Walka z wyłudzeniami VAT. NIK chwali aparat skarbowy za skuteczność

Najwyższa Izba Kontroli wskazuje, że w latach 2013-2015 zjawisko wyłudzania VAT występowało na szeroką skalę, a administracja podatkowa i skarbowa nie była wystarczająco skuteczna.

NIK nie stwierdziła nieprawidłowości w działaniach Ministra Finansów.
Źródło zdjęć: © Tomasz Jastrzebowski/REPORTER
Jacek Bereźnicki

Dochody z podatku VAT były w zeszłym roku o 24 proc., czyli o 30 mld zł wyższe niż w 2016 r. nie tylko dzięki dobrej koniunkturze, ale także dzięki zwiększonej ściągalności. NIK chwali aparat skarbowy za skuteczność w zapobieganiu wyłudzeniom VAT.

W opublikowanym we wtorek raporcie Najwyższa Izba Kontroli wskazuje, że w latach 2013-2015 zjawisko wyłudzania VAT występowało na szeroką skalę, a administracja podatkowa i skarbowa nie była wystarczająco skuteczna w zwalczaniu fikcyjnych faktur i karuzel podatkowych.

"Ministerstwo Finansów konsekwentnie wdrażało zmiany legislacyjne i organizacyjne, mające przeciwdziałać wyłudzeniom podatku od towarów i usług. W kontrolowanym okresie, od 1 stycznia 2016 r. do 30 czerwca 2017 r., opracowano i wprowadzono różnorodne narzędzia mające ograniczyć oszustwa VAT" - podkreśla NIK.

Kornel Morawiecki o deklaracji syna ws. podatków: "Źle mówił!"

Jedną z ważniejszych zmian według Izby było wprowadzenie Jednolitego Pliku Kontrolnego (JPK), czyli elektronicznej ewidencji sprzedaży i zakupów VAT, przesyłanej fiskusowi co miesiąc. Dzięki temu Ministerstwo Finansów może prowadzić analizy w celu identyfikacji podmiotów podejrzewanych o nieprawidłowości w rozliczeniach podatkowych.

Kolejnym istotnymi narzędziami walki z nadużyciami podatkowymi są pakiet paliwowy, energetyczny przewozowy. Według Ministerstwa Finansów, dzięki nim tylko w I półroczu 2017 r. firmy posiadające koncesję na obrót paliwami i składające pliki JPK_VAT zapłaciły o 2,5 mld zł wyższy VAT niż rok wcześniej.

Połączenie od 1 marca 2017 r. administracji podatkowej, Służby Celnej i kontroli skarbowej w Krajową Administrację Skarbową pozwoliło zwiększyć skuteczność tych służb w zwalczaniu oszustw podatkowych. "Dzięki m.in. KAS wykryto karuzele podatkowe, w których brało udział co najmniej 170 firm polskich i 55 zagranicznych" - pisze NIK.

NIK pisze, ze w 2017 r. wszedł w życie szeroki pakiet zmian uszczelniających VAT, których celem była eliminacja oszustw i poprawa ściągalności tego podatku. W ramach pakietu uszczelniającego wprowadzono też zmiany w zakresie rejestracji i wykreślania podatnika z rejestru podatników VAT - urzędnik może nie zarejestrować podmiotu, gdy okaże się, że nie istnieje, albo nie ma możliwości skontaktowania się z nim.

Jak wskazano w raporcie, oprócz rozwiązań prawnych stopniowo wprowadzano także narzędzia informatyczne, wykorzystujące dane z obowiązkowo składanych przez podatników informacji o prowadzonej ewidencji na potrzeby VAT - m.in. JPK_Analizer i JPK_Lunetka.

Nie wszystko w działach administracji podatkowej i skarbowej zasłużyło na pochwałę NIK.

"We wszystkich kontrolowanych urzędach skarbowych z opóźnieniem sprawdzano i wykreślano z rejestrów podatników VAT, co do których wystąpiły ku temu przesłanki. W rezultacie rejestry nie zawsze były dostatecznie szybko aktualizowane" - wskazano w raporcie. Według NIK świadczy to o niewystarczającym nadzorze Ministra Finansów i o nierzetelnym działaniu urzędów, w których taka nieprawidłowość wystąpiła.

Według NIK niezadowalające było tempo reakcji na zidentyfikowane zagrożenia. "W połowie zbadanych przez NIK urzędów skarbowych, w których przeanalizowano ponad 130 spraw, kontrole podejmowano kilka miesięcy po ustaleniu istotnych przesłanek do ich przeprowadzenia" - wskazano.

NIK zwraca uwagę, że wyraźny wzrost dochodów budżetu państwa z podatku od towarów i usług w 2017 r. wystąpił w okresie dobrej - kolejny rok z rzędu - sytuacji gospodarczej. Zdaniem NIK za wcześnie, aby stwierdzić, że osiągnięta poprawa ściągalności VAT będzie trwała.

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl

Wybrane dla Ciebie
Takiej sytuacji nie było od początku wojny. Gazowiec z LNG opuszcza Ormuz
Takiej sytuacji nie było od początku wojny. Gazowiec z LNG opuszcza Ormuz
Gdzie Polacy spędzą majówkę? Na czele dwa kierunki
Gdzie Polacy spędzą majówkę? Na czele dwa kierunki
Wezwania ws. PPK. Rząd chce wrócić do rozwiązania z pandemii
Wezwania ws. PPK. Rząd chce wrócić do rozwiązania z pandemii
Kolejny pożar rafinerii w Tuapse. Ukraina uderza w ważny czarnomorski port Rosji
Kolejny pożar rafinerii w Tuapse. Ukraina uderza w ważny czarnomorski port Rosji
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 28.04.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 28.04.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 28.04.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 28.04.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 28.04.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 28.04.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 28.04.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 28.04.2026
Import helu z tego kraju drastycznie spadł. Japonię ratują USA
Import helu z tego kraju drastycznie spadł. Japonię ratują USA
Rosja po cichu sprzedaje ukradzione zboże. Ukraina ostrzega Izrael
Rosja po cichu sprzedaje ukradzione zboże. Ukraina ostrzega Izrael
Fico szuka drogi do Moskwy. Dla Polski problem przestał istnieć
Fico szuka drogi do Moskwy. Dla Polski problem przestał istnieć
Turcja wprowadza nowy zakaz podczas lotów. Oto szczegóły
Turcja wprowadza nowy zakaz podczas lotów. Oto szczegóły