Wyłudzenia VAT. Popularne przestępstwa podatkowe

80 proc. uszczupleń podatkowych wynika z wyłudzenia podatku VAT. Dowiedz się, czym są wyłudzenia VAT, jak działają i na czym polegają?

W przypadku podejrzenia wyłudzenia VAT urząd skarbowy może przeprowadzić kontrolę
Źródło zdjęć: © WP.PL
Marlena Kostyńska

Wyłudzenie VAT to jedno z najpopularniejszych przestępstw podatkowych. Najczęściej dotyczą one wyłudzenia podatku należnego, wyłudzenia podatku naliczonego i zwrotu podatku.

Podatkiem należnym jest podatek, który trzeba zwrócić do urzędu skarbowego. Jest on obliczany procentowo od wartości sprzedaży towarów lub usług. Podatek naliczony to podatek, który można odliczyć w danym okresie rozliczeniowym.

Wyłudzenie VAT – podatek należny

W przypadku wyłudzenia VAT w podatku należnym najczęściej dochodzi do:

  • Fikcyjnego wywozu, czyli dostawy towaru, który nie opuszcza kraju, a deklaruje się jako dostawę wewnątrzwspólnotową towarów.
  • Czynności pozornej. Mamy do czynienia w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotowej, gdy faktycznie następuje wywóz, ale towary nie mają wartości.
  • Zaniżenia podatku należnego. Wtedy usługi są opodatkowane stawką podatkową podstawową, ale fikcyjnie deklaruje się to jako czynność opodatkowaną stawką 0 proc. lub obniżoną.
  • Fikcyjnego miejsca świadczenia. Mamy więc usługi, które, choć są świadczone w kraju, deklaruje się jako wykonane poza terytorium kraju.

W przypadku takiego działania mamy do czynienia celem jest uzyskanie nienależytej korzyści, której wysokość nie przekracza wysokości kwoty podatku należnego, a także braku zapłaty zobowiązania podatkowego. Pierwsze trzy przykłady są klasycznymi oszustwami, które trudno wykryć. Chodzi bowiem o to, że trudno jest sprawdzić, czy towar opuścił kraj.

W przypadku fikcyjnego miejsca świadczenia usług mamy do czynienia z tzw. odwrotnym obciążeniem. Działanie takie wpływa na to, że podatek jest celowo obniżany.

Wułudzenie VAT – podatek naliczony

W przypadku wyłudzenia VAT, które dotyczy podatku naliczonego, mamy najczęściej do czynienia z:

  • wystawieniem faktur przez podmiot, który istnieje, ale nie wykonał czynności, a podatnikiem był ktoś inny;
  • wystawienie faktur dla czynności, które się nie zdarzyły;
  • wystawienie faktury przez fikcyjny podmiot.

Wspólna cecha takich działań to uzyskanie nienależnej korzyści, która polega na podwyższeniu podatku VAT naliczonego do odliczenia. Powoduje to zmniejszenie albo brak zapłaty zobowiązania podatkowego.

W przypadku wyłudzeń VAT kontrole prowadzi Urząd Kontroli Skarbowej, a także każdy urząd skarbowy w Polsce. W przypadku takiej kontroli organy podatkowe chcą udowodnić, czy czynność faktycznie miała miejsce i czy zostały produkty dostarczone. Organ podatkowy będzie chciał udowodnić, że czynności takie nie wydarzyły się, choć udokumentowano je fakturami. Dlatego warto sprawdzać swojego kontrahenta.

Kontrola w związku z wykroczeniem VAT

Organ podatkowy może zażądać przedstawienia dowodów, że usługa była wykonana, a towary dostarczone. Dowody takie to nie tylko faktury, ale też specyfikacje do faktur, Można też potwierdzić je jako korespondencja mailowa, prezentacja, konspekt. Jeśli faktury nie odpowiadają wykonanym usługom, to można skorygować deklaracje VAT, a także dobrowolnie poddać się odpowiedzialności.

W przypadku wyłudzenia VAT, kary są określone w Kodeksie Karnym Skarbowym i Ordynacji Podatkowej. Naczelnik urzędu skarbowego może określić wysokość prawidłowej należności podatkowej w wysokości, która odpowiada 30 proc. zaniżenia zobowiązania podatkowego.

Wybrane dla Ciebie
Wyższy dodatek dla sołtysów. Oto ile będą dostawać od marca
Wyższy dodatek dla sołtysów. Oto ile będą dostawać od marca
Słowacja wstrzymała dostawy prądu do Ukrainy. Marszałek Sejmu deklaruje pomoc Polski
Słowacja wstrzymała dostawy prądu do Ukrainy. Marszałek Sejmu deklaruje pomoc Polski
Kiedy Polska podpisze umowę ws. SAFE? Padła planowana data
Kiedy Polska podpisze umowę ws. SAFE? Padła planowana data
Węgry żądają naprawy rurociągu Przyjaźń. Niemcy odpowiadają
Węgry żądają naprawy rurociągu Przyjaźń. Niemcy odpowiadają
Mandelson aresztowany ws. Epsteina. To były brytyjski minister
Mandelson aresztowany ws. Epsteina. To były brytyjski minister
Nie ma zgody w UE na nowe sankcje wobec Rosji. Sikorski mówi o "szantażu Węgier"
Nie ma zgody w UE na nowe sankcje wobec Rosji. Sikorski mówi o "szantażu Węgier"
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 23.2.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 23.2.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 23.2.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 23.2.2026
Katastrofa demograficzna. Analitycy chcą dać 208 tys. 800 złotych na dziecko
Katastrofa demograficzna. Analitycy chcą dać 208 tys. 800 złotych na dziecko
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 23.2.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 23.2.2026
Jeszcze wyższe cła? Trump grozi krajom, które "chcą pogrywać z USA"
Jeszcze wyższe cła? Trump grozi krajom, które "chcą pogrywać z USA"
Słowacja wstrzymała dostawy energii elektrycznej do Ukrainy. Jest decyzja
Słowacja wstrzymała dostawy energii elektrycznej do Ukrainy. Jest decyzja