ZUS: te pieniądze trzeba zwrócić. Są pierwsze decyzje, będą kolejne

Z programu "Aktywny rodzic" ZUS wypłacił dotąd ponad 300 mln zł. Wsparcie trafiło do ponad 270 tys. dzieci. 20 grudnia br. ZUS wypłaci kolejne transze świadczenia "Aktywnie w żłobku", a 30 grudnia - "Aktywni rodzice w pracy" i "Aktywnie w domu". Sukcesywnie rozpatrywane są też kolejne wnioski.

Świadczenie "Aktywnie w domu" i "Aktywnie w żłobku" zastąpiły - odpowiednio - rodzinny kapitał opiekuńczy oraz dofinansowanie żłobkowe.

ZUS informuje, że w celu zapewnienia ciągłości wypłat rodzicom, którzy pobierali rodzinny kapitał opiekuńczy (RKO) i złożyli wniosek o jedno ze świadczeń z programu, Zakład w dalszym ciągu wypłacał RKO. Po przyznaniu nowego świadczenia, które jest wypłacane z wyrównaniem, środki z RKO podlegają rozliczeniu.

Do tej pory ZUS uchylił prawo do RKO na 44 tys. dzieci w związku z przyznaniem prawa do jednego ze świadczeń z programu "Aktywny rodzic". Sukcesywnie rozpatrujemy pozostałe wnioski - podkreśla Zakład.

Nadpłaconą kwotę RKO trzeba zwrócić do ZUS poprzez jednorazową wpłatę albo w ratach - na rachunek, z którego przekazano przelew ze świadczeniem. W tytule przelewu należy podać: imię i nazwisko dziecka, numer sprawy widoczny w przelewie przychodzącym (np. dla przelewu z 20.11.2024 r. TO010000C241120TRK/numer sprawy, jest to ciąg cyfr znajdujący się po znaku "/"), informację, za jaki okres i jakie świadczenie jest zwracane, np. "zwrot RKO za okres 10/2024".

Nadpłacone środki można również potrącać co miesiąc z bieżących świadczeń dla rodzin, np. ze świadczenia wychowawczego 800 plus albo ze świadczenia z programu Aktywny Rodzic. Rodzice mogą uzgodnić z ZUS wysokość miesięcznych potrąceń.

O preferowanym sposobie rozliczenia można poinformować ZUS na formularzu POG przez PUE/eZUS.

Jeśli rodzic złożył wniosek o świadczenie z programu "Aktywny rodzic", który jeszcze nie został rozpatrzony, to może on zrezygnować z dalszego pobierania RKO. Taką informację można przekazać ZUS także w formularzu POG przez PUE/eZUS na 7 dni przed terminem, w którym rodzic zawsze otrzymywał RKO na konto.

Jak zaznaczył ZUS, może się jednak zdarzyć, że rodzic zrezygnował z pobierania RKO, ale otrzymał decyzję odmowną co do świadczenia z programu "Aktywny rodzic". Dotyczy to np. odmowy przyznania świadczenia aktywni rodzice w pracy z powodu braku wymaganej aktywności zawodowej jednego z rodziców. W takiej sytuacji rodzic nie będzie mógł już ponownie pobierać RKO, jeśli już raz z niego zrezygnował. Może natomiast ubiegać się o świadczenie "Aktywnie w domu".

W takim przypadku najlepiej poczekać na informację o przyznaniu nowego świadczenia, a potem rozliczyć się z ZUS z nadpłaconego RKO - wyjaśnił Zakład.

Jeśli rodzice chcą otrzymać świadczenie "Aktywnie w żłobku" z wyrównaniem od października 2024 r., powinni złożyć wniosek najpóźniej 2 stycznia 2025 r. Jeśli rodzic nie zdąży w tym terminie, to ZUS przyzna świadczenie od miesiąca, w którym rodzic złożył wniosek, czyli bez wyrównania za poprzednie miesiące.

Rodzic nie musi czekać ze złożeniem wniosku na świadczenia "Aktywnie w domu" i "Aktywni rodzice w pracy" do pierwszych urodzin dziecka. Wniosek można złożyć już pierwszego dnia miesiąca, w którym dziecko ukończy 12. miesiąc życia.

W ramach programu "Aktywny rodzic" rodzice mogą w danym miesiącu na dane dziecko korzystać tylko z jednego świadczenia. Mogą jednak wielokrotnie zmieniać rodzaj świadczenia w trakcie korzystania z programu.