Nagroda Nobla z ekonomii 2020 r. Laureatami zostali Paul R. Milgrom i Robert B. Wilson

Tegorocznych laureatów poznaliśmy w poniedziałek o 11.45. Nobla otrzymali Amerykanie Paul R. Milgrom i Robert B. Wilson. Obaj zajmowali się analizą mikroekonomii teorii aukcji.

Zbadali, jak działają aukcje. Swoje spostrzeżenia wykorzystali do zaprojektowania nowych formatów aukcji towarów i usług, które są trudne do sprzedaży w tradycyjny sposób, takich jak choćby częstotliwości radiowe, kwoty połowowe, czy przydziałów energii elektrycznej. Ich odkrycia przyniosły korzyści sprzedawcom, kupującym i podatnikom na całym świecie - czytamy w uzasadnianiu Królewskiej Szwedzkiej Akademia Nauk.

- Nagrodzeni naukowcy wyszli od fundamentalnej teorii, aby później wykorzystać wyniki w praktycznych zastosowaniach, które rozprzestrzeniły się na całym świecie. Te odkrycia przynoszą ogromne korzyści społeczeństwu - podkreślił Peter Fredriksson, przewodniczący komisji.

Prof. Wilson (urodzony w 1937r.) wyjaśnił, dlaczego racjonalni oferenci mają tendencję do składania ofert poniżej ich własnego najlepszego oszacowania wspólnej wartości akcji. Postawą jest obawa przed tzw. "klątwą zwycięzcy", czyli zbyt dużymi kosztami i przegraną.

Z kolei prof. Paul Milgrom (urodzony w 1947r.) sformułował bardziej ogólną teorię aukcji, która nie tylko dopuszcza wspólne wartości, ale także wartości prywatne, które różnią się w zależności od oferenta - czytamy dalej w uzasadnieniu.

Nagrodzeni nie byli jednak faworytami. Za takich brano choćby Davida Carda z Uniwersytetu Kalifornijskiego, który znany jest z badań nieoczywistych skutków podwyższania płacy minimalnej, czy Johna Lista z Uniwersytetu Chicago, autor nowatorskich eksperymentów w dziedzinie ekonomii.

Nobel to jednak wielki prestiż, ale również gratyfikacja finansowa. Profesorowie Wilson i Milgrom podzielą się nagrodzą pieniężną wysokości 10 milionów koron szwedzkich, czyli równowartością (licząc po dzisiejszym kursie) 4,31 mln zł.

Przypomnijmy, że w ubiegłym roku najcenniejszy medal noblowski trafił w ręce Abhijit Banerjee, Esther Duflo (drugiej kobiety w historii tej prestiżowej nagrody i jednocześnie najmłodszej wśród laureatów ekonomicznej nagrody Nobla) oraz Michael Kremer. Wyróżnieni zostali za wykorzystanie i upowszechnienie eksperymentów terenowych jako narzędzia walki z ubóstwem.

Nagroda Nobla w dziedzinie ekonomii różni się od pozostałych dziedzin, w których jest przyznawana. Nie została ustanowiona przez jego fundatora, który jakoby uważał ekonomię za naukę zbyt teoretyczną.

Została ustanowiona w 1968 roku przez szwedzki bank centralny, bank jest też jej fundatorem. Stąd jej oficjalna nazwa brzmi: Nagroda Banku Szwecji imienia Alfreda Nobla. Laureata wybiera grono, złożone z profesorów ekonomii Królewskiej Szwedzkiej Akademii Nauk.

Garść liczb. Od 1969 r. przyznano nagrodę 51 razy. Najmłodszy nagrodzony miał 47, a najstarszy - 90 lat. Wśród 84 laureatów były tylko dwie kobiety. Elinor Ostrom została nagrodzona w 2009 r., a dekadę później Esther Duflo