Banki mogą narzekać. Zysk w 2015 r. niższy o 17,5 proc. niż rok wcześniej

Suma bilansowa, czyli łączna wartość aktywów wzrosła o 4,6 proc. i wyniosła 1 bilion 594,9 mld zł. Wartość kredytów dla sektora niefinansowego zwiększyła się o 7,2 proc., do 956,5 mld zł, a depozytów o 9,9 proc., do 933,4 mld zł.

Największą pozycją aktywów były kredyty i inne należności - ich łączna wartość wyniosła 1 135,3 mld zł (wzrost o 6,5 proc.) i stanowiły one 71,2 proc. aktywów. Po stronie pasywów dominującą pozycją były zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu; osiągnęły one wartość 1 347,7 mld zł (o 5,3 proc. więcej niż rok wcześniej), co stanowiło 84,5 proc. pasywów. Kapitały własne zwiększyły się o 5,4 proc. do 175 mld zł, a ich udział w pasywach wyniósł 11 proc.

Z gusowskich danych wynika, że w końcu ub. roku działalność operacyjną prowadziło w Polsce 625 banków - to o 6 mniej niż rok wcześniej. Jak podkreślono W 2015 r. po raz pierwszy od 2001 r ogłoszono upadłość jednego banku spółdzielczego. Wśród banków wykazujących stratę netto znajdowało się 12 banków komercyjnych (w tym 7 oddziałów instytucji kredytowych) oraz 5 banków spółdzielczych.

Jak podał Urząd, suma bilansowa, czyli łączna wartość aktywów wzrosła w skali roku o 4,6 proc. i wyniosła 1 bilion 594,9 mld zł. Wartość kredytów dla sektora niefinansowego zwiększyła się o 7,2 proc., do 956,5 mld zł, a depozytów o 9,9 proc., do 933,4 mld zł.

Z danych GUS wynika, że w 2015 r. o 11,4 proc. wzrosły koszty działania banków do 30,2 mld zł; 50,2 proc. tej sumy stanowiły koszty pracownicze - 15,2 mld zł, a koszty ogólnego zarządu zwiększyły się o 24,4 proc., do 15,0 mld zł - jak podkreślił GUS - głównie z powodu wyższych wpłat banków na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego.

Odpisy aktualizujące z powodu utraty wartości aktywów finansowych wyniosły 7 mld zł (o 15,8 proc. mniej niż rok wcześniej), z czego 98,9 proc. tej wartości zostało przeznaczone na pokrycie utraty wartości kredytów i pożyczek. Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych zwiększyła się o 4,4 proc. i wyniosła 2,8 mld zł. Rezerwy wzrosły o 31,8 proc., do 0,9 mld zł.

Jak podał GUS, niższe - w porównaniu z poprzednim rokiem - koszty odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości aktywów zniwelowały częściowo spadek wyniku działalności bankowej oraz wyniku z pozostałej działalności operacyjnej. "Jednak wzrost kosztów działania banków, amortyzacji i rezerw sprawił, że w rezultacie wynik z działalności operacyjnej zmniejszył się o 3,9 mld zł (o 19,7 proc.) i osiągnął wartość 16,1 mld zł. Podatek dochodowy dotyczący działalności kontynuowanej wyniósł 3,0 mld zł (o 23,2 proc. mniej niż rok wcześniej)" - napisano w komunikacie.

Z wyliczeń GUS wynika, że wartość kredytów, jakich udzieliły banki sektorowi niefinansowemu oraz sektorowi instytucji rządowych i samorządowych, wyniosła na koniec grudnia 2015 r. 1 bln 51,9 mld zł - oznacza to wzrost o 6,7 proc. w porównaniu z 2014 r.

Kredyty dla sektora niefinansowego stanowiły 90,9 proc. tej kwoty i wyniosły 956,5 mld zł (wzrost o 7,2 proc.), w tym kredyty dla przedsiębiorstw - 326 mld zł (wzrost o 8,3 proc.), i dla gospodarstw domowych - 624,5 mld zł (więcej o 6,6 proc.). Kredyty dla przedsiębiorstw zostały w większości (56,7 proc.) zaciągnięte przez małe i średnie firmy.

