Wyłudzenia mieszkań od seniorów. Ministra o problemie i potencjalnych rozwiązaniach

Premier Donald Tusk zwrócił się we wtorek do ministry Okły-Drewnowicz oraz ministra sprawiedliwości Adama Bodnara o pilne przygotowanie rekomendacji dotyczących skutecznej ochrony seniorów przed wyłudzeniami i naciągaczami. Polecenie to pojawiło się w kontekście doniesień o mieszkaniu popieranego przez PiS kandydata na prezydenta Karola Nawrockiego, który jest właścicielem kawalerki wcześniej należącej do starszego mężczyzny.

Ministra Okła-Drewnowicz w rozmowie z Polską Agencją Prasową podkreśliła, że problem wyłudzeń mieszkań od osób starszych nabrał alarmujących rozmiarów. Zadłużenie seniorów według danych z Krajowego Rejestru Długów wzrosło z trzech do sześciu miliardów złotych między 2015 a 2023 rokiem. Sytuację tę wykorzystują oszuści, którzy pod pozorem pomocy finansowej zawierają z osobami starszymi umowy działające na ich niekorzyść.

Ministra przyznała, że obecne przepisy zawierają wiele luk pozwalających na nieuczciwe praktyki wobec seniorów. Jej zdaniem konieczny jest przegląd regulacji dotyczących renty dożywotniej oraz umów dożywocia, które często stają się narzędziem do przejmowania majątku osób starszych.

Okła-Drewnowicz zwróciła również uwagę na rolę Krajowej Rady Notarialnej w całym procesie, ponieważ to u notariuszy podpisywane są umowy sprzedaży nieruchomości. Sugeruje to potrzebę wprowadzenia dodatkowych zabezpieczeń na etapie zawierania takich transakcji.

Jako potencjalne rozwiązanie ministra wskazała także model wspieranego podejmowania decyzji, nad którym pracuje Ministerstwo Sprawiedliwości pod kierownictwem wiceministry Zuzanny Rudzińskiej-Bluszcz. Rozwiązanie to ma zastąpić instytucję ubezwłasnowolnienia i zapewnić seniorom większą ochronę przy podejmowaniu ważnych decyzji majątkowych.

Temat ochrony seniorów przed wyłudzeniami zyskał na aktualności w kontekście ujawnionej przez portal Onet sprawy nieruchomości Karola Nawrockiego. Wbrew wcześniejszym deklaracjom, kandydat na prezydenta jest właścicielem nie jednego, a dwóch mieszkań w Gdańsku - rodzinnego lokum oraz kawalerki.

Portal ujawnił, że w 2017 roku ówczesny właściciel kawalerki, Jerzy Ż., przekazał ją Nawrockiemu i jego żonie na zasadzie umowy dożywocia - w zamian za opiekę i utrzymanie. Mężczyzna jednak zamiast pozostać pod opieką nabywców trafił do domu opieki społecznej, co wzbudziło wątpliwości co do realizacji warunków umowy.

Sam Nawrocki utrzymuje, że nabycie kawalerki odbyło się zgodnie z prawem. Poseł PiS Przemysław Czarnek wyjaśniał, że w 2012 roku Nawrocki z żoną zawarli z panem Jerzym umowę zobowiązującą do kupna mieszkania najpóźniej do końca marca 2017 roku. Według niego dokumenty potwierdzają, że doszło do sprzedaży nieruchomości za 120 tysięcy złotych, co zostało potwierdzone aktem notarialnym z 6 marca 2017 roku.

W obliczu narastających kontrowersji Nawrocki poinformował w środę, że przekaże sporną kawalerkę na cele charytatywne. Nie rozwiązuje to jednak systemowego problemu ochrony seniorów przed podobnymi praktykami, na co zwraca uwagę Ministerstwo ds. Polityki Senioralnej.