SAFE dla Polski. Za chwilę wszystko będzie jasne ws. oprocentowania

Polska szykuje się do pozyskania kolejnych środków na obronność. Ministerstwo Obrony Narodowej przygotowuje wniosek do Komisji Europejskiej o wypłatę około 6 mld euro w ramach mechanizmu SAFE. Dokument ma zostać wysłany do końca października. W przeliczeniu to ponad 26 mld złotych.

Informacje te przekazała Magdalena Sobkowiak-Czarnecka, wiceszefowa MON. – Wniosek jest przygotowywany, czas mamy do końca października, w terminie się na pewno wyrobimy – poinformowała wiceminister. Dodała też, że przelew z Brukseli może trafić na polskie konta na początku 2027 r. Wcześniej dokumenty ocenią unijni urzędnicy, co potrwa kilka tygodni.

Wypłata z 2027 r. będzie pierwszą standardową transzą z mechanizmu SAFE. Wcześniej, na początku maja, Polska otrzymała już zaliczkę w wysokości 15 proc. przyznanej puli. Dało to kwotę 6,56 mld euro, czyli około 28 mld złotych. Wypłata była możliwa po podpisaniu umowy z Komisją Europejską.

Całkowity budżet programu SAFE wynosi 150 mld euro, a środki te muszą zostać wydane i rozliczone do końca 2030 r. Polska jest największym beneficjentem tego mechanizmu, ponieważ przypada nam 29 proc. całej kwoty. Daje to 43,7 mld euro, czyli około 180 mld złotych. Do programu przystąpiło łącznie 19 z 27 państw Unii Europejskiej.

Na tle innych krajów europejskich dalej jesteśmy liderem – podkreśla Sobkowiak-Czarnecka. Z 19 państw tylko 13 podpisało umowę z Komisją, a zaledwie 11 zawarło umowę operacyjną. Zaliczka, która trafiła do Polski, stanowi ponad połowę wszystkich środków, które Bruksela przekazała dotąd w ramach tego programu.

Środki z SAFE nie są bezzwrotną dotacją, lecz długoterminową pożyczką. Aby sfinansować wypłaty, Unia Europejska wyemituje własne obligacje. Okres spłaty ustalono na 45 lat od momentu uruchomienia danej transzy, przy czym przez pierwsze 10 lat kraje będą spłacać wyłącznie odsetki. Spłata kapitału rozpocznie się w późniejszym terminie.

Dokładne oprocentowanie pożyczki nie jest jeszcze znane i poznamy je dopiero po emisji unijnych obligacji. Wiosną przedstawiciele rządu szacowali ten koszt na około 3 proc., co czyni go tańszym rozwiązaniem niż obligacje krajowe. Oprocentowanie długu unijnego jest niższe niż oprocentowanie kredytów, które zaciąga Bank Gospodarstwa Krajowego w ramach Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych.