Powiaty turystyczne pustoszeją, ale budownictwo mieszkaniowe tam kwitnie

Analizując ostatnią dekadę, można zauważyć, że najwyższy udział mieszkań oddanych do użytkowania w powiatach turystycznych odnotowano w 2022 roku, osiągając poziom 11,3 proc. W kolejnych latach nastąpił nieznaczny spadek - do 11,2 proc. w 2023 roku i 11,1 proc. w bieżącym roku. Tomasz Mądry z PIE zaznacza, że wartość ta utrzymuje się na względnie stałym poziomie na przestrzeni ostatnich 10 lat, co wskazuje na stabilne zainteresowanie nieruchomościami w regionach turystycznych.

Zjawisko koncentracji ruchu turystycznego jest wyraźnie widoczne w danych Głównego Urzędu Statystycznego za 2023 rok. Połowa wszystkich turystów korzystających z noclegów skupia się zaledwie w 17 powiatach. Oprócz dużych aglomeracji miejskich, szczególną popularnością cieszą się powiaty kołobrzeski, tatrzański, karkonoski i kłodzki. Jak podkreśla ekspert, prawidłowość tę można rozszerzyć - około 80 proc. obiektów turystycznych oraz udzielonych noclegów koncentruje się w zaledwie 20 proc. powiatów, co odpowiada 62 jednostkom administracyjnym.

Analityk PIE zwraca uwagę na niepokojący trend demograficzny. Turystyczne powiaty doświadczają znacznie szybszego wyludnienia niż pozostałe regiony Polski. W latach 2014-2024 aż 55 z 62 badanych powiatów turystycznych odnotowało spadek liczby mieszkańców. Najdramatyczniejszy ubytek ludności wystąpił w powiecie hajnowskim, gdzie populacja zmniejszyła się o 14,7 proc. Niewiele lepiej sytuacja wygląda w powiecie bielskim (spadek o 12,4 proc.) oraz tomaszowskim (11,6 proc.).

W jednej piątej powiatów turystycznych liczba ludności w ciągu dekady zmniejszyła się średnio o 3,9 proc., podczas gdy w pozostałych regionach kraju spadek był ponad dwukrotnie mniejszy i wyniósł jedynie 1,7 proc. Te dane wskazują na poważne wyzwania demograficzne, przed którymi stoją regiony atrakcyjne turystycznie.

Tomasz Mądry sugeruje, że "istnieją przesłanki wskazujące na to, że mieszkania budowane w powiatach turystycznych kupowane są w celach inwestycyjnych". Pierwszym argumentem jest obserwowany odpływ lokalnej ludności do większych ośrodków miejskich. Drugim czynnikiem jest wyjątkowo niska dostępność cenowa mieszkań dla miejscowej ludności.

Miesięczny komunikat nieruchomościowy PIE dostarcza danych potwierdzających tę tezę. Stosunek mediany wynagrodzeń do średniej ceny metra kwadratowego w najbardziej popularnych turystycznie powiatach jest alarmująco niski. W powiecie tatrzańskim wynosi zaledwie 0,27, w kamieńskim 0,42, a w kołobrzeskim 0,43. Te wartości należą do najniższych w skali całego kraju. Ekspert podkreśla, że "na 10 powiatów z najniższą dostępnością cenową metra kwadratowego mieszkania 6 to powiaty należące do powiatów turystycznych".