Zwolnienie na dziecko. Kiedy przysługuje?

Rodzic, nawet ten pracujący na podstawie umowy o pracę, ma możliwość zajęcia się chorym dzieckiem w domu i nie pójścia do pracy. Kiedy i komu przysługuje zwolnienie na dziecko?

Pracownik posiadający ubezpieczenie chorobowe może skorzystać ze zwolnienia na chore dziecko
Źródło zdjęć: © pixabay.com / CC0
Marlena Kostyńska

Zwykłe przeziębienie, a może ospa lub inna choroba zakaźna. Są sytuacje, w których dziecko nie może pójść do przedszkola lub szkoły. Na szczęście rodzic, nawet ten pracujący na podstawie umowie o pracę, ma możliwość zajęcia się nim w domu i nie pójścia do pracy.

Pracownik zatrudniony na podstawie umowy o pracę związany jest obowiązkiem świadczenia pracy. Musi wykonywać swoje obowiązki w miejscu i czasie wskazanym przez przełożonego. Na dodatek pod jego nadzorem. Nie istnieje więc możliwość, by pracownik w pracy się nie pojawił, jeśli nie istnieje ku temu uzasadniony powód. A co w przypadku, gdy dziecko pracownika nagle się rozchoruje, a nie ma nikogo, kto oprócz pracownika może się zająć dzieckiem?

Zgodnie z zapisami kodeksu pracy, pracownik może skorzystać z opieki nad dzieckiem. Mało tego. Otrzyma również w takiej sytuacji zasiłek. Oczywiście jeśli taka nieobecność w pracy związana jest z koniecznością opieki nad dzieckiem, które zachorowało.

Dla kogo zwolnienie na dziecko?

Z możliwości zwolnienia na chore dziecko skorzystać może zarówno matka dziecka, jak i ojciec. Żeby jednak mogli to zrobić muszą posiadać ubezpieczenie chorobowe, co znaczy, że muszą być zatrudnieni na podstawie umowy o pracę. Wtedy są objęci takim ubezpieczeniem. W sytuacji gdy rodzic prowadzi działalność gospodarczą albo pracuje na podstawie umowy cywilnoprawnej, możliwość uzyskania zasiłku opiekuńczego związanego z opieką nad dziecko powstaje, jeśli wcześniej zdecydują się opłacać dobrowolnie składkę chorobową.

Długość zwolnienia na dziecko

To, jak długie może być zwolnienie na dziecko zależy od jego wieku. W przypadku, gdy dziecko nie skończyło jeszcze 14 lat, rodzic może aż przez 60 dni nie pracować i opiekować się dzieckiem. W przypadku starszych dzieci, urlop taki nie jest dłuższy niż 14 dni.* Wymiar zwolnienia na dziecko* nie zwiększa się ani nie zmniejsza w zależności od liczby posiadanych dzieci. Zawsze jest taki sam.

Zasiłek opiekuńczy na chore dziecko

Jeśli dziecko jest chore, a rodzic nie może w tym momencie pracować i zarabiać bo się nim opiekuje, wypłacany jest zasiłek opiekuńczy. Wynosi od 80 proc. wynagrodzenia obliczanego od przeciętnej pensji pracownika. Warto pamiętać, że będzie on wypłacony również wtedy gdy we wspólnym gospodarstwie domowym są osoby, które mogłyby zająć się dzieckiem. Wypłata nie będzie jednak możliwa, jeśli dziecko jest starsze niż 2 lata.

Podstawa wypłaty zasiłku opiekuńczego

Konieczność opieki nad chorym dzieckiem trzeba udokumentować. Wystarczy złożyć zwolnienie lekarskie. Istotne jest by w takim dokumencie lekarz zawarł informację, kto będzie opiekował się dzieckiem. W wyjątkowych sytuacjach zasiłek taki może być wypłacony bez przekazywania zwolnienia. Może się zdarzyć np. w przypadku niewidzianego zamknięcia żłobka lub szkoły. W takim wypadku wystarczy złożenie przez pracownika stosownego oświadczenia.

Kontrola zasiłku opiekuńczego

Prawo daje pracodawcy możliwość skontrolowania, w jaki sposób wykorzystywany jest zasiłek opiekuńczy. Jeśli okaże się, że pracownik nie opiekuje się chorym dzieckiem, a np. wyjechał z nim na wakacje, grożą mu za to sankcje. Nie znaczy to, że rodzic musi koniecznie zostać z chorym dzieckiem w domu. Jeśli np. zdecyduje się na rekonwalescencję poza miejscem stałego pobytu, to może to zrobić. W takiej sytuacji jest jednak zobowiązany poinformować ZUS, gdzie przebywa.

Pracodawca może też sprawdzić, czy pracownik w okresie zwolnienia uzyskanego na opiekę nad dziecko, nie wykonuje innej pracy zarobkowej. I nie ma w tym momencie znaczenia, w jakiej formie dodatkowe dochody są uzyskiwane.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie ma prawa sprawdzić czy dziecko jest rzeczywiście chore. Ma możliwość skontrolowania wyłącznie zasadności i prawidłowości korzystania ze zwolnienia przez pracownika.

Wybrane dla Ciebie
"Economist" analizuje sytuację na wojnie w Ukrainie. Tygodnik pisze o strachu Putina
"Economist" analizuje sytuację na wojnie w Ukrainie. Tygodnik pisze o strachu Putina
"Po prostu bezprawie". Wiceprezydent USA reaguje na wyrok sądu ws. ceł
"Po prostu bezprawie". Wiceprezydent USA reaguje na wyrok sądu ws. ceł
Co z budżetem USA po decyzji sądu ws. ceł? Sekretarz skarbu składa deklarację
Co z budżetem USA po decyzji sądu ws. ceł? Sekretarz skarbu składa deklarację
Spółka CPK otworzyła oferty na fundamenty terminalu lotniska Port Polska
Spółka CPK otworzyła oferty na fundamenty terminalu lotniska Port Polska
Donald Trump wprowadza nowe cła. "Mogę zniszczyć handel"
Donald Trump wprowadza nowe cła. "Mogę zniszczyć handel"
Bruksela, Londyn i Ottawa zabrały głos ws. unieważnienia większości ceł Trumpa
Bruksela, Londyn i Ottawa zabrały głos ws. unieważnienia większości ceł Trumpa
Po decyzji sądu ws. ceł Trumpa. Implikacje dla Wall Street, dolara i Fed
Po decyzji sądu ws. ceł Trumpa. Implikacje dla Wall Street, dolara i Fed
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 20.02.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 20.02.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 20.02.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 20.02.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 20.02.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 20.02.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 20.02.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 20.02.2026
Sąd unieważnia cła, Trump zapowiada nowe. Tak zareagował dolar
Sąd unieważnia cła, Trump zapowiada nowe. Tak zareagował dolar