Nadgodziny dla tej grupy zawodowej po nowemu? Pojawił się nowy dokument

Na stronie sejmowej opublikowano we wtorek poselski projekt nowelizacji Karty nauczyciela, który został skierowany do zaopiniowania przez sejmowe Biuro Legislacji i Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji. Projekt, o którym wcześniej mówił premier Donald Tusk, zakłada, że wynagrodzenie za niezrealizowane godziny ponadwymiarowe będzie przysługiwało w każdym przypadku, gdy niezrealizowanie przydzielonych zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych nastąpiło z przyczyn niedotyczących nauczyciela, a nauczyciel był gotów do ich realizacji.

Według uzasadnienia projektu nauczyciele otrzymają wynagrodzenie za niezrealizowane godziny w różnych sytuacjach nieodbycia zajęć z przyczyn leżących po stronie szkoły. Dotyczy to między innymi nieobecności ucznia na zajęciach indywidualnych, wyjazdu klasy na wycieczkę czy wyjścia klasy na wydarzenie poza szkołą. Warunkiem zachowania prawa do wynagrodzenia jest pozostawanie nauczyciela w tym czasie w gotowości do realizacji zajęć.

Projekt zakłada doprecyzowanie, że nauczycielowi można przydzielić do realizacji inne zadania w czasie, w którym zostały zaplanowane godziny zajęć, które nie odbywają się nie z jego winy. Według autorów projektu takie rozwiązanie może pozytywnie wpłynąć na realizację przez szkoły oferty wynikającej z ich zadań statutowych, co będzie korzystne dla uczniów. W czasie, w którym nauczyciel z przyczyn go niedotyczących nie będzie realizował godzin ponadwymiarowych, będzie mógł mieć przydzielone do realizacji różne zajęcia z uczniami lub na ich rzecz.

Ponadto w projekcie proponuje się doprecyzowanie przepisów dotyczących tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć. Obecnie pensum nauczyciela obniża się na potrzeby ustalenia wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe odpowiednio o jedną piątą albo jedną czwartą tego wymiaru, za każdy dzień usprawiedliwionej nieobecności w pracy, dzień ustawowo wolny od pracy, dzień, w którym dla nauczyciela nie zaplanowano zajęć, lub dzień w danym tygodniu, który przypada w innym miesiącu. Autorzy projektu proponują doprecyzowanie przepisu przez wskazanie, że chodzi o inne zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów.

Posłowie proponują rozszerzenie przepisów dotyczących doraźnych zastępstw o zajęcia realizowane w ramach godzin ponadwymiarowych. Jeżeli nauczyciel z przyczyn dotyczących szkoły nie będzie mógł zrealizować również godzin ponadwymiarowych, będzie można przydzielić mu zamiast zaplanowanych godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, realizację godzin doraźnych zastępstw. W takim przypadku nauczyciel realizuje godziny doraźnych zastępstw w ramach wynagrodzenia, jakie przysługuje mu za zaplanowane zajęcia.

Autorzy projektu proponują, by nowelizacja weszła w życie z dniem 1 stycznia 2026 r. Projektowane przepisy będą miały zastosowanie do ustalania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe przypadające do realizacji począwszy od dnia wejścia w życie ustawy. Oznacza to, że nauczyciele nie dostaną wyrównania za okres od 1 września do 31 grudnia 2025 r.

Kwestia godzin ponadwymiarowych stała się głośna w ostatnim czasie w związku z nowelizacją Karty nauczyciela, która weszła w życie z początkiem roku szkolnego 2025/2026. Po wejściu w życie tej nowelizacji związki zawodowe podnosiły, że nauczyciel, który jest w szkole i jest gotowy do pracy zgodnie z przydzielonymi mu godzinami ponadwymiarowymi, nie otrzymuje wynagrodzenia za nie, gdy nie ma w szkole klasy, bo na przykład jest ona na wycieczce. Związek Nauczycielstwa Polskiego podał, że ma sygnały z poszczególnych szkół, że nauczyciele bądź też całe grona pedagogiczne w ramach solidarności zawodowej wstrzymują wyjścia klasowe z powodu zmian w rozliczaniu godzin ponadwymiarowych.