dr szymon kardaś

- Wyniki eksportowe Gazpromu są jednoznaczne. Spadek dostaw do Europy sprawił, że łącznie dostawy gazu do krajów dalekich spadły aż o 45 proc. W to się wlicza Chiny, więc jeśli chodzi o Europę spadek jest drastyczny - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. - Rosja nie ma możliwości przekierowania eksportu na inne rynki, bo nie ma gazociągów. Alternatywy szybkiej tu nie ma. W przypadku ropy, Rosja nie zasypiała gruszek w popiele i już w połowie ubiegłego roku przekierowała część dostaw do Indii, Chin i Turcji. Po pierwszych miesiącach tego roku będzie widać, czy Rosji udało się na trwałe znaleźć nowych nabywców. Teraz trudno wyciągnąć wnioski na temat dywersyfikacji dostaw rosyjskich surowców.

- Wojna energetyczna trwa i możemy się cieszyć, że wygraliśmy kilka rund w tej batalii z Rosją. Mamy prawo z optymizmem patrzeć na to, co wydarzyło się w ubiegłym roku, a także w przyszłość. Ale jestem daleki od triumfalizmu - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. - Startowaliśmy z bardzo poważnego pułapu. Udział rosyjskich surowców w rynku europejskim był na poziomie 40 proc. Pytanie jest takie: jak w horyzoncie długoterminowym będziemy sobie radzić z tym uniezależnianiem się dostaw z Rosji. To pokażą najbliższe lata.

- Ceny gazu są na tyle wysokie, że Rosja nadal na nim zarabia. Natomiast jeśli będą postępować spadki eksportu do krajów europejskich i cena będzie coraz niższa, to zyski mogą być na tyle niewielkie, że wpłyną na politykę eksportową Gazpromu - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – W przypadku ropy próg opłacalności został wyliczony na poziomie 25 dol. za baryłkę. Nawet jak cena będzie na takim poziomie, to nadal Rosji będzie się opłacało ropę eksportować. W tej chwili Rosja sprzedaje baryłkę surowca za ok. 40 dol, ale dodaje do tego upusty, o których nie wiemy, bo to tajemnica handlowa. Nie można wykluczyć zatem, że część dostaw odbywa się już na granicy opłacalności. Jest też pytanie, jak w skali kolejnego roku poradzą sobie odbiorcy w Europie z dywersyfikacją dostaw gazu i ropy. Ten kolejny rok pokaże, czy jesteśmy w stanie jako Europa zbudować trwałe alternatywy. Rosja kalkuluje, że Europie to się udało, ale na krótką metę. Przyszłość pokaże, kto ma rację.

- Pierwszy rok wojny zamknie się dla Rosji, jeśli chodzi o wpływy naftowo-gazowe do budżetu, całkiem przyzwoicie z uwagi na bardzo wysokie ceny surowców, utrzymujące się zwłaszcza w pierwszej połowie ubiegłego roku - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – Te ceny zrekompensują spadki produkcji i eksportu. Ale teraz zaczynają się schody. Rok 2023 zaczyna się od spadków cen i kolejne miesiące mogą być dla Rosji bardzo kosztowne. Nie mówię o gazie, bo ten surowiec nigdy nie miał dużego wpływu na budżet Rosji. Ważne jest to, co się dzieje na rynku naftowym, a tu widać spadki cen rosyjskiego Uralsa. Pod koniec ubiegłego roku był sprzedawany za ok. 40 dolarów za baryłkę, a mówi się, że Rosja dokłada do tego jeszcze spore upusty i w związku z tym cena może być jeszcze niższa. Biorąc pod uwagę embargo, należy sądzić, że to może uderzyć w budżet Rosji bardzo poważnie - prognozuje ekspert.

- Słowa Putina są zawsze słuchane, szczególnie od czasu, gdy rozpętał wojnę, ale nie przeceniałbym już ich znaczenia, wpływu na gospodarke światową i rynek energetyczny - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – Teraz chodzi o czyny. Pytanie, czy Rosja zdecyduje się na kolejne kroki eskalacyjne, nie tylko jeśli chodzi o energetykę, ale także w wymiarze polityczno-miliatarnym wobec Ukrainy. W ostatnich tygodniach ubiegłego roku pojawiły się wypowiedzi świadczące o tym, że przynajmniej część elit politycznych i biznesowych uważa, że podjęte przez Putina decyzje, w które zostały wciągnięte koncerny energetyczne, takie jak Gazprom, będą miały dalekosiężne konsekwencje. Wicepremier Nowak (Aleksander Nowak, minister energetyki - przyp. red.) zaczął mówić o naprawie gazociągu Nord Stream. To sygnał, że rosyjskie władze zdają sobie sprawę z tego, że za kilka lat Europa będzie w coraz lepszej sytuacji, bo znajdzie nowe źródła dostaw surowców, a Rosja będzie w sytuacji dużo gorszej. Mówi się także o uruchomieniu turecko-rosyjskiego hubu gazowego, a to projekt, który nie jest obliczony na rynek turecki, bo tam gazu jest pod dostatkiem. To jest pomysł na to, by pchać rosyjski gaz do Europy nowymi kanałami - uważa ekspert.

- Na wojnie gazowej z Rosją jesteśmy już od ponad 1,5 roku i w tej chwili Europa może czuć się częściowo zwycięzcą w tej walce i to z kilku powodów - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – Sojusznikiem jest pogoda, jest ciepło, mamy łagodną zimę i to jest jeden z czynników sprzyjających. Rosjanie szantażowali nas regularnie i podejmowali kroki eskalacyjne. Zaczęło się od niezapełniania magazynów gazowych, potem było ograniczanie dostaw, odcięcia od gazu, a także uszkodzenia gazociągu Nord Stream. Okazało się jednak, że gracze rynkowi zaczęli się adaptować do tej gry Rosji i zaczęto postrzegać dostawy rosyjskie jako niepewne i budować alternatywy. Te działania wpłynęły na to, że ceny zaczęły się stabilizować. Ważne jest także relatywnie duże zapełnienie magazynów gazowych i wdrożenie programów oszczędnościowych, czyli zmniejszenie konsumpcji energii - zaznaczył ekspert.