Bezpłatne leki dla kobiet w ciąży od 1 lipca? Tak, ale tylko na papierze

Wbrew temu co pisały w ostatnich tygodniach media, od 1 lipca kobiety w ciąży nie otrzymają w aptekach bezpłatnych leków. Nawet jeśli lekarz zaznaczy na recepcie uprawnienie dodatkowe “C”, apteka zupełnie nic sobie z tego nie zrobi (czytaj więcej: Na receptach pojawi się nowe uprawnienie “C”). Dlaczego? Powodów takiego stanu rzeczy jest kilka…

Cztery miesiące na opublikowanie wykazu

Po pierwsze nie ma jeszcze wykazu leków, które dla kobiet ciężarnych będą bezpłatne. Wykaz taki na drodze obwieszczenia ma ogłosić Minister Zdrowia. Rekomendacje w tym zakresie przygotuje dla niego Agencja Technologii Medycznych i Taryfikacji. W wykazie znajdą się wybrane leki z wykazu leków refundowanych, które są niezbędne do “zaspokojenia potrzeb zdrowotnych wynikających z ciąży”.

O wiele istotniejsze jest jednak to, że Minister Zdrowia ma aż 4 miesiące opublikowanie wspomnianego wykazu leków bezpłatnych w ciąży. Z zapowiedzi wiceministra zdrowia Macieja Miłkowskiego wynika, że resort wykorzysta ten deadline do maksimum. Wykaz pojawi się zatem najprawdopodobniej dopiero w listopadzie (czytaj również: Jakie leki będą bezpłatne dla kobiet w ciąży?).

Dziura w przepisach

Poza tym w samym rozporządzeniu konieczne jest uregulowanie kwestii uprawnień farmaceutów i techników farmaceutycznych do ingerencji w zapis “C”. A konkretne chodzi o to, czy pracownik apteki będzie mógł je uzupełnić, jeśli lekarz lub położna wystawiająca receptę, z jakiegoś powodu zapomną o jego wpisaniu. W ubiegłym tygodniu zapytaliśmy Ministerstwo Zdrowia o tę kwestię

– W imieniu Rzecznika Prasowego informuję, że aktualnie w Ministerstwie Zdrowia trwają prace nad nowelizacją rozporządzenia w sprawie recept, celem dodania kodu „C” do obrotu prawnego.  Jednocześnie nowelizacja rozstrzygnie czy osoby realizujące receptę zostaną albo nie będą uprawnione do poprawienia/uzupełnienia uprawnienia dodatkowego “C” w przypadku nieprawidłowo wystawionej recepty – odpowiedziała Agnieszka Pochrzęst-Motyczyńska z Biura Komunikacji MZ (czytaj również: Kobiety w ciąży dostaną za darmo te leki, które są im niezbędne).

Jak wiemy w przypadku takich uprawnień jak ZHDK czy IB, pracownik apteki może uzupełnić na recepcie brakujące uprawnienie dodatkowe. Odbywa się to na podstawie odpowiednich dokumentów pokazanych przez pacjenta. Jednak z drugiej strony mamy też uprawnienie „S” – bezpłatne leki dla osób po 75 roku życia. Jego pracownik apteki nie może uzupełnić ani poprawić. Wiele wskazuje na to, że podobna sytuacja będzie również z bezpłatnymi lekami dla kobiet w ciąży. Farmaceuta ani technik farmaceutyczny, nie będą mieli uprawnienia do jego uzupełnienia.

Pielęgniarki i farmacueta nie wystawią recepty “C"

”Bezpłatne leki w okresie ciąży będą przysługiwać kobietom w ciąży – to jest raczej oczywiste. Warto jednak pamiętać, że do skorzystania z tego uprawnienia, niezbędne będzie stwierdzenie ciąży przez lekarza posiadającego specjalizację w dziedzinie położnictwa i ginekologii, ale także takiego który jest w trakcie odbywania takiej specjalizacji. Ciąża może być stwierdzona też położną podstawowej opieki zdrowotnej lub położną wykonującą świadczenia opieki zdrowotnej z zakresu opieki specjalistycznej w poradni położniczo-ginekologicznej

Wspomniani lekarze i pielęgniarki będą wystawiać zaświadczenie ważne prze cały okres ciąży, jednak nie dłużej niż 15 dni po planowanej dacie porodu wskazanego w tym zaświadczeniu. Ta informacja jest kluczowa ze względu na zasady wystawiania recept na bezpłatne leki w okresie ciąży. A wystawiać je będą mogli przede wszystkim lekarz lub położna, którzy stwierdzili i pacjentki ciążę. Receptę na “C” będzie mógł też wystawić każdy inny lekarz na podstawie wspomnianego już zaświadczenia.

Co ciekawe na podstawie wspomnianego zaświadczenia, recepty na bezpłatne leki w ciąży nie będzie mogła wystawić pielęgniarka. Nie będą mogli z tym uprawnieniem wystawiać też recept dla siebie i swojej rodziny farmaceuci (czytaj więcej: Czego farmaceuta NIE PRZEPISZE na recepcie pro auctore i pro familiae?).

Co się wydarzy 1 lipca?

Dlaczego zatem media powtarzają datę 1 lipca, jako moment pojawienia się w aptekach bezpłatnych leków dla kobiet w ciąży? Otóż wynika to bezpośrednio z zapisów ustawy z 16 kwietnia 2020 r. zmieniającej ustawę o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw. To właśnie w niej znalazły się zapisy dotyczące bezpłatnych leków w ciąży, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca. Jednak samo ich wejście w życie to za mało. Brakuje ciągle kilku kluczowych elementów:

• wykazu bezpłatnych leków w ciąży, który na drodze obwieszczenia ogłosi Minister Zdrowia
• doprecyzowania zapisów o uprawnieniu dodatkowym “C” w rozporządzeniu w sprawie recept

Innymi słowy na bezpłatne leki w ciąży, trzeba będzie jeszcze poczekać…