Tak wygląda smutna prawda o cenach paliw w Polsce. Tym PiS się nie chwali

O "cudzie cenowym na Orlenie" zrobiło się głośno po 1 stycznia, gdy VAT na paliwa wzrósł z 8 proc. do 23 proc., a cena na stacjach praktycznie nie drgnęła. Stało się tak dlatego, że Orlen dzień wcześniej drastycznie obniżył ceny w hurcie. W związku z tym pojawiły się zarzuty, że państwowy koncern wcześniej zawyżał marże, korzystając ze swojej dominującej pozycji na rynku.

Na konferencji w środę posłowie PiS mówili, że Niemcy jeżdżą tankować do Polski, bo u nas jest dużo taniej. Ze strony PiS, jak przy wielu okazjach wcześniej, padają też argumenty, że paliwo u nas jest dużo tańsze niż w innych europejskich krajach.

To wszystko prawda. Jednak ten medal ma dwie strony. Ceny na stacjach są u nas niskie w porównaniu z innymi krajami UE, jak niskie są u nas też w porównaniu z innym krajami UE pensje.

Według danych zbieranych przez Eurostat (Weekly Oil Bulletin z 19 grudnia 2022 r.) średnia cena benzyny Pb 95 w Polsce jest piątą najniższą w całej Unii Europejskiej. Jeśli jednak te dane zestawimy z porównaniem zarobków (najnowsze dane Eurostatu dotyczące średniej płacy za 2021 r.), sytuacja nie wygląda już tak różowo. W tym zestawieniu tez znaleźliśmy się bowiem na czwartym miejscu od końca.

Jeśli policzymy, ile benzyny za średnią pensję może kupić mieszkaniec danego kraju, będziemy na piątym miejscu od końca w UE. Sama ta pozycja nie oddaje też tego, jak spore są rozbieżności między możliwościami zakupowymi mieszkańców najbiedniejszych krajów UE (w tym Polski) a najbogatszą czołówką.

Polska nie łapie się nie tylko do klubu 2000 litrów za średnią płacę (8 krajów UE w tym m.in. Niemcy). Nie łapiemy się nawet do klubu 1000 litrów (18 krajów UE, w tym m.in. Czechy i Litwa). Przeciętny Polak zatankuje za swoją pensję blisko 5 razy mniej benzyny, niż statystycznie najbogatszy w UE mieszkaniec Luksemburga, który równocześnie może cieszyć się też stosunkowo niską ceną benzyny.

Jeśli porównamy naszą sytuację z Niemcami, to benzyna jest u nas tańsza o blisko 20 proc., ale średnia płaca jest niższa o blisko 70 proc., co statystycznemu Niemcowi rekompensuje z nawiązką wyższe ceny benzyny.