Praca nakładcza

Praca nakładcza nie jest opisana przez Kodeks Pracy. Wszystko dlatego, że umowa o pracę nakładczą nie zakłada nawiązania stosunku pracy. Mimo tego, uprawnienia, które przysługują osobie wykonującej pracę nakładczą, są bardzo podobne do tych, które mają pracownicy zatrudnieni na umowie o pracę.

Czym więc jest praca nakładcza? Najprościej wyjaśnić to jako połączenie umowy o pracę i umowy o dzieło. Pracę nakładczą wykonuje się w domu, w dowolnym czasie. Nie ma tu kierownictwa, więc nie ma możliwości, by wydawać pracownikowi polecenia służbowe. Istotne jest, by wykonawca umowy regularnie dostarczał drugiej stronie efekty swojej pracy.

Umowa o pracę nakładczą powinna zostać sporządzona na piśmie. Określa się w niej rodzaj pracy, która ma być wykonana, wysokość wynagrodzenia, a także sposób dostarczenia produktów. Czas, na jaki może zostać podpisana umowa o pracę nakładczą, jest taki jak w przypadku umów o pracę. Może to być umowa na okres próbny, na czas określony albo nieokreślony. Umowa bardzo często ma też punkt uzgadniający, która ze stron odpowiada za to, by zapewnić materiały, które są potrzebne do wykonania pracy.

Ważne, by w umowie o pracę nakładczą zawrzeć też zapis, który mówi, w jaki sposób przekazywane będą wykonane prace.

W przypadku umowy o pracę nakładczą warto skupić się na uregulowaniu kwestii wynagrodzenia. Jeśli taka umowa będzie głównym źródłem dochodu dla pracownika, to zlecający musi zagwarantować pracownikowi taką ilość pracy, żeby za jej wykonanie należna była przynajmniej pensja minimalna w danym roku. Jeśli praca nakładcza to dodatkowe źródło dochodu, to minimalna ilość pracy ma gwarantować minimum 50 proc. płacy minimalnej.

Jak już wspomnieliśmy na początku, praca nakładcza daje pracownikowi uprawnienia podobne do tych, które ma umowa o pracę. Dla pracodawcy oznacza to konkretne obowiązki. Pracodawca musi np. prowadzić akta osoby zatrudnionej. Jeśli praca jest wykonywana w zakładzie osoby zlecającej, to pracodawca musi zapewnić warunki pracy, które spełniają wymogi BHP. Gdy pracę wykonuje się w domu, to nie można zlecać pracy szkodliwej dla zdrowia.

Pracownik pracujący na podstawie umowy o pracę nakładczą ma prawo do urlopu wypoczynkowego, którego zasady są takie same jak w przypadku umów o pracę. Jest jednak wyjątek. Gdy wykonawca nie wykonał minimalnej ilości pracy, a jest to spowodowane z jego winy, to urlop ulega skróceniu o 1/12 za każdy miesiąc, w którym nie wywiązywał się z obowiązków. Pracowni nie może skorzystać z urlopu wychowawczego.

Umowa o pracę nakładczą może być rozwiązania za porozumieniem stron, ale i za wypowiedzeniem którejś ze stron. Jeśli umowa jest zawarta na okres próbny i nie trwa dłużej niż 3 miesiące, to okres wypowiedzenia wynosi 2 tygodnie. Jeśli umowa zawarta jest na czas nieokreślony to okres wypowiedzenia to 1 miesiąc.

Gdy umowa o pracę nakładczą zostaje rozwiązana, to chałupnik musi otrzymać świadectwo pracy. Wykazuje się w nim czas pracy nakładczej, w której chałupnikowi udało się wypracować więcej niż 50 proc. płacy minimalnej. W przypadku gdy rozwiązanie umowy było związane z upadłością albo gdy system pracy nakładczej wprowadzono ze względu na ograniczenia kosztowe, to trzeba taką informację zawrzeć w świadectwie pracy.