PiS dostanie 11 mln zł mniej. Decyzja zapadła

Według Państwowej Komisji Wyborczej (PKW), subwencja na 2025 rok dla Prawa i Sprawiedliwości (PiS) powinna wynieść około 15 mln zł, a dla Konfederacji około 8 mln zł. Zgodnie z ustawą o partiach politycznych, wniosek o wypłatę subwencji, wraz z aktualnym wyciągiem z ewidencji partii, jest składany do ministra finansów za pośrednictwem PKW. Dotyczy to partii, które weszły do parlamentu.

PKW zdecydowała w poniedziałek, że przekaże ministrowi finansów pismo z informacją o subwencji dla PiS pomniejszoną o niecałe 11 mln zł, co oznacza, że na 2025 rok partia otrzymałaby około 15 mln zł. Za takim rozwiązaniem głosowało czterech członków PKW, trzech było przeciw, a przewodniczący komisji Sylwester Marciniak wstrzymał się od głosu. Na posiedzeniu nieobecny był jeden z dziewięciu członków Komisji - Ryszard Kalisz.

W piśmie jest również informacja, według której Konfederacji przysługuje roczna subwencja pomniejszona o trzykrotność środków pozyskanych przez komitet wyborczy tej partii w wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2024 roku. Kwota to ponad 87 tys. zł, a subwencja Konfederacji na 2025 rok to około 8 mln zł. Za takim wariantem pisma głosowało pięciu członków PKW, reszta obecnych wstrzymała się od głosu.

Podczas poniedziałkowego posiedzenia sędzia Marciniak podkreślił, że PKW musi wskazać konkretne kwoty ministrowi finansów, ponieważ wniosek partii o wypłatę rocznej subwencji jest składany do szefa MF właśnie za pośrednictwem PKW. Na posiedzeniu 23 kwietnia członkowie PKW nie byli zgodni co do tego, czy subwencja dla PiS na bieżący rok powinna wynosić tyle, ile wskazywano po wyborach parlamentarnych w 2023 roku (około 25,9 mln zł), czy też tyle, ile wynosiła po pomniejszeniu jej w związku z odrzuceniem w sierpniu 2024 roku przez PKW sprawozdania finansowego partii z tych wyborów.

W sierpniu ubiegłego roku PKW odrzuciła sprawozdanie finansowe komitetu PiS z wyborów parlamentarnych w 2023 roku, wykazując nieprawidłowości w wydatkowaniu funduszy na kampanię w kwocie 3,6 mln zł. W konsekwencji minister finansów Andrzej Domański zmniejszył wypłaty dla PiS dotacji za wybory oraz przypadającej na 2024 rok subwencji z budżetu. Partia zaskarżyła tę uchwałę, a Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego (IKNiSP SN) uznała tę skargę.

Wobec tego PKW przyjęła sprawozdanie finansowe PiS z wyborów parlamentarnych 2023 roku, zaznaczając, że nie przesądza, czy IKNiSP SN jest sądem i nie przesądza o skuteczności jej orzeczenia. Minister finansów, odpowiedzialny za realizację przelewów dla partii, zwrócił się do PKW o wykładnię uchwały, ponieważ w jego ocenie jest ona "wewnętrznie sprzeczna". Zgodnie z wyrokami Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, IKNiSP SN nie jest sądem. Jej status jest kwestionowany zarówno przez obecny rząd, jak i większość środowisk prawniczych.

Za 2024 rok PiS otrzymało najpierw dwie pełne kwartalne raty subwencji, a później - po odrzuceniu przez PKW sprawozdania i wobec stanowiska ministra finansów - trzecia transza nie została wypłacona. Czwarta transza, jak wynika z informacji przekazywanych mediom przez MF, wypłacona w styczniu 2025 roku została pomniejszona. Za 2024 rok PiS otrzymało więc około 15 mln zł, czyli o ponad 10 mln zł mniej niż wynosiła przewidywana subwencja roczna dla tej partii.

W marcu PKW odrzuciła sprawozdanie finansowe komitetu Konfederacji z wyborów do Parlamentu Europejskiego z 2024 roku, m.in. z powodu nadesłania go po terminie. PKW zaznaczyła, że w związku z tym Konfederacja traci dotację podmiotową z wyborów do PE oraz prawo do subwencji. Pod koniec kwietnia partia zaskarżyła tę decyzję do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN.

Zgodnie z ustawą o partiach politycznych, wniosek o wypłatę subwencji, wraz z aktualnym wyciągiem z ewidencji partii politycznych, jest składany do ministra finansów za pośrednictwem PKW. Subwencja wypłacana jest każdego roku kadencji parlamentarnej, w czterech transzach kwartalnych. Transzę wypłaca się w miesiącu przypadającym po kwartale, za który jest wypłacana. 23 kwietnia PKW zadecydowała o odroczeniu decyzji na następne posiedzenie.