Polska rozbudowuje sieć TETRA, Bruksela szykuje jej koniec. Nadchodzi EUCCS

30 września 2026 r. Komisja Europejska przedstawiła dwa projekty rozporządzeń w sprawie European Union Critical Communication System (EUCCS), czyli europejskiego systemu łączności krytycznej dla policji, straży pożarnej, ratownictwa medycznego i ochrony ludności. Jak opisuje Piotr Mieczkowski, ekspert ds. telekomunikacji, na portalu TMT.expert, system ma umożliwić służbom z różnych krajów komunikowanie się po przekroczeniu granicy i przesyłanie głosu, wiadomości, zdjęć, wideo i lokalizacji w czasie rzeczywistym.

EUCCS nie będzie jedną centralną siecią. Państwa zachowają kontrolę nad swoją infrastrukturą, a na poziomie UE powstaną wspólne zasady i łącza między systemami krajowymi. Podstawą techniczną ma być szerokopasmowa łączność w sieciach 4G i 5G zamiast wąskopasmowych systemów takich jak TETRA. Komisja szacuje, że system może objąć około 3,7 mln funkcjonariuszy i ratowników w całej Unii. Rozporządzenia muszą jeszcze przyjąć Parlament Europejski i Rada UE.

Według TMT.expert okres przejściowy ma się zacząć w 2030 r., a kolejne etapy przypadną na lata 2033 i 2036. W pierwszej grupie ma być 8–10 państw. Rok 2036 przyjęto jako ostateczny termin pełnego działania EUCCS i wyłączenia starych technologii w państwach członkowskich. Do tego czasu systemy wąskopasmowe i szerokopasmowe będą działać równolegle.

Część państw już przechodzi na nowe sieci. Finlandia od 2022 r. rozwija szerokopasmową sieć Virve 2, a jej sieć TETRA ma działać równolegle do końca 2028 r. Norwegia chce zakończyć przenoszenie użytkowników z sieci TETRA do 5G do końca 2031 r. Własne programy prowadzą też Francja, Belgia, Holandia, Szwecja i Czechy. Rumunia, która w 2023 r. skończyła modernizację sieci TETRA, przygotowuje już przetargi na sieć szerokopasmową.

Nowe sieci mają przede wszystkim przesyłać znacznie więcej danych. TETRA dobrze sprawdza się w łączności głosowej i rozmowach grupowych, ale ma bardzo małą przepustowość. Nie nadaje się do przesyłania obrazu z dronów, wideo w wysokiej rozdzielczości czy interaktywnych map.

Polska idzie w innym kierunku. Jak pisaliśmy w money.pl, MSWiA ma umowę na budowę 521 kolejnych stacji bazowych TETRA, które dołączą do 367 już działających. Pod koniec 2023 r. sieć obejmowała nieco ponad 20 proc. powierzchni kraju, a we wrześniu 2026 r. około 70 proc. Do końca 2027 r. zasięg ma objąć 90 proc. Polski. Na łączność państwową i ostrzeganie ludności przeznaczono 304,3 mln zł w 2025 r. i 289,2 mln zł w 2026 r.

MSWiA odrzuca zarzut, że inwestuje w przestarzałą technologię. – To nie jest tak, że to jest technologia, z której kraje europejskie się wycofują – mówił Dariusz Nowak-Nova, dyrektor departamentu teleinformatyki MSWiA. Resort szacuje, że TETRA będzie używana jeszcze co najmniej przez 15 lat.

Krytycznie ocenia to Piotr Mieczkowski. Jego zdaniem TETRA zaprojektowano w latach 90. z myślą o rozmowach głosowych, więc nie radzi sobie z przesyłaniem danych i obrazu. – Państwo powinno jednak posiadać takie zdolności w sposób systemowy, a nie improwizowany – mówił w money.pl. W tekście dla TMT.expert ocenia, że Polska inwestuje w TETRA w momencie, gdy inne kraje od niej odchodzą.

Polska uczestniczy jednak w przygotowaniach do EUCCS. W programie EUCCS Preparation reprezentuje ją m.in. Państwowa Straż Pożarna. Straż pożarna, ratownictwo medyczne i ochrona ludności będą objęte osobnym rozporządzeniem, na podstawie którego państwa mogą je podłączać do systemu dobrowolnie. Obowiązek zapewnienia współpracy sieci obejmie natomiast m.in. policję, straż graniczną i służbę celną.