Instytut Staszica: Przygotowywane przepisy o pożyczkach konsum. idą za daleko
W opracowywanych obecnie przez Ministerstwo Sprawiedliwości zmianach w przepisach, dotyczących pożyczek i kredytów konsumenckich brakuje regulacji, pozwalających szybko i skutecznie interweniować w przypadku lichwiarskich pożyczek, częstokroć udzielanych pod zastaw nieruchomości, uważają eksperci Instytutu Staszica. Według Instytutu, wątpliwości budzi też propozycja maksymalnych pozaodsetkowych kosztów pożyczki.
W połowie grudnia ub. r. media doniosły o przygotowywanych przez Ministerstwo Sprawiedliwości zmianach w przepisach, dotyczących pożyczek i kredytów konsumenckich. Chodzi przede wszystkim o projekt nowelizacji Ustawy o kredycie konsumenckim oraz Kodeksu karnego. Proponowane zmiany mają w intencji ich autorów położyć skuteczną tamę patologiom na rynku pożyczek. Część z nich budzi jednak zastrzeżenia ekspertów i przedstawicieli instytucji finansowych.
"W ocenie ekspertów Instytutu Staszica, dotkliwą lukę w prawie stanowi brak regulacji, pozwalających szybko i skutecznie interweniować w przypadku lichwiarskich pożyczek, częstokroć udzielanych pod zastaw nieruchomości. Takie pożyczki są domeną osób prywatnych bądź małych firm nastawionych na wykorzystywanie nieświadomości i trudnej sytuacji pożyczkobiorców. O walkę z tą patologią apelują od lat również przedstawiciele sektora finansowego, w tym legalnie działających firm pożyczkowych" - czytamy w komunikacie.
Instytut podkreśla, że inicjatywa resortu sprawiedliwości, jeżeli chodzi o stanowcze przeciwdziałanie patologiom, jest słuszna. Wskazuje jednak, że wątpliwości rynku budzi jednak fakt, że przy okazji próbuje się wprowadzić nowe ograniczenia dotyczące wszystkich pożyczek krótkoterminowych - również tych udzielanych przez banki. Zgodnie z założeniem Ministerstwa, całkowite pozaodsetkowe koszty pożyczki nie mogłyby przekraczać 20% w skali roku. Złamanie tego zakazu skutkować ma odpowiedzialnością karną.
"Taka propozycja oznacza radykalne obniżenie dopuszczalnych kosztów w porównaniu ze stanem obecnym. Szacuje się, że może to dotknąć nie tylko rynek pożyczek udzielanych przez wyspecjalizowane firmy, lecz także nawet jedną trzecią pożyczek bankowych. W ocenie resortu proponowane przepisy mają zapobiec lichwie i ludzkim tragediom, według niektórych ekonomistów, cytowanych przez media, a także według przedstawicieli rynku finansowego, mogą zniszczyć rynek legalnych pożyczek i wzmocnić czarny rynek pożyczek gotówkowych" - przypomniano w materiale.
Eksperci Instytutu Staszica przygotowują analizę potencjalnych skutków proponowanych rozwiązań, uwzględniającą m.in. obecne uwarunkowania funkcjonowania rynku pożyczek i kredytów konsumenckich w Polsce i w innych krajach europejskich. Ogłoszenie analizy planowane jest w drugiej połowie stycznia br.
Instytut Staszica to niezależny think-tank, zajmujący się kwestiami społecznymi w kontekście zrównoważonego rozwoju.
