Wyścig z czasem o LPG. Przez sankcje może zabraknąć autogazu w Polsce

Unia Europejska w grudniu 2023 r. uchwaliła kolejny pakiet unijnych sankcji na Rosję. Nakłada on embargo na import LPG z Rosji. Przepisy jednak zawierają roczny okres przejściowy, aby państwa członkowskie miały czas na przystosowanie się do nowej rzeczywistości.

Sytuacji na rynku paliw przyjrzał się bankier.pl. Powołuje się na doniesienia Polityki Insight, o których pisze DM Trigon. Wynika z nich, że 5 lutego odbyło się spotkanie branży paliwowej z wiceministrem klimatu i środowiska Miłoszem Motyką. Jego tematem były właśnie skutki embarga na rosyjskie LPG.

Serwis zauważa, że do końca października 2023 r. import LPG z Rosji stanowił ok. 48 proc. całego wolumenu sprowadzanego do Polski. Wcześniej natomiast dyrektor Polskiej Organizacji Gazu Płynnego Bartosz Kwiatkowski w rozmowie z Polską Agencją Prasową szacował, że sankcje obejmą ok. 90 proc. sprowadzanego do kraju gazu z Rosji. To oznacza, że w 2025 r. trzeba będzie znaleźć zastępstwo dla ok. 1 mln ton gazu płynnego.

Dlatego też branża paliwowa rozmawiała z przedstawicielem rsortu o tym, jak zasypać dziurę, która wytworzy się na polskim rynku. Zdaniem ekspertów Polityki Insight polskie porty morskie nie są w stanie przyjąć więcej LPG niż obecnie, gdyż ich przepustowość wynosi do 1 mln ton rocznie. Tymczasem zapotrzebowanie wynosi ok. 21, mln ton.

Wcześniej Grupa Azoty informowała Polską Agencję Prasową, że Orlen jest zainteresowany współpracą przy budowie nowych zbiorników LPG w porcie w Policach. W połowie listopada 2023 r. natomiast koncern paliwowy ogłosił, że pracuje nad przygotowaniem koncepcji dotyczącej zwiększenia zdolności importu. Ma ona zostać przedstawiona w kolejnych miesiącach.

Brak LPG wpłynie przede wszystkim na transport, który odpowiada nawet za 75 proc. zużywanego gazu w Polsce. Według danych GUS-u 3,4 mln kierowców używa tego paliwa w swoich samochodach.

Według oceny branży, po wejściu sankcji paliwa ma wystarczy na 10 dni, co może przełożyć się na istotny wzrost cen LPG na przełomie roku. Doprowadzi to do wzrostu zużycia benzyny. W tym kontekście uruchomione mogą zostać rezerwy interwencyjne benzyny – prognozuje Polityka Insight, cytowana przez serwis bankier.pl.

Embargo unijne z całą mocą wejdzie w życie od grudnia 2024 r. Jak już informowaliśmy w money.pl, Ministerstwo Klimatu i Środowiska jest zdania, że czas ten jest wystarczający, by zastąpić kontrakty rosyjskie importem z innych kierunków.

Minister Klimatu i Środowiska prowadzi obecnie wzmożony monitoring sytuacji na rynku paliw, w szczególności płynnego gazu LPG. Na obecną chwilę nie przewiduje się konieczności wprowadzania finansowych tarcz ochronnych dla obywateli – przekazał MKiŚ w odpowiedzi na interpelację poselską.

Dalej resort uzasadnia, że rynek LPG w Polsce jest otwarty, a zatem "nieregulowany i bardzo rozdrobniony". Z tego względu MKiŚ nie przewiduje, że będzie konieczna budowa dużego, państwowego terminala morskiego tego gazu.

"Dotychczas funkcjonujące terminale morskie LPG w Polsce nie należą do Skarbu Państwa ani nie były finansowane z krajowego budżetu, tylko znajdują się w posiadaniu prywatnych spółek. Jest to sprawdzony model funkcjonowania, którego dotychczasowe działanie nie budziło zastrzeżeń" – wyjaśnia ministerstwo.