Miliony właścicieli działek czekają na rozstrzygnięcie. Stawką dziesiątki tysięcy złotych
We wtorek 2 grudnia Trybunał Konstytucyjny ma zająć się kwestią zasiedzenia służebności przesyłu. Kwestia od lat budzi spór między właścicielami działek a firmami energetycznymi i gazowymi. Wyborcza.biz przypomina, że orzeczenie zapadnie po tym, jak sprawę podjęły sądy rejonowe w Grudziądzu i Brodnicy.
Orzeczenie TK ws. sporu o służebność przesyłu może dotyczyć około 20 mln nieruchomości. Wspomniane sądy rejonowe już w 2016 roku zwróciły się do Trybunału o wykładnię prawa w tej sprawie.
– Obecność infrastruktury technicznej ogranicza ich prawo do swobodnego korzystania z gruntu – może uniemożliwiać zabudowę działki, prowadzenie upraw, a także znacząco obniżać wartość nieruchomości. Dodatkowo właściciele muszą tolerować bieżące prace eksploatacyjne i naprawy, które wymagają wejścia na prywatny teren, nierzadko wiążąc się z wycinką drzew, uszkodzeniem ogrodzeń czy elewacji – tłumaczyła w rozmowie z money.pl radca prawny Agnieszka Madej z Kancelarii Łebek, Madej i Wspólnicy, reprezentującej osoby dochodzące pieniędzy od firm.
W sporach zapadały już wyroki, nawet przed Sądem Najwyższym. Po kasacji firmy energetycznej SN orzekł, że nie przedstawiła dowodów na widoczność linii przed 1988 rokiem, co uniemożliwia jej uznania zasiedzenia. Prawo do użytkowania można uzyskać po 30 latach, ale jeśli infrastruktura jest "trwała i widoczna".
Na emeryturę zmienili dom. Na tym zaoszczędzili tysiące
Jak powiedziała nam Agnieszka Madej, w sporach o służebność przesyłu widać w orzeczeniach sądów coraz więcej korzystnych wyroków na rzecz właścicieli działek. – Jako kancelaria przeanalizowaliśmy ponad 200 orzeczeń sądów powszechnych z ostatnich dziesięciu lat dotyczących służebności przesyłu i roszczeń za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Zaobserwowaliśmy, że w latach 2022–2023 nastąpiła zmiana kierunku orzekania: odsetek wyroków proobywatelskich sięga już ponad 70 proc.
Jeżeli Trybunał orzeknie, że dotychczasowa, korzystna dla przedsiębiorstw przesyłowych linia orzecznicza była niezgodna z Konstytucją i nie można było zasiedzieć służebności przesyłu przed 2008 r., to będzie oznaczało, że żadna firma przesyłowa nie nabyła jeszcze prawa do darmowego korzystania z prywatnego gruntu przez zasiedzenie - mówi "Wyborczej" Agnieszka Ryznar, prezes Votum Odszkodowania.
Jakie wtedy odszkodowanie mogliby otrzymać właściciele działek? Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu mogą objąć:
- wynagrodzenie za współkorzystanie z działki (z pasa gruntu, na którym znajdują się urządzenia przesyłowe),
- odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości.
Widełki są bardzo szerokie - zależeć to będzie od rodzaju gruntu (działka rolna, czy budowlana), zajętej powierzchni, czy stopnia uciążliwości, jaki wiązał się z przesyłem. Jak podała na swojej stronie kancelaria Łebek, Madej i Wspólnicy, kwoty wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu wynosiły dotychczas od 1 tys. do 350 tys. zł.
źródło: GW, money.pl, lebekiwspolnicy.pl