Zablokowane rachunki TK. Sędziowie mówią "nie" pomysłowi NBP

Tomasz ŻółciakGrzegorz Osiecki
A. Korwin-Piotrowska, A. Glapiński i B. ŚwięczkowskiA. Korwin-Piotrowska, A. Glapiński i B. Święczkowski
Źródło zdjęć: © East News | Adam Burakowski, Andrzej Iwanczuk, Wojciech Olkusnik

Władze NBP najpierw zablokowały dostęp do kont TK, a teraz proponują Bogdanowi Święczkowskiemu i Annie Korwin-Piotrowskiej założenie sprawy sądowej, która rozstrzygnie spór. – Pomysł na skorzystanie z tej drogi wydaje się być dość ekscentryczny – komentuje sędzia Korwin-Piotrowska. Wskazuje, że to spór natury ustrojowej, a nie sprawa cywilnoprawna.

"Proszę o niezwłoczne rozważenie celowości wystąpienia na podstawie art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego z powództwem o ustalenie dotyczącym prawidłowej reprezentacji posiadacza rachunku bankowego prowadzonego dla Trybunału Konstytucyjnego" – z takim pismem do zawieszonego prezesa TK (i od kilku dni pozbawionego immunitetu) Bogdana Święczkowskiego i zastępującej go sędzi Anny Korwin-Piotrowskiej (reprezentującej nową większość sędziowską w TK) zwróciła się Ewa Gaszyńska, wicedyrektor warszawskiego oddziału okręgowego NBP prowadzącego rachunek bieżący Trybunału Konstytucyjnego.

Bank centralny kilka dni temu poinformował bowiem o wstrzymaniu wszelkich dyspozycji na tym rachunku z uwagi na to, że takie prawo roszczą sobie zarówno Święczkowski, jak i Korwin-Piotrowska. A władze banku przekonują, że nie są władne rozstrzygać ten spór, stąd sugestia zwrócenia się do sądu.


DLA CIEBIE
Nie płać więcej niż musisz. Te ulgi podatkowe warto znać


Zainteresowana osoba może złożyć wniosek o zabezpieczenie i w terminie 7-dniowym sąd powinien to rozpatrzyć – zwraca uwagę w rozmowie z money.pl Przemysław Litwiniuk, wiceprezes NBP.

"To jest spór natury ustrojowej"

Ale z naszych ustaleń wynika, że przedstawiciele nowej większości sędziowskiej nie są zainteresowani takim rozwiązaniem. – W przesłanym piśmie NBP w ogóle nie odnosi się do zmiany sytuacji wynikającej z tego, że 17 listopada zapadła uchwała, która opublikowana została 18 listopada, o zawieszeniu w czynnościach służbowych pana Święczkowskiego w związku z uchyleniem mu immunitetu – tłumaczy nam sędzia Anna Korwin-Piotrowska.

To jest spór natury ustrojowej, nie jest to sprawa cywilnoprawna, która mogłaby być (rozpoznawana – przyp. red.) w trybie artykułu 189 Kodeksu postępowania cywilnego. On dotyczy rozstrzygania sporów cywilnych, a nie ustrojowych. W związku z czym ten pomysł na skorzystanie z tej drogi wydaje się być dość ekscentryczny. I mówię to też jako sędzia cywilista – mówi Korwin-Piotrowska w rozmowie z money.pl.

Pytanie oczywiście, czy na złożenie pisma procesowego nie zdecyduje się Bogdan Święczkowski. Nie udało nam się jednak z nim skontaktować, choć otrzymał nasze pytania. Jeśli jednak nikt nie pójdzie do sądu, NBP wdroży własny plan B.

Jeśli w najbliższych dniach tego typu inicjatywa procesowa się nie pojawi, rozważymy wystąpienie do właściwego miejscowo prokuratora, by w interesie publicznym wystąpił o rozpatrzenie tej sprawy przez sąd – zapowiada nam Przemysław Litwiniuk z NBP.

