Operacja repolonizacja. Premier przedstawił nowy plan rządu

Zapowiedź repolonizacji padła niespełna rok temu, w kwietniu 2025 r. Donald Tusk mówił wtedy o wzmocnieniu udziału komponentu krajowego w inwestycjach realizowanych w Polsce.

W czwartek, 9 kwietnia, rząd, w siedzibie firmy Apator, która wyprodukuje 750 tys. inteligentnych liczników dla spółki Enea, zaprezentował pakiet rozwiązań, które mają wcielić w życie plan repolonizacji gospodarki.

Wszędzie tam, gdzie państwo polskie ma coś do powiedzenia, polskie będzie na pierwszym miejscu. Polskie nie jest gorsze i nie musi być droższe - powiedział premier Tusk na czwartkowej konferencji prasowej.

- Wybór polskich firm, preferowanie polskiego przemysłu, wybór Polski na pierwszym miejscu - zawsze, kiedy to jest możliwe. To kwestia polskiej suwerenności - dodał szef rządu.

Tusk mówił także o konieczności, aby "decyzje o tym, co produkujemy, komu sprzedajemy i co jest nam potrzebne, zapadały tutaj, w Polsce".

Zapewnił, że w kwestii polskiego interesu "nie ma już frajerów".

- Patriotyzmem nie jest uleganie lobbystom. Nie jest nim sprzedawanie polskich stacji benzynowych Orbanowi (Viktorowi Orbanowi - premierowi Węgier - przyp. red.). Nie pozwolimy, żeby na to, co robimy w Polsce, wpływały zagraniczne siły. Naszym zadaniem jest promowanie polskiej produkcji - przekonywał Tusk.

- Local content to gigantyczne koło zamachowe dla polskiej gospodarki - zapewnił obecny na konferencji minister aktywów państwowych Wojciech Balczun

Zależy nam żeby pieniądze w jak największym stopniu zostawały w Polsce i wpływały na nasz wzrost gospodarczy - zaznaczył Balczun.

Na czwartkowym wydarzeniu przedstawiono przede wszystkim definicję local content, wyczekiwaną przez polskich przedsiębiorców. Wiadomo już, że to "wartość towarów lub usług wyprodukowanych lub świadczonych przed podmiot krajowy".

Wedługch MAP oznacza to jak najwięcej towarów produkowanych przed podmioty krajowe, jak najwięcej usług świadczonych przed podmioty krajowe, jak najwięcej pieniędzy zostających w Polsce.

Narzędzia wspierające rozwój local content to m.in.:

• Definicja i metodologia liczenia komponentu krajowego (Główny Urząd Statystyczny (GUS) zmierzy wartość krajowego wkładu w inwestycje).
• Kodeks Dobrych Praktyk - pozwoli spółkom z udziałem Skarbu Państwa wyrównywać szanse krajowych firm w konkurowaniu o zamówienia.
• Kluczowe wskaźniki efektywności (KPI) – w spółkach z udziałem Skarbu Państwa rady nadzorcze będą rozliczać zarządy z realizacji priorytetu MAP.
• Polityka Zakupowa Państwa przyjęta przez Radę Ministrów pod koniec marca.

W Kodeksie Dobrych Praktyk oprócz wskazania co w projekcie local content znaczy termin komponent krajowy przypisano również kryteria, które pomogą określać "poziom krajowości" poszczególnych podmiotów, z którymi będą chciały współpracować spółki z udziałem Skarbu Państwa. Wskazanym kryteriom przypisano wagi procentowe:

• Waga 25 proc. - kryterium dot. jednostki dominującej najwyższego szczebla mającej siedzibę w Polsce,
• Waga 25 proc. - kryterium dla głównego przedmiotu działalności wykonywanego na terytorium Polski,
• Waga 15 proc. - kryterium dla rezydencji podatkowej w Polsce,
• Waga 15 proc. - kryterium dotyczące zatrudniania ponad 50 proc. pracowników będących obywatelami RP lub mieszkańcami Polski płacącymi w Polsce podatki i składki ZUS,
• Waga 10 proc. - kryterium dotyczące siedziby w Polsce (KRS / CEIDG) i nieprzerwanej działalności przez ≥ 3 lata,
• Waga 10 proc.- kryterium dla ponad 50 proc. rocznych obrotów generowanych w Polsce.

Najpierw w pilotażu dla branży energetycznej zamawiający w rządowym projekcie inwestycyjnym oraz jego dostawcy i poddostawcy wypełnią formularz dla GUS, w którym ujawnią strukturę łańcucha dostaw w tym projekcie. Formularz ten będzie wysyłany po podpisaniu umowy, a formularze za kolejne lata realizacji umowy – po zakończeniu danego roku referencyjnego. W ten sposób zamawiający będzie mógł ustalić procent komponentu krajowego.

Dodatkowo w procesie zapytania ofertowego, zamawiający będzie informował swoich oferentów o konieczności raportowania podwykonawstwa w projekcie.

Doświadczenie i wnioski z przeprowadzonego pilotażu w branży energetycznej będą stanowiły podstawę do kompleksowego wdrożenia sprawozdawczości local content w innych strategicznych sektorach gospodarki - informuje resort aktywów państwowych.

- W ciągu najbliższej dekady inwestycje w energetykę wyniosą bilion złotych, w infrastrukturę kolejową, drogową i morską – kilkaset miliardów złotych. Podobne nakłady planowane są w obszarach obronności, cyfryzacji i IT. Naszym celem jest, aby jak najwięcej z tej kwoty trafiło do rodzimych firm - przekonywał minister Balczun.