Zmiany w spadkach. Oto kto nie będzie dziedziczył

Nowelizację - wraz z poprawkami - poparło w nocy z czwartku na piątek 95 senatorów, nikt nie był przeciw ani nie wstrzymał się od głosu. Teraz nowelizacja trafi ponownie do Sejmu.

Senackie poprawki wprowadzone do tej noweli zostały przygotowane przez Biuro Legislacyjne i poparte przez senackie komisje. Zmierzają one do wykreślenia szeregu przepisów, o które uzupełniono nowelizację w trakcie prac w Sejmie już po pierwszym czytaniu.

Dodane przez Sejm przepisy odnoszą się m.in. do zadośćuczynień w sprawach cywilnych, zapisów ustaw o ustroju sądów dotyczących przenoszenia referendarzy sądowych i delegowań sędziów sądów powszechnych do sądów administracyjnych oraz sędziów i prokuratorów wojskowych.

Założeniem zmian jest też skrócenie czasu trwania postępowań spadkowych.

Nowelizacja zmienia tzw. trzecią grupę spadkową - dziadków spadkodawcy, a także ich zstępnych, czyli potomków. Zgodnie z nowelą krąg spadkobiorców zostanie w tej grupie zawężony do dziadków, rodzeństwa rodziców oraz ich zstępnych.

W związku z tym wyłączeni z dziedziczenia zostaliby dalsi zstępni dziadków spadkodawcy, czyli tzw. cioteczne lub stryjeczne wnuki i dalsze pokolenia, które - według autorów przepisów - często nie utrzymuje relacji ze spadkodawcą. Zmiana ma dostosować prawo spadkowe do istniejących wzorców relacji rodzinnych w tej grupie spadkobierców.

"Skróci to także czas trwania postępowań i ograniczy potrzebę poszukiwania z urzędu przez sąd i wzywania na rozprawę dalszych krewnych spadkodawcy. Nie będzie już potrzeby długotrwałego poszukiwania dalekich krewnych osoby zmarłej, którzy często nawet nie zdawali sobie sprawy z jej śmierci. Efektem nowych przepisów będą więc znacznie szybsze postępowania spadkowe" - uzasadnili autorzy.

Ponadto nowelizacja umożliwia uznawanie za niegodne z prawem dziedziczenia osoby, które "uporczywie uchylały się od wykonywania wobec spadkodawcy obowiązku alimentacyjnego". Dotyczyć to także ma uporczywego uchylania się od wykonywania obowiązku opieki nad spadkodawcą.

Inna z uchwalonych zmian dotyczy oświadczeń o przyjęciu lub odrzucenia spadku. Obecnie przepisy przewidują, że spadkobiorca na złożenie takiego oświadczenia ma sześć miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o śmierci spadkodawcy. Na mocy planowanych zmian termin ten byłby zawieszony w sytuacji, w której złożenie takiego oświadczenia będzie wymagać zezwolenia sądu opiekuńczego.