Zdecydowana większość kredytów dla gospodarstw domowych przeznaczona była na mieszkania (378,1 mld zł, w tym 137,7 mld zł we frankach szwajcarskich) i kredyty konsumpcyjne osób prywatnych (126,4 mld zł).

Depozyty sektora niefinansowego oraz instytucji rządowych i samorządowych na koniec 2015 r. wyniosły 981,8 mld zł (wzrost o 7,9 proc.), z tego depozyty sektora niefinansowego wyniosły 933,4 mld zł (wzrost o 9,9 proc.), a depozyty sektora instytucji rządowych i samorządowych 48,4 mld zł (spadek o 20,2 proc.). W porównaniu do stanu sprzed roku odnotowano wzrost wartości depozytów bieżących o 13,1 proc., a depozytów terminowych o 2,9 proc. Wartość depozytów bieżących sektora niefinansowego zwiększyła się o 15,8 proc., a depozytów terminowych o 4,4 proc.

Wartość depozytów bieżących sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejszyła się o 17,7 proc., a depozytów terminowych o 23,8 proc. Udział depozytów terminowych w depozytach sektora niefinansowego oraz instytucji rządowych i samorządowych łącznie zmniejszył się w skali roku do 48,7 proc. (o 2,4 p. proc.), przy czym udział depozytów terminowych w depozytach sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 38,8 proc. (wobec 40,7 proc. rok wcześniej.

W porównaniu z 2014 r., przyrost wartości depozytów sektora niefinansowego oraz sektora instytucji rządowych i samorządowych łącznie był większy o 5,6 mld zł niż przyrost wartości kredytów. "W rezultacie, różnica między wartością kredytów a wartością depozytów tych sektorów zmniejszyła się do 70,1 mld zł. Była to najniższa różnica od końca I kwartału 2010 r."- podkreślił GUS

Nadwyżka kredytów nad depozytami sektora niefinansowego zmniejszyła się w skali roku o 20,1 mld zł. W sektorze instytucji rządowych i samorządowych zanotowano spadek wartości depozytów o 12,2 mld zł, zwiększyła się za to o 2,3 mld zł wartość kredytów. To spowodowało, że w tym sektorze nadwyżka kredytów nad depozytami wzrosła o 14,5 mld zł i po raz pierwszy od 2010 r. osiągnęła wyższą wartość niż w sektorze niefinansowym. W 2015 r. w Polsce działało 65 banków komercyjnych, to o jeden mniej niż rok wcześniej. O trzy mniej niż w 2014 r było też banków z przewagą kapitału zagranicznego(53). Liczba oddziałów instytucji kredytowych zmniejszyła się o 1 i wyniosła 27.

W Polsce w 2015 r. działało 560 banków spółdzielczych (to 5 mniej niż w końcu 2014 r.). Jak napisał w komentarzu GUS, zmiany liczby banków to wynik konsolidacji sektora (dwa banki z większościowym udziałem kapitału zagranicznego zostały połączone z dwoma innymi bankami z większościowym udziałem kapitału zagranicznego, a później w jednym z tych banków przejmujących dominującą pozycję objęła instytucja finansowa z większościowym udziałem kapitału polskiego; trzy banki spółdzielcze połączyły się z innymi bankami spółdzielczymi, a jeden bank spółdzielczy został przejęty przez bank zrzeszający).

GUS podał też, że w 2015 r. powstał jeden bank hipoteczny, utworzony przez bank z większościowym udziałem kapitału polskiego. Ponadto, działalność rozpoczął jeden oddział instytucji kredytowej, jeden oddział instytucji kredytowej został przekształcony w bank (spółkę akcyjną ze 100 proc. udziałem kapitału zagranicznego), a jeden oddział instytucji kredytowej został zlikwidowany.