i sprzyjające do założenia podmiotów zależnych na terytorium Rosji.