Satelity ICEYE pomogą polskim służbom przewidywać powodzie i śledzić pożary

Firma ICEYE, która produkuje systemy rozpoznania satelitarnego, i Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk (CBK PAN) zawarły umowę dotyczącą Civil Security Hub Poland (CS Hub PL). ICEYE będzie dostarczać hubowi dane o powodziach, pożarach lasów i krze na rzekach. CS Hub PL to polski węzeł inicjatywy Space Resilience Nodes Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA).

Umowa działa w modelu subskrypcji. CS Hub PL będzie miał stały dostęp do usług monitorowania zagrożeń i nie będzie musiał uruchamiać ich osobno przy każdym zdarzeniu. Kontrakt jest częścią programu ESA European Resilience from Space for Earth Observation (ERS-EO). Ma on zapewnić Europie niezawodny i stały dostęp do niezależnych danych satelitarnych podczas klęsk żywiołowych i innych kryzysów.

Węzły Space Resilience Nodes mają dawać krajowym służbom zarządzania kryzysowego i ochrony ludności szybki dostęp do danych satelitarnych w narzędziach, z których już korzystają. W Polsce tę rolę pełni CS Hub PL, kierowany przez Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN. Hub łączy dane z satelitów, zdjęcia z dronów i wiedzę ekspertów. Jednym z jego partnerów jest ICEYE. Polskie doświadczenia mają pomóc w tworzeniu podobnych węzłów w innych krajach Europy.

W ramach umowy CS Hub PL dostanie pakiet usług ICEYE do monitorowania powodzi na wszystkich etapach zagrożenia. Usługa wczesnego ostrzegania ma prognozować rozległe powodzie do 4 dni naprzód. Kilka godzin po zgłoszeniu zdarzenia kolejna usługa mapuje zalany obszar i aktualizuje dane nawet co 3 godziny. Do 24 godzin po kulminacji fali hub dostaje dokładniejsze dane o zasięgu powodzi, głębokości wody i skutkach dla poszczególnych budynków. Są one aktualizowane codziennie.

ICEYE uruchomi też pilotażowe monitorowanie pożarów lasów. Usługa łączy wykrywanie źródeł ciepła przez firmę OroraTech z danymi z satelitów radarowych i optycznych. Pozwoli śledzić aktywne pożary i oceniać uszkodzenia budynków także w dymie i po zmroku. Po ugaszeniu ognia posłuży do mapowania pogorzelisk.

Zimą i wiosną ICEYE udostępni do testów w Polsce usługę monitorowania lodu na rzekach. Śledzenie powstawania i ruchu kry ma pomóc wcześniej wykrywać ryzyko powodzi zatorowych.

Umowa jest kontynuacją wcześniejszej współpracy ICEYE, CBK PAN i ESA. We wrześniu 2024 r., podczas powodzi wywołanej przez niż Boris, ICEYE co 6 godzin przekazywało dane o zalanych terenach do Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN. Centrum przesyłało je dalej do Państwowej Straży Pożarnej, regionalnych i lokalnych zespołów zarządzania kryzysowego oraz służb hydrologicznych. Według CIK przez pierwsze 4 dni powodzi to dane ICEYE były głównym źródłem informacji o jej zasięgu.

ICEYE rozwijało usługi monitorowania powodzi i pożarów razem z ESA i CBK PAN w projekcie COSMOS, w ramach programu ESA Civil Security from Space. Monitoring powodzi dostosowano potem do potrzeb polskich służb w ramach CS Hub PL.

– Podczas powodzi w 2024 r. pokazaliśmy, że dane z orbity i złożone analizy mogą trafiać do sztabów kryzysowych co kilka godzin. Potem pokazaliśmy całemu światu, że w Polsce można zbudować i wdrożyć wojskowy system rozpoznania satelitarnego w 12 miesięcy. Cieszę się, że zdolności dostarczane przez ICEYE stają się stałym elementem polskiego systemu bezpieczeństwa, a dzięki umowie z CBK PAN również zarządzania kryzysowego. Dziękuję naszym partnerom za zaufanie i współpracę – powiedział Rafał Modrzewski, prezes i współzałożyciel ICEYE.

Według firmy z danych ICEYE o powodziach korzystają instytucje rządowe i służby kryzysowe na całym świecie. ICEYE przeanalizowało ponad 600 powodzi i wystrzeliło na orbitę ponad 80 satelitów. Satelity mają radar z syntetyczną aperturą (SAR), który pozwala obserwować Ziemię przez chmury, deszcz i dym, a także w nocy. To ważne, gdy samoloty i satelity optyczne mają ograniczone możliwości.

– Polska, współpracując z ESA, pokazała, jak Space Resilience Node działa w praktyce, a Civil Security Hub Poland stanowi dobry przykład dla węzłów powstających w całej Europie – powiedział Andy Read, wiceprezes ICEYE ds. rozwiązań dla administracji publicznej.

– Europejska Agencja Kosmiczna wyznaczyła jasny cel: stworzenie odpornego, suwerennego i sprawnie reagującego europejskiego systemu, który dostarcza wiarygodne informacje tam i wtedy, gdy są najbardziej potrzebne. Gdy dochodzi do powodzi lub pożaru lasu, zespoły odpowiadające za zarządzanie kryzysowe muszą w ciągu kilku godzin wiedzieć, co dzieje się w terenie – mimo chmur i dymu – i otrzymywać te informacje w systemach, z których już korzystają. W miarę jak kolejne kraje europejskie budują własne węzły Space Resilience Nodes, chcemy wspierać je we współpracy z CS Hub PL – dodał.

– Podczas niżu Boris dane powodziowe ICEYE docierały do naszych partnerów odpowiedzialnych za zarządzanie kryzysowe w ciągu kilku godzin, w pierwszych, kluczowych dniach zdarzenia – powiedział Jakub Ryzenko, kierownik Civil Security Hub Poland i Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN.

– Dzięki temu, że usługi ICEYE są teraz dostępne za pośrednictwem Civil Security Hub Poland, możemy oferować Państwowej Straży Pożarnej, regionalnym zespołom kryzysowym i służbom hydrologicznym takie możliwości przed zdarzeniem, w jego trakcie i po jego zakończeniu – dodał.

Na mocy porozumienia polskie zespoły mogą na prośbę krajów partnerskich wspierać je swoimi zdolnościami. Inicjatywa ESA zakłada łączenie i współdzielenie zasobów krajowych węzłów, także przy transgranicznych akcjach ratunkowych. ICEYE zapowiada dalszą współpracę z ESA i CS Hub PL.

ICEYE to firma o polsko-fińskich korzeniach. Zatrudnia ponad 1500 osób w 14 krajach, m.in. w Polsce, Finlandii, Niemczech, Stanach Zjednoczonych i Japonii. CS Hub PL prowadzi Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN razem z CloudFerro, ICEYE, Politechniką Warszawską i Europejską Fundacją Kosmiczną. Samo centrum powstało podczas powodzi w 2010 r., gdy specjaliści CBK PAN zbierali zdjęcia z europejskiego systemu satelitarnego Copernicus. CBK PAN działa od 1977 r. i opracowało ponad 90 instrumentów, które poleciały w kosmos, w tym pierwsze polskie satelity naukowe Lem i Heweliusz.