Podatek bankowy płacą klienci. Dowodów jest coraz więcej. Nowe dane z BZ WBK i mBanku

Wyniki kwartalne kolejnych banków pokazują dobitnie, że podatek bankowy zapłaciły nie banki, ale ich klienci. W środę dane pokazały BZ WBK i mBank. Zyski są niższe niż przed rokiem przez podatek od instytucji finansowych, ale banki nadrabiają to znacznym wzrostem marży odsetkowej.

W momencie wprowadzania podatku bankowego rząd PiS zarzekał się, że dopilnuje by nie był on przerzucony na klientów i to banki go zapłacą. Jak to zwykle bywa z podatkami nakładanymi na wszystkich przedsiębiorców, prędzej czy później płacą je ich klienci.

Trzeci i czwarty w zestawieniu największych banków w Polsce, czyli BZ WBK i mBank, podały swoje wyniki za trzeci kwartał. Gdyby nie podatek bankowy ostatnie trzy miesiące można by uznać za udane. Straty podatkowe banki nadrabiają poprawą zysku na odsetkach. Coraz większa jest różnica między odsetkami płaconymi depozytariuszom, a tym co muszą wpłacać kredytobiorcy.

Wzrost zysków na odsetkach mBank wykazał głównie na klientach detalicznych (o 61 mln zł rok do roku, czyli 15,5 proc., do łącznie 456 mln zł) i na rynkach finansowych - w przypadku klientów korporacyjnych wynik nie zmienił się w ciągu roku. Tej pierwszej grupie cięto za to nieznacznie prowizje bankowe, a dla firm je podwyższono. Łączna marża odsetkowa mBanku wzrosła do 2,3 proc. (z 2,1 proc. rok wcześniej).

W BZ WBK było podobnie - zysk na odsetkach od segmentu detalicznego wzrósł najbardziej, bo o 18 proc. rok do roku (o 86 mln zł do 578 mln zł), za to nieco niższe były prowizje bankowe (o 8 mln zł). Tu więcej za odsetki zapłaciły też korporacje, choć „tylko” o 9 proc. (o 12 mln zł do łącznie 136 mln zł), a nieznacznie podwyższono w tym segmencie wynik z prowizji. Łączna marża odsetkowa BZ WBK wzrosła do 3,7 proc. (z 3,6 proc. rok wcześniej).

Bank zwiększył o 26 proc. odpisy na utratę wartości kredytów. Łącznie w portfelu mBanku jest 5,9 proc. kredytów tzw. niepracujących. Wzrost wynikał głównie z utworzenia rezerw na kilku klientach korporacyjnych, którzy złożyli do sądu wniosek o restrukturyzację. Prawo restrukturyzacyjne, które weszło w życie 1 stycznia 2016 roku, daje dłużnikowi prawo m.in. do wnioskowania o wydłużenie terminu spłaty i redukcję zadłużenia.

Przełożyło się to na spadek udziału wyniku z bankowości korporacyjnej w łącznych zyskach banku. W trzecim kwartale klienci indywidualni dali mBankowi aż 66 proc. zysku brutto, mimo że wynik na tym segmencie spadł o 10 proc. Dużo większe spadki były na klientach korporacyjnych (-56 proc. zysku brutto), przez co przynieśli oni tylko 22 proc. zysków banku.

Liczba klientów detalicznych mBanku wzrosła o 7,9 proc. rok do roku i jest ich już 5,25 miliona, z czego 4,37 mln w Polsce, 0,67 mln w Czechach, a 0,26 mln na Słowacji. W samym tylko trzecim kwartale przybyło 92,4 tys. klientów detalicznych w Polsce, 9,9 tys. w Czechach i 1,7 tys. na Słowacji.

W portfelu kredytów mieszkaniowych mBanku 73 proc. jest nominowanych w innej walucie niż polski złoty (25 mld zł), z czego zdecydowana większość (72 proc. wartości kredytów walutowych) - we frankach szwajcarskich.

W BZ WBK niepracujące kredyty stanowiły 6,8 proc. portfela, wobec 8,1 proc rok temu. Co ciekawe w portfelu mieszkaniowych kredytów frankowych „złych pożyczek” jest zaledwie 1,5 proc., co oznacza, że są one lepiej spłacane niż przeciętny kredyt w tym banku.

Kredyty denominowane we franku stanowiły na koniec września 37 proc. portfela kredytów mieszkaniowych BZ WBK, a ich udział spadł z 41 proc. na koniec ubiegłego roku.

Baza klientów bankowych grupy BZ WBK wynosiła 6,4 miliona i nie zmieniła się w ciągu kwartału. Z tego sam BZ WBK miał 4,4 miliona klientów (w grupie jest jeszcze Santander Consumer Bank). Bankowość detaliczna przyniosła 50 proc. zysku brutto w trzecim kwartale (256 mln zł), a korporacyjna 37 proc. (190 mln zł). Rok wcześniej było to odpowiednio 44 proc. (228 mln zł) i 27 proc. (140 mln zł).

Notowania tygodniowe BZ WBK i mBanku