Były minister sprawiedliwości i prokurator generalny, obecnie senator KO Adam Bodnar, nie jest przekonany do tej koncepcji. – Prokurator nie musi tego podjąć, nie ma takiego obowiązku, kompetencja prokuratora do występowania z powództwami to dyskrecjonalna kompetencja służąca ochronie interesu publicznego i indywidualnego – komentuje w rozmowie z money.pl polityk.

– Prokuratura w tej sytuacji nie może się narażać na śmieszność i podejmowanie działań z gruntu skazanych na niepowodzenia. Za każdym razem, gdy pojawia się koncepcja, by prokuratura występowała w powództwach cywilnoprawnych, sprawa jest dogłębnie analizowana w prokuraturze – dodaje Bodnar.

Inne opcje na stole

Spór o dostęp do rachunku TK trzeba szybko rozstrzygnąć, bowiem pracownikom trybunału i sędziom trzeba z czegoś wypłacać wynagrodzenia, a chwilowo dostęp do rachunku, z którego idą dyspozycje płacowe, jest zablokowany przez NBP. Co więc planują sami sędziowie TK? Tego na razie nie zdradzają. – Wszystkie kwestie rozważamy i płatności dla pracowników TK muszą być zakładane – zapewnia Anna Korwin-Piotrowska.

Jak jednak nieoficjalnie ustalił money.pl, rozważane są opcje obejścia blokady nałożonej przez NBP poprzez założenie tzw. rachunku pomocniczego, np. w Banku Gospodarstwa Krajowego. Ten scenariusz szczegółowo opisywaliśmy tutaj.

Inny wariant to założenie takiego rachunku przez sam resort finansów, choć nasz rządowy rozmówca uważa, że to może być dość karkołomne rozwiązanie. Inny rozmówca z kolei sugeruje założenie po prostu nowego rachunku bieżącego w NBP. - Istnieje taka możliwość. W takim przypadku byłby to nowy rachunek, na który minister finansów przelewałby pieniądze – tłumaczy rozmówca. W takim przypadku nie byłoby upoważnienia dla Bogdana Święczkowskiego do konkretnego rachunku, jak jest obecnie, więc – zdaniem rozmówcy – trudniej byłoby go zablokować.

Jeszcze jeden kłopot z pieniędzmi dla TK

Opisane wyżej kwestie mają zapewnić doraźne rozwiązanie problemów z zarządzaniem rachunkiem Trybunału. Ale jest jeszcze jeden problem, z którym TK może się wkrótce borykać.

Chodzi o budżet na przyszły rok. Uzupełnianie rządowego projektu budżetu państwa o budżet TK jest przesądzone. Wnioskują o to zarówno opozycja, jak i koalicja. Natomiast potencjalny problem wynika z tego, że budżetu TK nie było w projekcie rządowym, a prawo przewiduje, że dopóki nie zostanie uchwalona ustawa budżetowa, to pieniądze są wypłacane na podstawie projektu, jaki złożył rząd. Dlatego jeśli ustawa nie zostanie uchwalona do końca roku, a zwykle tak się nie dzieje, bo budżet opuszcza parlament pod koniec stycznia, to w styczniu nawet odblokowane konta dla TK będą puste.

Sejm w tym roku ma przyjąć budżet szybciej niż zwykle, bo ostatecznie poprawki Senatu mają być rozpatrzone jeszcze przed świętami Bożego Narodzenia. Co oznacza, że prezydent będzie miał wymaganych konstytucją 7 dni na podjęcie decyzji w tej sprawie jeszcze w tym roku. Z naszych informacji wynika, że sędziowie TK już upewnili się u marszałka, czy nie będzie tu żadnych zakłóceń. Na razie wszystko wskazuje, że parlament będzie się trzymał takiego rozkładu jazdy i wyrobi się w stosownym czasie z uchwaleniem ustawy, żeby nie było problemu.

Wybrane dla Ciebie