Nowe świadczenie. Ponad pół miliona osób dostało już przelewy z ZUS

Renta wdowia to połączone świadczenia, np. 100 proc. własnego świadczenia oraz 15 proc. świadczenia przysługującego po zmarłym małżonku lub odwrotnie (zbieg świadczeń). Część uprawnionych osób otrzyma świadczenie z dwóch instytucji: z ZUS i z innego organu emerytalno-rentowego. Oznacza to, że tacy klienci dostaną w jednym miesiącu dwie wypłaty w różnych terminach.

Osoby te otrzymają natomiast jedną decyzję – od tego organu, który będzie wypłacał 15 proc. świadczenia. Druga instytucja poinformuje je o kontynuowaniu wypłaty dotychczasowego świadczenia w wysokości 100 proc.

- Jeśli wniosek o rentę wdowią wpłynie do ZUS do 31 lipca 2025 r. i zostanie rozpatrzony pozytywnie, świadczenia będą wypłacane także za lipiec. Wniosek złożony w następnych miesiącach i rozpatrzony pozytywnie spowoduje uruchomienie wypłaty od miesiąca, w którym trafi do ZUS – wskazał Grzegorz Dyjak z biura prasowego ZUS.

Równolegle do wypłat świadczeń przetwarzane są także decyzje odmowne, których łączna liczba wynosi obecnie 86,6 tys.

Dotychczas ZUS uruchomił wypłaty świadczeń w zbiegu z rentą rodzinną na łączną sumę 1 mld 820,1 mln zł (w tym kwota świadczeń wypłacanych w 15 proc. wynosi 188,4 mln zł).

Kolejne wypłaty ZUS będzie realizował zarówno w terminach płatności dotychczas wypłacanych świadczeń, jak i w inne dni lipca. Od sierpnia świadczenia w zbiegu będą wypłacane łącznie w terminach płatności – 1., 6., 10., 15., 20. i 25. dnia miesiąca.

W 63 proc. przypadków zbieg świadczeń ma konstrukcję: 100 proc. renty rodzinnej + 15 proc. własnego świadczenia.

ZUS jest jedną z instytucji, które wypłacają te świadczenia – obsłuży ok. 90 proc. wszystkich wniosków. Od 1 stycznia do 17 lipca 2025 r. do Zakładu wpłynęło ponad milion wniosków (ERWD) – najwięcej ze wszystkich instytucji.

Inne organy emerytalno-rentowe przyjmujące wnioski o rentę wdowią to: Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), Biuro Emerytalne Służby Więziennej (BESW), Wojskowe Biuro Emerytalne (WBE), Zakład Emerytalno-Rentowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (ZER MSWiA).

Aby ZUS mógł wypłacić rentę wdowią, osoba wnioskująca powinna spełnić łącznie wszystkie cztery warunki. Kobieta powinna mieć co najmniej 60 lat, a mężczyzna co najmniej 65 lat, do dnia śmierci małżonka pozostawać z nim we wspólności małżeńskiej, nie być obecnie w związku małżeńskim oraz nabyć prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż w dniu ukończenia 55 lat przez kobietę i 60 lat przez mężczyznę.

ZUS wyda decyzję, w której odmówi ustalenia zbiegu świadczeń, jeżeli wdowa lub wdowiec nie spełnią choć jednego ze wskazanych warunków lub jeżeli wysokość przynajmniej jednego z ustalonych świadczeń będzie równa kwocie limitu, czyli trzykrotności kwoty najniższej emerytury, lub ją przekroczy. Ograniczenie wysokości sumy świadczeń do trzykrotności kwoty najniższej emerytury zastosowano – w przypadku dotychczas wypłaconych świadczeń w zbiegu – w 5 proc. przypadków.

Do najczęstszych przyczyn decyzji odmownych należą: zbyt wysoka kwota świadczenia aktualnie wypłacanego (powyżej trzykrotności kwoty najniższej emerytury), nabycie prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku wcześniej niż pięć lat przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego, brak prawa do własnego świadczenia, brak prawa do renty rodzinnej, zawarcie nowego związku małżeńskiego, niepozostawanie we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka, nieosiągnięcie powszechnego wieku emerytalnego.

Od wydanych przez ZUS decyzji w sprawie renty wdowiej można odwołać się do sądu.