Spółki – rodzaje, wady i zalety

Spółka jest jednym z rodzajów działalności. Opiera się na umowie lub statucie. Głównym zadaniem spółki jest najczęściej prowadzenie działalności gospodarczej.

Najwięcej przedsiębiorców prowadzi firmy w formie jednoosobowej działalności gospodarczej. JDG prowadzona jest zwykle przez jedną osobę, którą można zidentyfikować imieniem i nazwiskiem. Podstawowym ryzykiem takiej formy, jest to, że w jednoosobowej działalności gospodarczej przedsiębiorca ponosi pełną odpowiedzialność za wszelkie zobowiązania. Bo "firma to przedsiębiorca".

Trochę inna sytuacja jest w przypadku spółki. Zwykle jest to twór, który ma swoją własną osobowość prawną i odpowiedzialność.

Zanim wybierzemy najlepszą formę prowadzenia firmy, trzeba samodzielnie przeanalizować, które rozwiązanie będzie najlepsze. To zawsze indywidualna decyzja każdego przedsiębiorcy. Rozważyć trzeba wszystkie prawne ograniczenia związane z konkretną formą działalności. Szczególnie jeśli firma ma być prowadzona w formie spółki. W materiale pokrótce scharakteryzujemy różnice pomiędzy spółkami.

Spółka prawa administracyjnego jest zrzeszeniem osób powołanych do nadzorowania wspólnych przedsięwzięć. Najczęściej spotykanymi spółkami tego rodzaju są np. spółki wodne czy spółki, które powołuje się do administrowania wspólnotami gruntowymi. Te pierwsze zajmują się np. zapewnianiem wody dla ludności czy ochroną przeciwpowodziową. Zadaniem drugich jest np. administrowanie określonymi gruntami. Spółki prawa administracyjnego najczęściej podlegają starostwu lub gminie.

Spółka cywilna to dość specyficzna forma spółki. Ani nie ma ona swoje majątku, ani nie może być podmiotem żadnych. W obrocie spółka reprezentowana jest przez wspólników spółki cywilnej, którzy są samodzielnymi przedsiębiorcami. Majątek każdego ze wspólników jest jednocześnie majątkiem spółki i stanowi ich współwłasność.

W największym uproszczeniu spółki prawa handlowego są całkowicie odrębnymi podmiotami prawnymi. Spółki dzielimy na spółki osobowe, do których możemy zaliczyć:

• spółkę jawną,
• spółkę partnerską,
• spółkę komandytową,
• a także spółkę komandytowo-akcyjną.

W porównaniu do spółki cywilnej osobowe spółki handlowe są podmiotami prawa. Daje im to możliwość samodzielnego nabywania praw, a także zaciągania zobowiązań. Spółki handlowe nie są podmiotami, które mają osobowość prawną. Zamiast tego mają zdolność do czynności prawnych. W spółkach osobowych za zobowiązania odpowiadają z zasady wspólnicy.

Odpowiedzialność wspólników jest solidarna, co znaczy, że wszystko odpowiadają za ewentualne zobowiązania w tym samym zakresie. Żeby powstała spółka osobowa, trzeba ją wpisać do Krajowego Rejestru Sądowego. Jest to możliwe dopiero gdy zostanie stworzona umowa spółki lub statut i będą podpisane przez właścicieli. Wspólnicy nie muszą wnosić wkładów pieniężnych do takich spółek. Prawo zezwala, żeby wkładem była np. praca na rzecz spółki.

Obok spółek osobowych istnieją jeszcze spółki kapitałowe. Wśród najbardziej znanych wyróżnić można:

• spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością,
• spółkę akcyjną.

Spółki kapitałowe różnią się tym od spółek osobowych, że mają osobowość prawną.

Wkłady wspólników koniecznie muszą być w formie majątkowej. Niedopuszczalne jest np. traktowanie jako wkład świadczenia pracy dla spółki. W spółkach kapitałowych wyłącza się osobistą odpowiedzialność wspólników za zobowiązania. Spółki kapitałowe nie muszą być stworzone, by prowadzić działalność gospodarczą.

Mówiąc o spółkach, nie można zapomnieć o konstrukcji spółki w organizacji. Mamy z tym tworem do czynienia w okresie między zawarciem umowy spółki a wpisaniem do rejestru.

Spółka w organizacji jest uprawniona do nabywania praw i zaciągania zobowiązań.